درخت حوزه‌های تخصصی

هدف پژوهش حاضر بررسی وضع موجود تألیف کتب درسی و الکترونیک در نظام آموزش و پرورش است. این پژوهش با رویکرد کیفی و با روش داده بنیاد انجام گرفت. جامعه آماری شامل کارگزاران اصلی دخیل در تألیف کتب درسی شامل؛ مؤلفان دفتر تألیف کتب آموزش و پرورش، معلمان مدارس، مدیران و اولیا دانش آموزان بودند؛ که از طریق نمونه گیری هدفمند از نوع ملاک محور انتخاب شدند. داده ها از طریق مصاحبه نیمه ساختار یافته با ده نفر از معلمان، شش نفر از مؤلفان، چهار نفر از مدیران مدارس، نه نفر از اولیا دانش آموزان جمع آوری شد. به منظور تجزیه و تحلیل داده ها از روش کدگذاری باز، محوری و گزینشی استفاده شد. برای تأمین روایی و پایایی از معیارهای لینکن و کوبا استفاده شد. نتایج پژوهش، نشان دهنده بیست و یک مفهوم محوری و هفت مقوله منتخب است که در قالب الگوی پارادیمی شامل چندپارگی و بی توجهی به رویکرد تخصصی در نظام تألیف به عنوان مقوله محوری و شرایط علّی (تمرکزگرایی سیستمی، ضعف در دانش تألیف، نبودن تعاملات و شبکه ارتباطی)، عوامل زمینه ای (عوامل محیطی_ ساختاری)، شرایط مداخله ای تسهیل گر (محتوا محوری نظام آموزشی، شیوایی کتب درسی، خرد جمعی در تألیف)، شرایط مداخله گر محدودکننده (نبودن تناسب در محتوای کتب درسی با نیازهای دانش آموزان، تسلط نداشتن مؤلفان بر دانش تألیف، انحصارگرایی در تألیف)، راهبردها (انتخاب دامنه وسیع محتوایی، سازمان دهی تداومی و تراکمی محتوا، اعتباربخشی و اعتبارسنجی چندجانبه تألیفات، توجه به رویکردهای نوین و به روزرسانی محتوا، شبکه سازی و تعامل گرایی در فرایند تألیف) و پیامد (ضعف در محتوای آموزشی کتب درسی) سازمان یافت.

زمینه و هدف: درمانگران در بخش های بیماران سخت درمان همواره در معرض آسیب های شغلی با پیامدهای روانشناختی همراه هستند. هدف مطالعه حاضر بررسی نقش میانجی فرسودگی شغلی در رابطه ی سرمایه روان شناختی با علایم دیسترس روان شناختی و شکایت های روان تنی(جسمانی سازی ) در درمانگران کودکان مبتلا به سرطان بود. مواد و روش ها: پژوهش حاضر از نوع مقطعی- همبستگی و شرکت کنندگان آن 140 نفر از درمانگران بالینی و اجتماعی در دسترس بخش انکولوژی کودکان بیمارستان های شهر اصفهان بود. 132 نفر پرسشنامه های سرمایه روانشناختی، مقیاس افسردگی،اضطراب و استرس ، علائم جسمانی سازی و پرسش نامه فرسودگی شغلی مسلچ را تکمیل نمودند. جهت تحلیل داده ها از رگرسیون چندگانه، رگرسیون چند متغیره و آنالیز کوواریانس استفاده گردید. تمام تحلیل ها با استفاده از نرم افزار SPSS-20 و برای مدل سازی از AMOS استفاده شد. یافته ها: نتایج نشان دادکه سرمایه روانشاختی اثری مستقیم منفی و معنی دار با فرسودگی، علایم روان تنی و روانشناختی دارد. همچنین رابطه ای مستقیم مثبت و معنی دار بین فرسودگی و علایم روان تنی و روانشناختی بدست آمد. نتایج شیوه ناپارامتری بوت استرپ نشان داد که اثر غیر مستقیم سرمایه روانشناختی با واسطه فرسودگی شغلی بر علایم روان تنی و روانشناختی معنی دار می باشد. این تاثیربر علایم روان تنی قوی تر است. نتیجه گیری: یافته های این مطالعه نقش مثبت توانمندی های روانشناختی که در قالب سرمایه روانشناختی شامل مولفه های امید، خودکارآمدی، تاباوری و خوشبینی مفهوم سازی می شود را بر کاهش فرسودگی شغلی، دیسترس روانشناختی و شکایت های روان تنی درمانگران بخش های انکولوژی نشان داد. این مطالعه تدوین و اجرای برنامه توانمند سازی کارکنان مراکز درمانی سرطان کودکان را در قالب طرح تقویت سرمایه های روانشناختی به منظور غلبه بر فرسودگی شغلی و پیامد های روانشناختی آن پیشنهاد می کند

هدف از این پژوهش، بررسی رابطه ارضای نیاز خودمختاری و درگیری شغلی، نقش میانجی تجربه غرقگی و شایستگی دیجیتال در معلمان بود. پژوهش حاضر بر اساس ماهیت، توصیفی - همبستگی از نوع مدل یابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری پژوهش شامل تمامی معلمان شهر کرمانشاه در سال ۱۴۰۴-۱۴۰۳ بودند. تعداد ۴۶۳ نفر از معلمان به روش نمونه گیری در دسترس به عنوان نمونه وارد تحلیل نهایی شدند. برای گردآوری داده ها از زیرمقیاس خودمختاری پرسشنامه نیازهای بنیادین روان شناختی دسی و ریان، درگیری شغلی کانانگو، شایستگی دیجیتال سوریانو - آلکانترا و همکاران و غرقگی مارتین و جکسون استفاده گردید. داده ها با استفاده از همبستگی پیرسون و مدل یابی معادلات ساختاری تحلیل شدند. یافته ها نشان داد که خودمختاری بر درگیری شغلی، غرقگی و شایستگی دیجیتال اثر مستقیم، مثبت و معنادار؛ غرقگی و شایستگی دیجیتال بر درگیری شغلی اثر مستقیم، مثبت و معنادار و خودمختاری از طریق غرقگی و شایستگی دیجیتال بر درگیری شغلی اثر غیر مستقیم، مثبت و معنادار دارد. با توجه به یافته ها توصیه می شود که از نتایج یادشده برای برگزاری کارگاه هایی در خصوص افزایش درگیری شغلی معلمان استفاده شود.

مقدمه و هدف : هدف پژوهش حاضر، ارائه الگویی مبتنی بر پژوهش های پیشین برای شناسایی ویژگی های رهبری مرزگستر دانشگاهی بود. روش شناسی پژوهش : پژوهش حاضر از نوع مطالعات کیفی با تکیه بر روش فراترکیب انجام شده است. در این پژوهش از روش هفت مرحله ای Sandelowski& Barroso (2007)برای ترکیب پژوهش های پیشین استفاده شده است. یافته ها :  یافته ها نشان داد که ویژگی های رهبران مرزگستر دانشگاهی در سه مقوله اصلی شامل؛ مهارت ها و ویژگی های کلیدی رهبری مرزگستر دانشگاهی، ساختار سازمانی رهبری مرزگستر دانشگاهی و راهبردهای مرزگستری و فرایندهای پیاده سازی آن در دانشگاه دسته بندی می شوند. بحث و نتیجه گیری: نتیجه کلی پژوهش حاضر تأکید می کند که رهبری مرزگستر دانشگاهی نیازمند تلفیقی از مهارت های فردی، ساختارهای سازمانی حمایتی و راهبردهای عملیاتی است. بنابراین، تمام مقوله های شناسایی شده در الگوی مفهومی این پژوهش، مکمل یکدیگر هستند و برای موفقیت یک رهبر مرزگستر بسیار مهم هستند. از این رو توانمندسازی رهبران، بازطراحی ساختارهای سازمانی، نهادینه سازی فرهنگ مرزگستری و توسعه شبکه های همکاری به عنوان پیامدهای عملی یافته های این پژوهش برای دانشگاه ها به شمار می رود. از سوی دیگر تدوین راهبردهای حمایتی و اصلاح سیاست های جذب و ارتقا به عنوان پیامدهای عملی یافته های این پژوهش برای سیاستگذاران آموزش عالی است و در نهایت توسعه  ابزارهای سنجش این سبک از رهبری، به عنوان پیامدهای یافته های این پژوهش برای پژوهشگران است.

هدف از انجام پژوهش حاضر تعیین اثربخشی شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی بر ترس از شفقت، تحمل پریشانی و احساس ناکامی مادران کودکان اوتیسم بود. روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون و پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش را کلیه مادران کودکان اوتیسم مراجعه کننده به مراکز درمانی و مشاوره شهر قم در سال 1402 تشکیل داده اند که از بین آنها 40 نفر به طور در دسترس انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه 20 نفری آزمایش و گواه جایگذاری شدند. ابزارهای گردآوری داده شامل مقیاس ترس از شفقت گیلبرت و همکاران (2011، FCS)، مقیاس تحمل پریشانی سیمونز و گاهر (2005، DTS)، مقیاس احساس ناکامی گیلبرت و همکاران (1998، FFS) بود. گروه آزمایش شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی را طی هشت جلسه، هر هفته یک جلسه و به مدت 90 دقیقه دریافت نمودند. برای تحلیل داده از تحلیل کوواریانس چند متغیری استفاده شد. نتایج نشان داد با کنترل اثر پیش آزمون تفاوت معناداری بین پس آزمون گروه آزمایش و گواه درترس از شفقت، تحمل پریشانی و احساس ناکامی مادران کودکان اوتیسم وجود داشت (05/0p<). از یافته های فوق می توان نتیجه گرفت که شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی بر ترس از شفقت، تحمل پریشانی و احساس ناکامی مادران کودکان اوتیسم در گروه آزمایش تأثیر داشته است.

پژوهش حاضر با هدف تعیین تأثیر بسته آموزشی ایمن سازی روانی بر تاب آوری و پریشانی روان شناختی مادران کودکان کم توان ذهنی انجام شد. این پژوهش، یک مطالعه از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون، پس آزمون و گروه کنترل بود. جامعه آماری این تحقیق را مادران کودکان کم توان ذهنی دوره اول دبستان تشکیل دادند. برای انتخاب شرکت کنندگان از روش نمونه گیری در دسترس استفاده شد. تعداد نمونه این پژوهش 32 نفر بود که به صورت تصادفی در یک گروه آزمایش و یک گروه کنترل 16 نفری جایگزین شدند. همه شرکت کنندگان با استفاده از مقیاس تاب آوری کانر و دیویدسون و مقیاس افسردگی، اضطراب و تنیدگی لاویباند و لاویباند مورد ارزیابی قرار گرفتند. گروه آزمایش در برنامه آموزشی ایمن سازی روانی در 10 جلسه 60 دقیقه ای و در هفته ای دو جلسه شرکت کردند. سپس هر دو گروه آزمایش و کنترل با همان مقیاس ها مورد ارزیابی قرار گرفتند. داده ها با استفاده از روش آماری تحلیل کوواریانس تک متغیری و چندمتغیری تحلیل شد. نتایج نشان داد که بسته آموزشی ایمن سازی روانی تأثیر مثبت و معناداری بر تاب آوری و پریشانی روان شناختی در گروه آزمایش داشت. بنابراین، برنامه ریزی برای این مداخله نقش قابل توجهی در بهبود تاب آوری و پریشانی روان شناختی مادران دارد.

هدف از انجام پژوهش حاضر تعیین اثر بخشی آموزش سبک زندگی بر بهزیستی روانشناختی و ادراک بیماری در بیماران مبتلا به کبد چرب غیرالکلی بود. پژوهش حاضر نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون- پس آزمون و گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه بیماران مبتلا به کبد چرب غیرالکلی در شهر تهران در سال 1403 بود که از بین آنها 30 نفر با استفاده از روش نمونه گیری دردسترس انتخاب و به صورت گمارش تصادفی در دو گروه (15 نفر در گروه آزمایش و 15 نفر در گروه کنترل) جایگذاری شدند. ابزارهای سنجش شامل پرسشنامه بهزیستی روانشناختی ریف (PWBS-SF، 2002) و ادراک بیماری براد بنت و همکاران (brief_IPQ، 2006) بود. گروه آزمایش تحت مداخله آموزش سبک زندگی طی 8 جلسه، 90 دقیقه ای هفته ای یکبار قرار گرفت و گروه کنترل هیچ گونه مداخله ای دریافت نکرد. جهت تجزیه و تحلیل از آزمون تحلیل کوواریانس چند متغیره استفاده شد. نتایج حاصل از تحلیل کوواریانس نشان داد که با کنترل اثر پیش آزمون بین میانگین پس آزمون بهزیستی روانشناختی و ادراک بیماری در گروه آزمایش و گواه تفاوت معناداری در سطح 05/0 وجود داشت. از یافته های فوق می توان نتیجه گرفت که آموزش سبک زندکی بر بهبود بهزیستی روانشناختی و ادراک بیماری در بیماران مبتلا به کبد چرب غیر الکلی موثر بوده است.

هدف : پژوهش حاضر باهدف تدوین و آزمون الگویی از اثر نیازهای روان شناختی بنیادین سازمانی بر تلاش شغلی با میانجی گری سبک های دلبستگی سازمانی ایمن، اضطرابی و اجتنابی انجام شد.   روش: طرح پژوهش حاضر از نوع کاربردی و روش آن توصیفی بود. جامعه آماری تحقیق کارکنان یک سازمان بودند و با روش نمونه گیری تصادفی ساده 200 نفر از کارکنان انتخاب شدند. به منظور گردآوری داده ها از پرسشنامه های دلبستگی سازمانی (اسکریما، 2020)، کامروایی نیازهای روان شناختی بنیادین سازمانی (وان-دن بروک و همکاران، 2010) و تلاش شغلی (براون و لیگه، 1996) استفاده گردید. برای تجزیه وتحلیل داده ها از نرم افزار Spss-24 استفاده، الگو یابی معادلات ساختاری در نرم افزار Amos-24 و روش بوت استراپ استفاده شده است.   یافته ها: نتایج نشان دادند که الگوی طراحی شده از برازش مناسبی برخوردار است (001/0P<). همچنین یافته ها نشان دادند که مسیرهای نیازهای روان شناختی بنیادین سازمانی به دلبستگی سازمانی ایمن، اضطرابی و اجتنابی و تلاش شغلی و نیز دلبستگی سازمانی ایمن، اضطرابی و اجتنابی به تلاش شغلی معنادار بودند. همچنین نتایج تحلیل مسیرهای غیرمستقیم نشان دادند که دلبستگی سازمانی ایمن، اضطرابی و اجتنابی، اثرات کامروایی نیازهای روان شناختی بنیادین سازمانی بر تلاش شغلی را میانجی گری نمودند.   نتیجه گیری: بنابراین می توان نتیجه گرفت که کامروایی نیازهای روان شناختی بنیادین سازمانی به صورت مستقیم و نیز از طریق سبک های دلبستگی سازمانی ایمن، اضطرابی و اجتنابی بر تلاش شغلی اثرگذار بودند.

زمینه و هدف: اختلال سوگ طولانی مدت به عنوان اختلالی جدید در آخرین ویراست راهنمای تشخیصی و آماری اختلال های روانی مطرح شده است که با علائم اصلی اشتیاق و نشخوار ذهنی شدید به فرد فوت شده و درد عاطفی، اختلال در عملکرد روزانه مشخص می شود. تحقیقات نشان داده است که افسردگی یکی از قوی ترین پیش بینی کننده های بالینی سوگ است. حس انسجام یکی از عواملی است که در مدیریت و تجربه سوگ می تواند نقش مؤثری داشته باشد. پژوهش حاضر به بررسی رابطه حس انسجام و افسردگی و سوگ طولانی مدت در دانشجویان پرداخته است. روش: این پژوهش یک مطالعه توصیفی همبستگی است. ۱۱۳ نفر از دانشجویان استان زنجان در سال ۱۴۰۰ به روش نمونه گیری در دسترس و هدفمند انتخاب و پرسشنامه های حس انسجام آنتونووسکی (۱۹۹۳)، سوگ بارت و اسکات (۱۹۹۸) و افسردگی بک (۱۹۹۶) را پاسخ دادند. داده ها در نرم افزار SPSS نسخه ی 22، با روش همبستگی پیرسون و رگرسیون تجزیه و تحلیل شدند. یافته ها: نتایج این پژوهش نشان داد افسردگی (0/75-=p<0/001،r) با سوگ طولانی مدت رابطه مثبت معنی دار و حس انسجام نیز با سوگ طولانی مدت رابطه منفی معنی دار (0/55-=p<0/001،r) دارند. بین حس انسجام و افسردگی رابطه منفی معنی دار (0/27-=p<0/001،r) وجود دارد. نتیجه گیری: نتایج نشان داد ۸۳ درصد از واریانس اختلال سوگ طولانی مدت را متغیر های اختلال افسردگی و حس انسجام با هم به طور مشترک تبیین می کنند. به نظر می رسد میزان حس انسجام نقش مؤثری بر سپری کردن دوره سوگواری و پیشگیری یا ابتلا به اختلال سوگ طولانی مدت دارد، بدین ترتیب ضعف در حس انسجام با افزایش احتمال ابتلا به اختلال سوگ طولانی مدت همراه است

مطالعه حاضر با هدف بررسی روابط بین کارکردهای اجرایی، انگیزه تحصیلی، اضطراب و افسردگی در بین دانش آموزان دارای اختلالات یادگیری انجام شد. پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر نحوه گردآوری داده ها توصیفی–همبستگی و با رویکرد مدل سازی تحلیل مسیر انجام شد. جامعه آماری تمامی دانش آموزان دوره اول متوسطه دارای اختلال یادگیری در سال 1403 در شهر تهران بود که با استفاده از نمونه گیری خوشه ای چند مرحله ای ابتدا به صورت تصادفی شهر مورد بررسی به چهار خوشه شمال، جنوب، شرق و غرب تقسیم شد و از هر ناحیه 15 مدرسه و از هر مدرسه چهار کلاس از دوره اول متوسطه انتخاب شد با بهره گیری از ملاک های DSM-IV دانش آموزان دارای اختلال یادگیری در حدود 300 نفر طبق چک لیست های ریاضیات، خواندن و نوشتن تشخیص داده شدند که از بین این تعداد 170 نفر به صورت تصادفی ساده انتخاب شدند. برای گردآوری داده ها پرسشنامه های استفاده شد که روایی و پایایی این ابزارها در مطالعات قبلی مورد تایید بودند در این مطالعه نیز با بهره گیری از روایی صوری و همچنین با استفاده از روش الفای کرونباخ روایی و پایایی تایید شد. یافته های این تحقیق نشان داد که کارکردهای اجرایی اثر مستقیمی بر انگیزش درونی و بیرونی دارد؛ همچنین نتایج نشان داد افسردگی و اضطراب هر دو بر انگیزش درونی و بیرونی اثر منفی دارند. این یافته ها اهمیت کارکردهای اجرایی در انگیزش تحصیلی و همچنین اثر منفی افسردگی و اضطراب در کاهش انگیرش تحصیلی را در بین دانش آموزان دارای اختلال یادگیری را نشان می دهد.

هدف: روان درمانی تک جلسه ای شیوه ای است که با هدف رسیدگی به مسائل مراجع در کوتاه ترین زمان ممکن طراحی شده و بر کارایی و استفاده حداکثری از زمان تاکید دارد. این پژوهش با هدف بررسی اثربخشی روان درمانی تک جلسه ای بر صمیمیت زناشویی انجام شد. روش: این مطالعه با استفاده از روش های آمیخته تبیینی انجام شد. جامعه آماری شامل تمامی زوج های مراجعه کننده به کلینیک به زیست تهران در سال 1402 با مشکلات زناشویی بودند که از بین آن ها 30 زوج به شیوه نمونه گیری در دسترس انتخاب و در دو گروه آزمایش و گواه گمارش شدند. در بخش کمّی، تأثیر این مداخله با روش شبه آزمایشی، طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه گواه و استفاده از مقیاس صمیمیت زناشویی واکر و تامپسون (1983) در زوج ها بررسی و تحلیل شد. در بخش کیفی نیز با همان افراد گروه آزمایش مصاحبه های نیمه ساختاریافته انجام و داده ها با روش پدیدارشناسی توصیفی وبه شیوه کلایزی تحلیل شد. یافته ها: نتایج بخش کمّی نشان داد که روان درمانی تک جلسه ای به طور معناداری بر بهبود صمیمیت زناشویی تأثیر دارد. (0.05P ≤ ) یافته های بخش کیفی نیز حاکی از بهبود صمیمیت زوج هایی بوده که این تغییرات با خرده مقیاس ها و سؤالات پرسش نامه صمیمیت زناشویی همسو و نتایج کمّی را تبیین می نمایند. نتیجه گیری: این پژوهش نشان می دهد که روان درمانی تک جلسه ای می تواند به عنوان رویکردی عملی، کوتاه مدت و مؤثر برای بهبود صمیمیت زناشویی مورد استفاده قرار گیرد و نتایج آن می تواند برای درمانگران و محققان آینده مفید بوده و زوج ها را به بهره گیری از این شیوه برای ایجاد صمیمیت بیشتر در زندگی مشترکشان ترغیب نماید.

پژوهش حاضر با هدف مقایسه اثربخشی طرحواره درمانی و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر کاهش ناگویی هیجانی زنان مبتلا به این اختلال انجام شد. روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون–پس آزمون و گروه کنترل بود. نمونه ای ۴۵ نفره از زنان مبتلا به اختلال اضطراب فراگیر که به کلینیک روان شناسی آرامیس شهرری مراجعه کرده بودند، به صورت هدفمند انتخاب و به طور تصادفی در سه گروه طرحواره درمانی، درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد و کنترل تقسیم شدند. گروه های آزمایشی طی ۸ جلسه ۹۰ دقیقه ای تحت مداخله قرار گرفتند. برای سنجش ناگویی هیجانی از پرسشنامه تورنتو استفاده شد و داده ها با تحلیل کوواریانس بررسی گردید. نتایج نشان داد هر دو رویکرد درمانی به طور معناداری ناگویی هیجانی را کاهش داده اند (p<0.05)، اما طرحواره درمانی اثربخشی بیشتری در بهبود مؤلفه های تشخیص و توصیف احساسات و کاهش تفکر عینی نشان داد. این یافته ها مؤید نقش مؤثر هر دو رویکرد در بهبود تنظیم هیجانی در مبتلایان به اضطراب فراگیر است و بر ضرورت توجه به ابعاد هیجانی در درمان های روان شناختی تأکید دارد. توصیه می شود انتخاب رویکرد درمانی با در نظر گرفتن ویژگی های فردی مراجع صورت گیرد.

پژوهش حاضر با هدف تعیین رابطه بین صفات سه گانه تاریک شخصیت و رفتارهای غیرمولد تحصیلی با نقش میانجی محق پنداری تحصیلی در دانش آموزان انجام شد. روش پژوهش حاضر توصیفی از نوع همبستگی بود. جامعه آماری پژوهش کلیه دانش آموزان دوره ی متوسطه دوم شهر رامهرمز در سال تحصیلی 1403-1402 بود. از میان جامعه آماری، نمونه ای به حجم 480 نفر به روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای چند مرحله ای انتخاب شد. ابزار جمع آوری اطلاعات شامل پرسشنامه صفات سه گانه تاریک شخصیت (جنیسون و وبستر،2010)، محق پنداری تحصیلی (چوونینگ و کمپبل، 2009) و مقیاس رفتارهای غیرمولد تحصیلی (ریمکوس، 2012) بود. برای تجزیه و تحلیل داده ها از روش همبستگی پیرسون و مدل یابی معادلات ساختاری و از برنامه SPSS نسخه 22 و AMOS نسخه 21 استفاده شد. استفاده شد. یافته های پژوهش حاکی از برازش مناسب مدل بوده و اثر مستقیم صفات سه گانه تاریک شخصیت بر محق پنداری تحصیلی تأیید شد. همچنین محق پنداری تحصیلی بر رفتارهای غیرمولد تحصیلی تأثیر مستقیم داشت. مدل نشان داد  صفات سه گانه تاریک شخصیت با میانجی گری محق پنداری تحصیلی پیش بینی کننده مثبت و معنی دار رفتارهای غیرمولد تحصیلی دانش آموزان بود (001/0P≤). با توجه به نتایج به دست آمده توصیه می شود که به منظور کاهش رفتارهای غیرمولد تحصیلی، دانش آموزان دارای این ویژگی ها شناسایی شوند و کارگاه های آموزشی جهت کاهش تأثیر این متغیرها بر رفتارهای غیرمولد تحصیلی دانش آموزان برگزار شود.

مقدمه: هدف از پژوهش حاضر بررسی مقایسه اثربخشی درمان شناختی-رفتاری و هیپنوتراپی بر استرس ادراک شده زنان یائسه مبتلا به سندرم روده تحریک پذیر بود. روش: روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون و پس آزمون با گروه کنترل همراه با مرحله پیگیری 2 ماهه بود. جامعه آماری پژوهش کلیه زنان یائسه مبتلا به سندرم روده تحریک پذیر مراجعه کننده به کیلینک های گوارش شهر تهران در زمستان سال 1403 بودند. تعداد 45 زن به صورت تصادفی ساده در 3 گروه شناختی-رفتاری (15 زن)، هیپنوتراپی (15 زن) و گروه کنترل (15 زن) قرار گرفتند. سپس گروه آزمایش اول تحت 8 جلسه 90 دقیقه ای درمان شناختی-رفتاری و گروه آزمایش دوم 8 جلسه 90 دقیقه ای هیپنوتراپی قرار گرفتند. از مقیاس استرس ادراک شده (PSC) کوهن و همکاران (1983) به منظور گردآوری اطلاعات استفاده شد. از تحلیل واریانس با اندازه گیری مکرر و آزمون تعقیبی بن فرونی برای تحلیل داده ها استفاده شد. نرم افزار تحلیل داده ها SPSS نسخه 29 بود. یافته ها: نتایج نشان داد هر دو مداخله مذکور در مرحله پس آزمون و پیگیری اثربخشی معناداری بر استرس ادراک شده داشته است (05/0>P). همچنین نتایج آزمون تعقیبی نشان داد که درمان شناختی-رفتاری اثربخشی بیشتری نسبت به هیپنوتراپی بر کاهش استرس ادراک شده دارد (05/0>P). نتیجه گیری: بر اساس نتایج پژوهش حاضر، می توان گفت که درمان شناختی-رفتاری و هیپنوتراپی می توانند به عنوان شیوه های درمانی مناسب برای کاهش استرس ادراک شده در زنان یائسه مبتلا به سندرم روده تحریک پذیر در مراکز مشاوره و خدمات روانشناختی به کار برده شوند و تقدم استفاده در کاهش استرس ادراک شده زنان یائسه مبتلا به سندرم روده تحریک پذیر با درمان شناختی-رفتاری است

مقدمه: افت تحصیلی یکی از چالش های مهم و چندبُعدی در نظام های آموزشی است که نه تنها عملکرد تحصیلی دانش آموزان را تحت تأثیر قرار می دهد، بلکه سلامت روانی و اجتماعی آن ها را نیز تهدید می کند. این پدیده می تواند موجب کاهش اعتماد به نفس، افزایش اضطراب، و اختلال در روابط اجتماعی شود و در بلندمدت فرصت های زندگی فرد را محدود سازد. از این رو، شناسایی و بررسی مداخلات مؤثر برای بهبود مهارت های اجتماعی و کاهش آثار افت تحصیلی اهمیت زیادی دارد. این پژوهش با هدف مقایسه اثربخشی روش های آموزش تأیید خود و آموزش مثبت نگر بر مهارت های اجتماعی دانش آموزان پسر دارای افت تحصیلی در دوره دوم متوسطه انجام شد. این پژوهش به دنبال شناسایی روش های مؤثر در بهبود مهارت های اجتماعی این دانش آموزان بوده که می تواند به کاهش مشکلات روان شناختی، اجتماعی و تحصیلی آن ها کمک کند. روش: طرح پژوهش نیمه آزمایشی با پیش آزمون-پس آزمون و گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل کلیه دانش آموزان پسر مقطع دوم متوسطه در شهرستان درگز بوده که شکست تحصیلی را تجربه کرده بودند. تعداد ۶۰ دانش آموز به روش نمونه گیری هدفمند انتخاب و به صورت تصادفی در سه گروه آموزش خودتأییدی، آموزش روان شناسی مثبت و گروه کنترل قرار گرفتند. برنامه های آموزشی طی یک دوره مشخص اجرا شد و داده ها از طریق سیاهه مهارت های اجتماعی (ریگو ، 1986) جمع آوری شدند. تحلیل داده ها با استفاده از تحلیل واریانس با اندازه گیری مکرر و آزمون تعقیبی بونفرونی انجام گرفت. یافته ها: نتایج نشان داد که هر دو روش برنامه آموزش خودتأییدی و برنامه آموزش مثبت نگر به طور معناداری مهارت های اجتماعی دانش آموزان را در مقایسه با گروه کنترل بهبود بخشیدند ( p<0.05 ). با این حال، آموزش روان شناسی مثبت اثربخشی بیشتری در افزایش مهارت های اجتماعی داشت. این بهبودها در مرحله پیگیری نیز حفظ شدند که نشان دهنده مزایای بلندمدت این مداخلات است. نتیجه گیری: نتایج این پژوهش نشان داد که هرچند هر دو روش آموزشی در بهبود مهارت های اجتماعی دانش آموزان دارای افت تحصیلی مؤثر بودند، اما آموزش مثبت نگر به دلیل ماهیت جامع، انگیزشی و تأکید بر نگرش مثبت، عملکرد مؤثرتری داشته است. بنابراین، استفاده از رویکردهای مثبت نگر می تواند راهکاری کاربردی برای ارتقای تعاملات اجتماعی و سلامت روانی دانش آموزان باشد .

مقدمه: اهمال کاری تحصیلی وضعیتی است که در آن دانش آموزان به طور مستمر و ناخودآگاه از انجام به موقع وظایف و کارهای مرتبط با تحصیل خود باز می مانند، که این امر می تواند تأثیرات مخربی بر عملکرد تحصیلی آنان داشته باشد. کارکردهای اجرایی و خودتنظیمی فرآیندهایی به منظور کنترل هدف مند شناخت و یادگیری هستند که به طور مثبت بر نتایج تحصیلی دانش آموزان تأثیر گذارند. مطالعه حاضر با هدف بررسی نقش میانجی خودتنظیمی در رابطه بین کنترل شناختی با اهمال کاری تحصیلی در دانش آموزان متوسطه انجام شد. روش کار: در قالب پارادایم اثبات گرایی، با رویکرد کمی و در چارچوب یک طرح همبستگی از نوع مدل آزمایی معادلات ساختاری از بین دانش آموزان 12 تا 18 سال مشغول به تحصیل در مدارس متوسطه شهر خرم آباد در سال تحصیلی 1402-1401 از طریق روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای چند مرحله ای 452 نفر انتخاب شدند. مقیاس های ارزیابی کارکردهای اجرایی Holst و Thorell (2018)، انعطاف پذیری شناختی Dennis و Vander Wal (2010)، اهمال کاری تحصیلی McCloskey (2011) و پرسشنامه خودتنظیمیBouffard (1995) جهت گردآوری یافته ها مورد استفاده قرار گرفت. یافته ها در چارچوب مدل سازی معادلات ساختاری و با استفاده از نرم افزارهای SPSS-27 و SmartPLS-4 مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. یافته ها: نتایج به دست آمده از مدل سازی معادلات ساختاری حاکی از تأثیر معنادار کنترل شناختی بر اهمال کاری تحصیلی (001/0>P= ؛72/8=t ؛429/0-=β)، کنترل شناختی بر خودتنظیمی (001/0>P= ؛33/6=t ؛342/0=β) و خودتنظیمی بر اهمال کاری تحصیلی (001/0>P= ؛70/5=t ؛245/0-=β) بود. بدین سان، در تأثیر کنترل شناختی بر اهمال کاری تحصیلی در مدل مفهومی مطالعه حاضر خودتنظیمی نقش میانجی جزئی مکمل داشت. نتیجه گیری: در مجموع می توان چنین نتیجه گیری کرد که تأثیر مستقیم و غیرمستقیم کنترل شناختی بر اهمال کاری تحصیلی با افزایش سطح خودتنظیمی به طور معنا داری تشدید خواهد شد. خودتنظیمی در دانش آموزان نوجوان یک عامل محافظت کننده بین کنترل شناختی و اهمال کاری تحصیلی است.

در عصر حاضر مهارت های نرم مانند حل مسئله، تفکر انتقادی، ارتباط مؤثر و همکاری از مؤلفه های کلیدی موفقیت در قرن بیست و یکم محسوب می شوند. با وجود تأکید بر اهمیت این مهارت ها چالش هایی در زمینه آموزش مؤثر آن ها وجود دارد. بهره گیری از فناوری های یادگیری سیار و ادغام آن ها با بازی وارسازی می تواند بستری فعال و انگیزشی برای تقویت این مهارت ها فراهم آورد و مشارکت دانش آموزان را در فرایند یادگیری افزایش دهد. هدف پژوهش حاضر بررسی مطالعات موجود در خصوص چگونگی تاثیر ادغام بازی وارسازی در یادگیری سیار بر مهارت های نرم بود. این پژوهش با استفاده از روش مرور نظام مند انجام شد. جامعه مورد مطالعه شامل مقالات علمی منتشرشده بین سال های ۲۰۱۷ تا ۲۰۲۴ در پایگاه های اسکوپوس، ساینس دایرکت ، اریک و گوگل اسکالر بود. 142 مقاله یافت شد که پس از اعمال معیارهای ورود و خروج و غربالگری اولیه و دستورالعمل پریزما ۲۰ مقاله واجد شرایط انتخاب و مورد تحلیل قرار گرفتند. یافته ها نشان داد که ادغام بازی وارسازی در یادگیری سیار از طریق تقویت انگیزش درونی، مشارکت فعال، تعامل هدفمند و یادگیری خودتنظیم زمینه ساز رشد مؤلفه های مدیریت زمان،خود نظم دهی و مسئولیت پذیری می شود. همچنین طراحی فعالیت های مشارکتی، بازخورد فوری و ساختار رقابتی موجب ارتقا مهارت هایی مانند همکاری، تفکر انتقادی و حل مسئله شده است. در نتیجه بازی وارسازی در محیط های یادگیری سیار ظرفیت بالایی برای پرورش شایستگی های کلیدی قرن بیست ویکم دارد.