سلامت روان در مدرسه

سلامت روان در مدرسه

سلامت روان در مدرسه دوره 3 پاییز 1404 شماره 3

مقالات

۱.

تأثیر اخلاق حرفه ای بر عملکرد شغلی معلمان: تحلیل چالش ها و راهکارها

کلیدواژه‌ها: اخلاق حرفه ای عملکرد شغلی معلمان کیفیت آموزش اثربخشی آموزشی توسعه حرفه ای

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : 0 تعداد دانلود : 0
این مقاله به بررسی رابطه بین اخلاق حرفه ای و عملکرد شغلی معلمان می پردازد. هدف اصلی، تحلیل تأثیر رعایت اصول اخلاقی بر بهبود عملکرد معلمان و در نهایت ارتقای کیفیت آموزش است. روش تحقیق مبتنی بر مرور سیستماتیک مقالات و مطالعات پیشین در این حوزه است که از منابع داخلی و خارجی استفاده شده است. یافته ها نشان می دهد که اخلاق حرفه ای به عنوان یک عامل کلیدی، تأثیر مستقیمی بر عملکرد شغلی معلمان دارد و منجر به افزایش انگیزه، تعهد، و اثربخشی در فرایند یاددهی-یادگیری می شود. همچنین، رعایت اخلاق حرفه ای باعث ایجاد محیطی مبتنی بر اعتماد و همکاری در مدارس می شود که این امر به نوبه خود عملکرد دانش آموزان را بهبود می بخشد. نتیجه گیری کلی این است که توجه به اخلاق حرفه ای در نظام آموزشی نه تنها به عنوان یک ضرورت اخلاقی، بلکه به عنوان یک راهبرد مؤثر برای توسعه آموزشی و اجتماعی باید مورد توجه قرار گیرد.
۲.

بررسی نقش اعتیاد به بازی های آنلاین و استفاده مفرط از شبکه های اجتماعی در اختلالات خواب دانشجویان

نویسنده:

کلیدواژه‌ها: اعتیاد بازی های آنلاین شبکه های اجتماعی اختلالات خواب

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : 0 تعداد دانلود : 0
این مرور سیستماتیک باهدف بررسی رابطه بین اعتیاد به بازی های آنلاین، استفاده مفرط از شبکه های اجتماعی و اختلالات خواب در دانشجویان دانشگاه انجام شد. با تحلیل ۴۸ مطالعه منتشرشده بین سال های ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۴ (طبق دستورالعمل PRISMA 2020)، یافته ها نشان داد که رفتارهای دیجیتال نامتعادل با افزایش ۲ تا ۳ برابری خطر اختلالات خواب (نظیر بی خوابی، تأخیر در شروع خواب و کاهش کیفیت خواب) مرتبط است. شیوع اعتیاد دیجیتال در دانشجویان ۲۳.۶% برای بازی های آنلاین (بر اساس مقیاس IGD-20) و ۳۱.۲% برای شبکه های اجتماعی (بر اساس BSMAS) بود. مکانیسم های اصلی شامل سرکوب ترشح ملاتونین ناشی از نور آبی (β = -۰.۳۴, p < ۰.۰۱)، برانگیختگی روانی (OR = ۱.۸۹, ۹۵% CI: ۱.۴۵–۲.۳۵) و جابه جایی زمان خواب (β = -۰.۲۷, p < ۰.۰۵) شناسایی شدند. تفاوت های جنسیتی و فرهنگی معنادار بودند: زنان ۱.۵ برابر بیشتر تحت تأثیر شبکه های اجتماعی (با میانجیگری FOMO) و مردان ۲ برابر بیشتر در معرض اختلالات خواب ناشی از بازی های آنلاین قرار داشتند. این مرور بر ضرورت مداخلات چندسطحی (فردی، نهادی و فناورانه) و پژوهش های طولی آینده برای بررسی تأثیرات فناوری های نوظهور (مانند متاورس) تأکید می کند. یافته ها هشداردهنده اند: بی اعتنایی به این مسئله ممکن است به «اپیدمی خاموش» اختلالات خواب در نسل آینده دانشجویان بینجامد.
۳.

اثربخشی آموزش به روش داستان گویی مبتنی بر پویانمایی بر یادگیری درس ریاضی دانش آموزان پایه اول ابتدایی

کلیدواژه‌ها: آموزش داستان گویی مبتنی بر پویا نمایی یادگیری درس ریاضی پک آموزشی میشا و کوشا پایه اول ابتدایی

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۱ تعداد دانلود : ۱
هدف پژوهش بررسی اثربخشی آموزش به روش داستان گویی مبتنی برپویانمایی بر یادگیری درس ریاضی بود. تحقیق از لحاظ هدف کاربردی واز لحاظ روش نیمه آزمایشی با گروه آزمایش و کنترل بود.روش ها : جامعه آماری شامل دانش آموزان دختر پایه اول ابتدایی شهر الیگودرز در سال تحصیلی1403-1402، به تعداد898 نفر بود. دو گروه آزمایش و کنترل (هر گروه 28 نفر) به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. برای آموزش داستان گویی مبتنی بر پویانمایی از بسته آموزشی میشا و کوشا استفاده شد. برای سنجش یادگیری درس ریاضی از نمره های آزمون های محقق ساخته برای هر مبحث استفاده شد. پایایی آزمون ها با استفاده از آزمون آلفای کرونباخ 956/0 (پایایی مطلوب)بدست آمد. یافته ها: : نتایج نشان داد، روش آموزش داستان گویی مبتنی بر پویانمایی بر یادگیری درس ریاضی(381/0 = ضریب اتا، 000/0=P ، 32.610=F )، بر یادگیری مبحث شمارش(132/0 = ضریب اتا، 8.082= F)، بر یادگیری مبحث عدد نویسی(133/0 = ضریب اتا، 8.164= F)، بر یادگیری مبحث الگویابی(432/0 = ضریب اتا، 40.360= F) ، یر یادگیری مبحث سودوکو(087/0 = ضریب اتا، 0.019= F) ، بر یادگیری مبحث جمع و تفریق(062/0 = ضریب اتا، 3.479= F)، بر یادگیری مبحث ارزش مکانی(298/0 = ضریب اتا، 22.518= F)، بر یادگیری مبحث محور درس ریاضی (343/0 = ضریب اتا، 27.672= F)و بر یادگیری مبحث حل مسئله درس ریاضی(231/0 = ضریب اتا، 15.940= F) در دانش آموزان دختر پایه اول ابتدایی اثر بخش است.نتیجه گیری: چون دانش آموزان کلاس اول ابتدایی در دوران کودکانه خود به سر می برند؛ اگر معلمان با نرم افزارهای آموزشی به تدریس درس ریاضی بپردازند، دانش آموزان با دقت بیشتری به درس توجه می کنند و فرآیند یادگیری ریاضی در آنها بهتر شکل می گیرد. پیشنهاد می شود؛ مدارس هوشمندسازی شوند و معلمان به استفاده از سی دی های آموزشی تشویق وترغیب شوند.
۴.

نقش مدرسه و عوامل آن در سلامت روان دانش آموزان

کلیدواژه‌ها: سلامت روان دانش آموزان مدرسه عوامل مدرسه

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : 0 تعداد دانلود : 0
هدف پژوهش حاضر بررسی نقش مدرسه و عوامل آن یعنی معلمان، مشاوران و مربیان بهداشت در سلامت روان دانش آموزان ابتدایی بود که کاربردی و از نظر نوع پژوهش به صورت مروری (کتابخانه ای) انجام شد. برای تهیه ی مبانی نظری، ادبیات و پیشینه ی پژوهش از مقالات موجود در پایگاه های داده علمی معتبر داخلی و خارجی استفاده شد. منابع گردآوری شده مربوط به سال های 2019 تا 2024 که نزدیک ترین ارتباط را با هدف و عنوان پژوهش داشتند، انتخاب و مورد بررسی قرار گرفتند. پژوهشگر پس از انتخاب 34 مقاله، به تجزیه و تحلیل آن ها به روش تحلیلی پرداخت. نتایج نشان داد مدرسه، معلمان، مشاوران و مربیان بهداشت بر سلامت روان دانش آموزان تأثیر فراوانی دارند. به نوعی که مدرسه و هر یک از عوامل آن با حمایت و ارتقا سلامت روان دانش آموزان علاوه بر بهبود و پیشرفت تحصیلی، بر رشد و تکامل روانی_اجتماعی، حس نشاط و پرورش خلاقیت آن ها نیز تأثیرگذار هستند. از طرفی آن ها می توانند موجبات خلل در سلامت روان دانش آموزان باشند.
۵.

تاثیر هوش هیجانی معلمان بر تعامل با دانش آموزان در فضای کلاس

نویسنده:

کلیدواژه‌ها: هوش هیجانی معلمان تعاملات کلاسی همدلی آموزش و پرورش

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : 0 تعداد دانلود : 0
هدف پژوهش حاضر بررسی تأثیر هوش هیجانی معلمان بر کیفیت تعامل آنان با دانش آموزان در فضای کلاس درس بود. این مطالعه با رویکردی توصیفی–همبستگی و با استفاده از ابزارهای معتبر اندازه گیری هوش هیجانی و تعاملات کلاسی انجام گرفت. جامعه آماری شامل معلمان مدارس ابتدایی و متوسطه اول شهر تهران بود و نمونه ای به صورت تصادفی طبقه ای انتخاب شد. یافته ها نشان داد که بین سطح هوش هیجانی معلمان و کیفیت تعامل آن ها با دانش آموزان رابطه ای مثبت و معنادار وجود دارد. مؤلفه های «همدلی»، «تنظیم هیجان» و «آگاهی اجتماعی» از جمله عوامل پیش بین قوی در شکل گیری ارتباطات انسانی مؤثر در کلاس شناسایی شدند.نتایج همچنین بیانگر آن بود که معلمانی با هوش هیجانی بالاتر توانایی بیشتری در مدیریت تعارض، کنترل هیجان های منفی، و پاسخ دهی مؤثر به نیازهای روانی–عاطفی دانش آموزان دارند. از این رو، توسعه هوش هیجانی می تواند یکی از مؤلفه های کلیدی ارتقاء کیفیت آموزش و بهبود جو روانی کلاس تلقی شود. این یافته ها با نظریه های روان شناسی هیجانی و پژوهش های پیشین در حوزه آموزش و پرورش هماهنگ است.پژوهش حاضر بر ضرورت گنجاندن آموزش مهارت های هیجانی در برنامه های تربیت معلم و دوره های ضمن خدمت تأکید می ورزد. همچنین پیشنهاد می شود که سیاست گذاران آموزشی، هوش هیجانی را به عنوان معیاری در ارزیابی حرفه ای معلمان در نظر گیرند تا بتوانند فضایی حمایتی و یادگیرنده محور در مدارس ایجاد نمایند.
۶.

بررسی رابطه بین احساس تنهایی و هیجان خواهی با اعتیاد به فضای مجازی در بین دانش اموزان دختر مقطع متوسطه دوره دوم شهرستان قزوین

نویسنده:

کلیدواژه‌ها: هیجان خواهی اعتیاد به فضای مجازی احساس تنهایی دانش آموزان متوسطه دوم

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۱ تعداد دانلود : ۱
این پژوهش با هدف بررسی رابطه بین هیجان خواهی، احساس تنهایی و اعتیاد به فضای مجازی در بین دانش اموزان دختر مقطع متوسطه دوره دوم شهرستان قزوین انجام یافته بود. جامعه آماری این پژوهش شامل تمام دانش اموزان دختر مقطع متوسطه دوره دوم شهرستان قزوین ، 8067 دانش اموز در سال 1404-1403 بود. برای این منظور بر اساس جدول مورگان 369 نفر از دانش اموزان دختر مقطع متوسطه دوره دوم شهرستان قزوین انتخاب شدند. دانش اموزان با استفاده از روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. داده ها با استفاده از مقیاس احساس تنهایی راسل و پیلوا و کورتونا (1980)، پرسشنامه اعتیاد به فضای مجازی یانگ (1998) و پرسشنامه هیجان خواهی زاکرمن (1978) جمع آوری و به کمک آزمون همبستگی پیرسون و آزمون رگرسیون تحلیل شدند. نتایج نشان داد که بین مولفه های هیجان خواهی، تجربه طلبی، گریز از بازداری و ملال پذیری و احساس تنهایی با اعتیاد به فضای مجازی رابطه معناداری (01/0>P) وجود دارد. با توجه به نتایج به دست آمده می توان استنباط کرد که با افزایش احساس تنهایی و هیجان خواهی، میزان اعتیاد به فضای مجازی نیز افزایش می یابد.
۷.

نگاه تطبیقی بر الگوهای برنامه ریزی استراتژیک با تاکید بر سازمان های آموزشی

کلیدواژه‌ها: برنامه ریزی استراتژیک سازمان های آموزشی الگوهای تطبیقی کارت امتیازی متوازن زنجیره ارزش

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : 0 تعداد دانلود : 0
این پژوهش با عنوان "نگاه تطبیقی بر الگوهای برنامه ریزی استراتژیک با تأکید بر سازمان های آموزشی" به بررسی مقایسه ای الگوهای مختلف برنامه ریزی استراتژیک در حوزه سازمان های آموزشی می پردازد. برنامه ریزی استراتژیک به عنوان یکی از ابزارهای اساسی مدیریت، نقش تعیین کننده ای در موفقیت سازمان ها ایفا می کند. این فرآیند شامل تحلیل محیط داخلی و خارجی، تعیین اهداف کلان، تدوین استراتژی ها و اجرای اقدامات عملیاتی است. در این تحقیق، مهم ترین الگوهای برنامه ریزی استراتژیک از جمله مدل SWOT، تحلیل PESTEL، مدل پورتر، کارت امتیازی متوازن (BSC) و مدل زنجیره ارزش مورد بررسی قرار می گیرند. هر یک از این الگوها با توجه به ویژگی های منحصربه فرد خود، مزایا و محدودیت هایی دارند که در این مطالعه تشریح می شود. همچنین، کاربرد این الگوها در سازمان های آموزشی و تأثیر آن ها بر بهبود عملکرد و دستیابی به اهداف بلندمدت مورد تحلیل قرار می گیرد. نتایج این پژوهش می تواند به مدیران و برنامه ریزان آموزشی کمک کند تا با انتخاب الگوی مناسب، بهره وری و اثربخشی سازمان خود را افزایش دهند.
۸.

تاثیر استفاده از شبکه های اجتماعی مجازی یر سلامت روان دانش آموزان

کلیدواژه‌ها: سلامت روان نوجوانان شبکه های اجتماعی افت تحصیلی خانواده مدرسه

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : 0 تعداد دانلود : 0
رشد پرشتاب فناوریهای دیجیتال در دهههای اخیر بهویژه شبکههای اجتماعی، الگوهای ارتباطی، آموزشی و تفریحی نوجوانان را بهشکل بنیادینی دگرگون ساخته است. این پژوهش با تمرکز بر دانشآموزان مقطع متوسطه، به بررسی تأثیر استفاده گسترده از پلتفرمهایی چون اینستاگرام، تیکتاک، تلگرام و واتساپ بر سلامت روان آنان میپردازد. یافتههای جهانی و بومی حاکی از آن است که استفاده مفرط از شبکههای اجتماعی با افزایش علائم اضطراب، افسردگی، احساس انزوا، افت تحصیلی، اختلالات خواب و کاهش عزتنفس در نوجوانان ارتباط معناداری دارد. با توجه به ویژگیهای حساس دوره نوجوانی در شکلگیری هویت و رشد مهارتهای بینفردی، رصد و مدیریت مصرف شبکههای اجتماعی اهمیت ویژهای مییابد. این مطالعه با بهرهگیری از ادبیات پژوهشی نوین و شواهد میدانی، ضمن تحلیل پیامدهای روانی–اجتماعی استفاده از شبکههای اجتماعی، پیشنهادهایی کاربردی برای مداخلات پیشگیرانه و حمایتی در سطح خانواده و مدرسه ارائه میدهد.
۹.

بررسی برنامه درسی بازی محور در دوره پیش دبستانی بر مبنای نظریه مونته سوری

کلیدواژه‌ها: برنامه درسی بازی محور مونته سوری پیش دبستانی

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۳ تعداد دانلود : ۱
هدف از پژوهش حاضر، بررسی برنامه درسی بازی محور در دوره پیش دبستانی با تأکید بر رویکرد و نظریه مونته سوری است. اهمیت توجه به بازی، به عنوان بستر اصلی و طبیعی یادگیری کودکان در سنین پیش از دبستان، در سال های اخیر مورد توجه بسیاری از نظریه پردازان حوزه آموزش قرار گرفته است. نظریه مونته سوری با تأکید بر یادگیری فعال، آزادی انتخاب، احترام به تفاوت های فردی و محیط یادگیری آماده، چارچوبی غنی برای تدوین و پیاده سازی برنامه درسی بازی محور فراهم می آورد. در این پژوهش، با استفاده از رویکرد کیفی و روش تحلیل محتوای اسناد و متون معتبر، مهم ترین ابعاد و مؤلفه های مورد نیاز در طراحی چنین برنامه درسی شناسایی شده است. یافته ها نشان داد که مؤلفه هایی از جمله فراهم سازی محیط یادگیری متناسب، ابزار آموزشی عملی، آزادی در انتخاب فعالیت ها، نقش هدایت کننده مربی، تعامل اجتماعی مثبت، و ارزیابی تکوینی، از الزامات تحقق برنامه درسی بازی محور بر اساس نظریه مونته سوری هستند. بر این اساس، می توان نتیجه گرفت که بهره گیری از مؤلفه های مذکور می تواند زمینه ساز رشد همه جانبه، ارتقای مهارت های شناختی، اجتماعی و عاطفی، و تسهیل فرآیند یادگیری کودکان پیش دبستانی شود.
۱۰.

کاهش استرس تحصیلی: یک مطالعه اقدام پژوهی

کلیدواژه‌ها: اقدام پژوهی استرس تحصیلی دانش آموز خانواده فنون شناختی رفتاری

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : 0 تعداد دانلود : 0
استرس تحصیلی نوعی نگرانی است که به فرایند تحصیل مرتبط است و می تواند آینده تحصیلی و کیفیت زندگی دانش آموزان را تحت تاثیر قرار دهد. پژوهش حاضر با هدف کاهش استرس تحصیلی یکی از دانش آموزان دختر پایه دوم ابتدایی به روش توصیفی از نوع اقدام پژوهی در سال تحصیلی 1402-1403 در شهر تهران انجام گرفت. نشانگان استرس از جمله تعریق، لرزش صدا و بدن، تیک و مشکلات گوارشی دانش آموز در منزل و دبستان مکرر مشاهده و توسط والدین و مسئولین دبستان گزارش شد. به منظور جمع آوری داده های پژوهش از ابزارهایی مانند مشاهده، مصاحبه و سیاهه ثبت نشانگان استرس تحصیلی(حسن آبادی و احمدیان نسب، 1398) استفاده شد. محقق با بهره گیری از پیشینه علمی و عملی موجود، مداخلاتی را بر اساس فنون شناختی رفتاری، آگاه سازی خانواده و بهبود فضای فیزیکی کلاس، جهت کاهش استرس تحصیلی طراحی و در طول سه هفته تحصیلی در ساعات کلاسی و پس از مدرسه طی گفتگوهای منظم با دانش آموز و والدین اجرا نمود. مداخلات مذکور شامل نمایش درمانی، قصه درمانی، اصلاح خطاهای شناختی و بکارگیری طنز در حیطه شناختی، تنفس، نرمش و رهاسازی عضلات در حیطه رفتاری، حذف رقابت فامیلی و دوستانه و اصلاح کمال گرایی در حوزه خانواده و مطبوع ساختن فضای کلاس بود. پس از اجرای مداخلات، مشاهده، مصاحبه و سیاهه ثبت نشانگان استرس تحصیلی اجرا شد.ضریب بهبودی (شعبانی، 1395) سنجیده شد که کاهش استرس تحصیلی را نشان داد. نتایج کیفی وکمی پژوهش نشان داد اجرای مداخلات اثرگذار بوده و سبب کاهش سطح استرس تحصیلی دانش آموز شد. بنابراین استرس تحصیلی با مداخلات روانشناختی قابل بهبود بود
۱۱.

چگونه توانستم با استفاده از آموزش سواد رسانه تفکر انتقادی را در دانش آموزان کلاسم تقویت کنم؟

کلیدواژه‌ها: سواد رسانه ای تفکر انتقادی دانش آموزان ابتدایی

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : 0 تعداد دانلود : 0
اقدام پژوهی حاضر با هدف بررسی تأثیر آموزش سواد رسانه ای برای بهبود مهارت های تفکر انتقادی دانش آموزان پایه چهارم شامل 39 نفر، دبستان دخترانه شهید محمدعلی قمی واقع در ناحیه1 در سال تحصیلی 1404 1403 انجام شده است. مدل پژوهش کیفی و رویکرد آن توصیفی تحلیلی و شیوه گردآوری اطلاعات، پرسشنامه، مصاحبه، مطالعه و مشاهده عملکرد دانش آموزان در مورد میزان تفکر انتقادی بود که مورد پژوهش قرار گرفت. در این پژوهش، پس از مشاهده ضعف دانش آموزان در مهارت های تفکر انتقادی، برنامه آموزش سواد رسانه ای در یک دوره ۱2 جلسه ای طراحی و اجرا شد. این برنامه آموزش مهارت های تحلیل پیام های رسانه ای، شامل شناسایی اطلاعات پنهان، منابع ارزیابی، و تشخیص اطلاعات نادرست بود. برای جمع آوری داده ها از روش های مشاهده، مصاحبه، آزمون تفکر انتقادی و بررسی عملکرد دانش آموزان استفاده شده است. نتایج نشان داد که آموزش سواد رسانه ای بر مهارت های تفکر انتقادی دانش آموزان تأثیرگذار و معنادار بوده است. بهبود تفکر انتقادی در دانش آموزان برای تحلیل، استنباط، ارزشیابی و استدلال پیام های دریافتی از رسانه ها پس از گذراندن دوره آموزش سوادرسانه ای مشاهده شد. همچنین، دانش آموزان را در تشخیص اطلاعات نادرست و ارزیابی اعتبار منابع مهارت پیدا کردند. این یافته ها اهمیت گنجاندن آموزش سواد رسانه ها در برنامه درسی مدارس را برای تقویت مهارت های تفکر انتقادی دانش آموزان نشان می دهد.
۱۲.

نقش خود راهبری در پرورش استعداد کودکان در شرایط قرنطینه

کلیدواژه‌ها: خود راهبری پرورش استعداد مسئولیت پذیری کودکان

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : 0 تعداد دانلود : 0
همزمان با ظهور و پیدایش اینترنت، آموزش مجازی رشد زیادی داشته است. این شیوه فرصت آموزش در خارج از مرزهای یک کشور یا دولت را برای همگان ایجادکرده است.همچنین در زمان قرنطینه آموزش ها به سوی آموزش در فضای مجازی کشیده شده است.در کنار مزایای بسیاری که دارد نباید از مضرات آن هم غفلت کرد بنابراین پژوهش حاضر با هدف تاثیر خود راهبری در پرورش استعداد کودکان در شرایط قرنطینه انجام شده. این پژوهش به روش مروری با استفاده از پایگاه های معتبراطلاعاتی منابعی با کلید واژه های خود راهبری، پرورش استعداد، مسئولیت پذیری، کودکان برگزیده. یافته ها حاکی از آن است که خودراهبری کودکان با توجه به زمان قرنطینه و استفاده درست از فضای مجازی سبب پرورش استعدادهای شناختی بسیاری شود. اهمیت این پژوهش میتواند جلوگیری از بروز بزهکاری در کودکان و نوجوانان به علت استفاده افراطی از فضای مجازی باشد. همچنین میتوان افزود این پژوهش چشم اندازی در جهت پرورش استعدادهای شناختی و فیزیکی(ورزشی) به معلمان و مدیران مدارس بدهد.
۱۳.

نقش حمایتی هوش مصنوعی در مشاوره و سلامت روان

نویسنده:
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۲ تعداد دانلود : ۱
هوش مصنوعی (AI) به سرعت در حال دگرگونی حرفه مشاوره و خدمات روان شناسی است. این فناوری نه به عنوان جایگزینی برای مشاوران انسانی، بلکه به عنوان ابزاری قدرتمند برای تقویت و حمایت از ارائه خدمات، افزایش دسترسی و بهبود نتایج مراجعین عمل می کند.با توجه به افزایش جهانی نیاز به خدمات سلامت روان و موانع عمده ای مانند کمبود متخصص، هزینه های بالا، انگ اجتماعی و محدودیت های جغرافیایی، هوش مصنوعی (AI) به عنوان یک ابزار حمایتی قدرتمند در حال ظهور است. این مقاله به بررسی نقش مکمل و توانمندسازهوش مصنوعی در تقویت نظام های مشاوره و سلامت روان، با تمرکز بر افزایش دسترسی، بهبود کیفیت مراقبت و پشتیبانی از متخصصان می پردازد. این مطالعه مروری نظام مند با جستجو در پایگاه های PubMed، Scopus، IEEE Xplore و PsycINFO (2019-2024) " انجام شد .هوش مصنوعی با ایفای نقش حمایتی در مشاوره و سلامت روان، پتانسیل دگرگونی دسترسی به مراقبت ها، شخصی سازی درمان و توانمندسازی متخصصان را دارد. با این حال، پیاده سازی موفق مستلزم: - توسعه چارچوب های اخلاقی برای مدیریت سوگیری و حریم خصوصی - تحقیقات طولی مدت برای ارزیابی اثربخشی بلندمدت - طراحی مدل های ترکیبی انسان-AI با حفظ محوریت رابطه درمانی ادغام مسئولانه این فناوری می تواند گامی حیاتی در تحقق مراقبت های سلامت روان عادلانه، مقرون به صرفه و مبتنی بر شواهد باشد. کلیدواژه های "هوش مصنوعی"، "مشاوره "، "سلامت روان"، "چت بات درمانی
۱۴.

اثربخشی مصرف دمنوش اسطوخودوس در کاهش تنش های عصبی و اختلالات اضطرابی

کلیدواژه‌ها: سطوخودوس اثربخشی اسطوخودوس اختلالات اضطرابی تنش عصبی

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : 0 تعداد دانلود : 0
این مطالعه ترکیبی (کیفی و سیستماتیک) با هدف بررسی اثربخشی دمنوش اسطوخودوس در کاهش تنش های عصبی و اختلالات اضطرابی انجام شد. در بخش مرور سیستماتیک، ۴۵ مطالعه (۳۰ کمی و ۱۵ کیفی) منتشرشده بین سال های ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۴ تحلیل شدند. نتایج نشان داد مصرف روزانه ۱.۵ گرم گل خشک اسطوخودوس به مدت ۴ هفته، نمره اضطراب در مقیاس GAD-7 را به طور میانگین ۳۴% کاهش می دهد (SMD = -۰.۷۲؛ p < ۰.۰۰۱) و مدت خواب عمیق (NREM مرحله ۳) را ۲۷ دقیقه افزایش می دهد. در بخش کیفی، تجربیات ۳۰ شرکت کننده در یک مطالعه طولی ۱۲ ماهه، پنج درونمایه اصلی را آشکار کرد: احساس آرامش فوری، کاهش تپش قلب، بهبود خواب، ترجیح طبیعی بودن بر داروهای شیمیایی، و تقویت خودکارآمدی. مکانیسم های اثرگذاری از طریق تعدیل گیرنده های GABA-A توسط ترکیبات لینالول و استات لینالیل و کاهش ۲۲ درصدی سطح کورتیزول تأیید شد. چالش های اصلی شامل ناهمگونی در روش های تهیه دمنوش (دمای آب و زمان دم کشیدن) و تفاوت های جمعیت شناختی (اثربخشی بالاتر در زنان و جوامع مدیترانه ای) بود. با وجود پروفایل ایمنی مطلوب (تنها ۸% عوارض خفیف)، نیاز به استانداردسازی پروتکل های مصرف و مطالعات طولانی مدت برای بررسی پایداری اثرات حس می شود. این پژوهش استفاده از دمنوش اسطوخودوس را به عنوان یک مداخله کم هزینه و کم عارضه در مدیریت اضطراب خفیف تا متوسط پیشنهاد می کند و ادغام آن در پروتکل های طب مکمل، به ویژه برای جمعیت های حساس، را ضروری می داند.
۱۵.

چگونه توانستم مشکل کاهش اشتیاق تحصیلی دانش آموزان کلاس پنجم دبستان شهید نواب صفوی را بهبود ببخشم؟

کلیدواژه‌ها: اقدام پژوهی اشتیاق تحصلی دانش آموزان ابتدایی

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : 0 تعداد دانلود : 0
با وجود تلاش های مستمر برای بهبود روش های تدریس در مدارس ابتدایی، کاهش اشتیاق تحصیلی درمیان دانش آموزان، به ویژه در پایه های بالاتر دوره ی ابتدایی، هم چنان یکی از چالش های اصلی نظام آموزشی ایران به شمار می رود. شواهد نشان می دهد که روش های تدریس یکنواخت، کمبود فعالیت های چالش بر انگیز و نبود ابزار های نوین آموزشی از جوله عوامل موثر در افت انگیزه ی یادگیری هستند. از این رو این اقدام پژوهی با هدف افزایش اشتیاق تحصیلی دانش آموزان پایه ی پنجم ابتدایی طراحی و اجرا شد و برای تحقق این هدف مجموعه ای از راهبردهای متنوع به کار گرفته شد. نتایج حاصل نشان داد که با ایجاد تنوع در روش های تدریس و فعال سازی کلاس اشتیاق و درگیری دانش آموزان به طور محسوسی افزایش می یابد.
۱۶.

اثربخشی برنامه یادگیری اجتماعی- هیجانی بر پذیرش اجتماعی و ادراک شایستگی در نوجوانان مبتلا به اختلال یادگیری خاص

نویسنده:

کلیدواژه‌ها: یادگیری اجتماعی- هیجانی پذیرش اجتماعی ادراک شایستگی اختلال یادگیری خاص

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : 0 تعداد دانلود : 0
هدف از انجام پژوهش حاضر بررسی اثربخشی برنامه یادگیری اجتماعی- هیجانی بر پذیرش اجتماعی و ادراک شایستگی در نوجوانان مبتلا به اختلال یادگیری خاص بود. این پژوهش با روش نیمه آزمایشی با پیش آزمون - پس آزمون و با گروه کنترل اجرا شد. جامعه آماری این پژوهش کلیه دانشآموزان مبتلا به اختلال یادگیری خاص مشغول به تحصیل در دوره دوم ابتدایی استان آذربایجان غربی در نیمسال اول سالتحصیلی 04-1403 بودند. تعداد افراد نمونه برای هر یک از گروههای آزمایش و گروه کنترل 18 نفر و در مجموع 36 نفر بود که بصورت در دسترس انتخاب و بصورت تصادفی ساده جایگزین شدند. جهت گردآوری دادهها در این پژوهش از پرسشنامههای پذیرش اجتماعی مارلو و کراون (1960) و ادراک شایستگی هارتر (1985) استفاده شد. در این پژوهش پروتکل جلسات یادگیری اجتماعی- هیجانی براساس کتاب آموزش مهارت های اجتماعی هیجانی صدری دمیرچی (۱۳۸۹) و توسط صدری دمیرچی و اسماعیلی قاضی ولوئی (1395) در 12 جلسه 1 ساعته اجرا شد. نتایج حاصل از تجزیه و تحلیل داده ها نشان داد که برنامه یادگیری اجتماعی- هیجانی به میزان 0.31 واحد بر پذیرش اجتماعی تاثیر داشت. همچنین، برنامه یادگیری اجتماعی- هیجانی به میزان 0.17 واحد بر ادراک شایستگی تاثیر داشت. یافته ها نشان داد که برنامه یادگیری اجتماعی-هیجانی موجب بهبود پذیرش اجتماعی و ادراک شایستگی در نوجوانان مبتلا به اختلال یادگیری خاص شد. این نتایج بیانگر اثربخشی این مداخله در ارتقای مهارت های اجتماعی و خودادراکی این گروه از دانش آموزان است.
۱۷.

یادگیری به زبان حرکت: تأثیر بازی پانتومیم بر تثبیت مفاهیم ادبی در کلاس ششم

نویسنده:

کلیدواژه‌ها: پانتومیم آموزش فعال ضرب المثل های فارسی یادگیری ماندگار خلاقیت در تدریس

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : 0 تعداد دانلود : 0
این مقاله به بررسی تأثیر استفاده از بازی پانتومیم در آموزش ضرب المثل های فارسی به دانش آموزان پایه ششم دبستان می پردازد. با هدف ایجاد فضایی شاد و پویا، افزایش تعامل و تثبیت یادگیری، از روشی فعال و مبتنی بر حرکت استفاده شد. در این فعالیت، دانش آموزان به صورت گروهی یا فردی مفاهیم ضرب المثل ها را بدون استفاده از کلام و تنها با حرکات بدن و حالات چهره نمایش دادند. این روش نه تنها باعث تقویت درک ادبی و حفظ بهتر مفاهیم شد، بلکه مشارکت حداکثری دانش آموزان، افزایش اعتمادبه نفس و تقویت مهارت های غیرکلامی را به دنبال داشت. نتایج مشاهده ای نشان داد که این شیوه ی تدریس، علاوه بر ایجاد نشاط و انگیزه در کلاس، به یادگیری عمیق تر و ماندگارتر منجر شد. همچنین، تقویت کار گروهی، خلاقیت و توانایی حل مسئله از دیگر دستاوردهای این تجربه بود. این پژوهش نشان می دهد که به کارگیری روش های خلاقانه و مبتنی بر بازی در آموزش مفاهیم ادبی می تواند اثربخشی فرایند تدریس را افزایش دهد.
۱۸.

چگونه توانستیم در دوران پسا کرونا، اضطراب جدایی دانش آموز پایه اول را به روش بازی درمانی برطرف نماییم؟

کلیدواژه‌ها: اضطراب جدایی دانش آموز بازی درمانی پسا کرونا

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : 0 تعداد دانلود : 0
یکی از شایع ترین مشکلات کودکان در ابتدای ورود به حوزه تحصیلی ، اختلال اضطراب جدایی می باشد ، به طوری که ترس جدا شدن از والدین ممکن است تاثیر مخرب در زندگی و سرنوشت کودک داشته باشد. لذا با فرا رسیدن سال تحصیلی جدید نگرانی های خانواده هایی که دانش آموزان کلاس اولی دارند شروع می شود. یکی از این نگرانی ها ترس از مدرسه می باشد. البته در دوران پسا کرونا با وجود کلاس های زیادی که کودکان قبل از شروع مدرسه می روند تقریبا مشکلی ندارند. اما باز هم بسیاری از آنها در روز های آغازین با مشکل مواجه می شوند. از آنجا که مدیر و معلم نقش مهمی در جذب و آرامش کودک دارند و می توانند با روشهای درست از اضطراب کودک در محیط جدید بکاهند. از اینرو بعد از مشاهده رفتار استرس زای یکی از دانش آموزان تصمیم گرفتیم با انجام اقدام پژوهی ذیل گامی در جهت رفع مشکل وی برداریم.