درخت حوزه‌های تخصصی

مقدمه: در سال های اخیر، رفتارهای شهروندی تحصیلی به عنوان یکی از مؤلفه های اساسی در ارتقای کیفیت یادگیری، بهبود تعاملات دانشگاهی و تقویت مسئولیت پذیری دانشجویان موردتوجه فزاینده پژوهشگران قرارگرفته است. این رفتارها از عوامل گوناگون فردی و خانوادگی تأثیر می پذیرند؛ ازاین رو، هدف پژوهش حاضر تبیین علّی رفتارهای شهروندی تحصیلی بر اساس سرمایه های اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی با درنظرگرفتن نقش واسطه ای منش های اخلاقی در میان دانشجو معلمان دانشگاه فرهنگیان بود. روش: روش پژوهش توصیفی-همبستگی و از نوع مدل سازی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری شامل کلیه دانشجو معلمان دانشگاه فرهنگیان یزد در سال تحصیلی ۱۴۰۳–۱۴۰۲ بود. نمونه ای به حجم ۳۶۰ نفر به روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای انتخاب شد که از این میان ۳۵۲ نفر در تحلیل نهایی شرکت کردند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه های رفتار شهروندی تحصیلی (گل پرور، 1389)؛ سرمایه اجتماعی خانواده (اکبری، 1392)؛ سرمایه های فرهنگی (شربتیان و اسکندری، 1396) و منش های اخلاقی (خرمایی و قائمی، ۱۳۹۷) بود. داده ها با استفاده از نرم افزارهای SPSS-26 و Smart PLS-3 تحلیل شدند. یافته ها: نتایج نشان داد سرمایه اجتماعی تأثیر مستقیمی بر رفتارهای شهروندی تحصیلی دارد (19/0β =)، درحالی که سرمایه فرهنگی (04/0- (β = و سرمایه اقتصادی (06/0β =) فاقد تأثیر مستقیم معنادار بودند. هر سه نوع سرمایه به طور معناداری منش اخلاقی را پیش بینی کردند (سرمایه اجتماعی؛ 13/0β =، سرمایه اقتصادی؛ 23/0β =، سرمایه فرهنگی؛ 20/0β =). همچنین منش اخلاقی تأثیر قابل توجهی بر رفتارهای شهروندی تحصیلی داشت (42/0β =). در مسیرهای غیرمستقیم، سرمایه فرهنگی (10/0β =) و سرمایه اقتصادی (08/0β =) از طریق منش اخلاقی بر رفتارهای شهروندی تحصیلی اثرگذار بودند، اما اثر غیرمستقیم سرمایه اجتماعی معنادار نبود (05/0β =). نتیجه گیری: این نتایج نقش مستقیم سرمایه اجتماعی را در تقویت رفتارهای شهروندی تحصیلی برجسته کرده و بر اهمیت منش اخلاقی به عنوان سازوکار واسطه ای در انتقال اثر سرمایه های فرهنگی و اقتصادی تأکید دارد

مقدمه: تجربه تروما در کودکی اثرات جبران ناپذیری بر ذهن فرد در بزرگسالی می گذارد و با افکار خودکشی مرتبط است. هدف از پژوهش حاضر بررسی نقش میانجی تنظیم هیجانی و سندرم بحران خودکشی در رابطه بین باورهای هیجانی با ایده پردازی خودکشی در بزرگسالان با سابقه ناملایمات کودکی بود. روش: روش پژوهش توصیفی از نوع همبستگی (تحلیل مسیر سریالی) بود. جامعه آماری را کلیه بزرگسالان شهر سمنان که سابقه ناملایمات در دوران کودکی دارند، تشکیل دادند که از این میان 320 نفر به شیوه نمونه گیری هدفمند انتخاب شدند. ابزارهای مورد استفاده در این پژوهش شامل پرسشنامه های آسیب های دوران کودکی برمنر و همکاران (2007)، ایده پردازی خودکشی بک و همکاران (1988)، باورها درباره هیجانات مانسر و همکاران (2012)، تنظیم هیجان گراس و جان (2003) و سندرم بحران خودکشی بلچ الوکی و همکاران (2021) بود. به منظور تحلیل مدل پژوهش از روش تحلیل مسیر استفاده شد. یافته ها: یافته ها نشان داد که باورهای هیجانی بر ایده پردازی خودکشی اثرمستقیم و معناداری دارد و باورهای هیجانی با ایده پردازی خودکشی از طریق تنظیم هیجانی و سندرم بحران خودکشی مرتبط است (05/0 P< ). نتیجه گیری: طبق نتایج به دست آمده، باورهای منفی درباره هیجانات با سرکوبی هیجانی بالاتر و توانایی ارزیابی مجدد پایین تر همراه بود که با سندرم بحران خودکشی بیشتر مرتبط بود که در نهایت با خطر خودکشی بالاتر همراه بود. با شناخت و کسب بینش درخصوص چرخه شکل گیری افکار خودکشی به ویژه نسبت به عوامل میانجی می توان، مقدماتی برای طراحی برنامه های آموزشی، پیشیگیرانه و درمانی در عدم گرایش به خودکشی، طراحی و اجرا کرد و از شیوع افکار خودکشی کاست .

مقدمه و هدف : هدف این پژوهش بررسی تصویر سازمانی دانشگاه کردستان از دیدگاه دانشجویان و تعیین میزان همبستگی آن با متغیرهای هویت، رضایت و وفاداری دانشجویان بود. روش شناسی پژوهش : پژوهش کمی با رویکرد توصیفی-همبستگی انجام شد. جامعه آماری شامل ۱۲ هزار دانشجو بود که با روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای، ۶۲۸ دانشجو انتخاب شدند. داده ها با چهار پرسش نامه معتبر (تصویر دانشگاه، هویت، رضایت و وفاداری) جمع آوری و روایی و پایایی آن ها با تحلیل عاملی تأییدی تأیید شد. یافته ها : تحلیل ها نشان داد متغیرهای زمینه ای مانند جنسیت و محل تحصیل تأثیری بر نتایج نداشتند که احتمالاً ناشی از فرهنگ سازمانی یکنواخت و سیاست های مدیریتی کلی نگر است. تفاوت های رضایت و وفاداری بین دانشکده ها به تفاوت معیارهای آموزشی، فرهنگ دانشکده و ارتباط دانشجویان با اساتید مرتبط بود. مدل معادلات ساختاری نشان داد تصویر دانشگاه تأثیر مستقیم و معناداری (767/0) بر رضایت، هویت و وفاداری دانشجویان دارد. رابطه مستقیم بین رضایت و وفاداری معنادار نبود. نقش غیرمستقیم رضایت در ارتباط تصویر دانشگاه با وفاداری تأیید شد، اما نقش غیرمستقیم رضایت در ارتباط تصویر و هویت و همچنین نقش غیرمستقیم هویت در ارتباط رضایت و وفاداری تأیید نگردید. بحث و نتیجه گیری: دانشگاه هایی که تصویر سازمانی خود را مؤثر مدیریت کنند و به وعده های خود عمل نمایند، می توانند رضایت و وفاداری بلندمدت دانشجویان را تضمین کنند. ارزیابی و مدیریت مستمر تصویر سازمانی، هویت و وفاداری ضروری است.

مقدمه و هدف:  پرورش رهبران شایسته در نظام های آموزشی، به ویژه در دوره نوجوانی که فرایندهای شناختی، اجتماعی و عاطفی در حال شکل گیری اند، از اهمیت ویژه ای برخوردار است. شایستگی های رهبری نه تنها به موفقیت فردی دانش آموزان کمک می کنند، بلکه توانایی آنان را در همکاری، ارتباط مؤثر و اثرگذاری مثبت بر هم سالان افزایش می دهند. با وجود اهمیت این موضوع، برنامه های آموزشی موجود غالباً فاقد چارچوب های منسجم برای پرورش این شایستگی ها در دانش آموزان متوسطه هستند. هدف پژوهش حاضر، شناسایی شایستگی های ضروری برای بالندگی رهبری در این گروه سنی و ارائه بینش های علمی برای طراحی برنامه های آموزشی و تربیتی است. روش پژوهش :این مطالعه با رویکرد کیفی و روش فراترکیب انجام شد. جامعه پژوهش شامل منابع علمی معتبر داخلی و خارجی منتشر شده بین سال های 2010 تا 2025 بود. پس از غربالگری نظام مند و اعمال معیارهای ورود و خروج، 36 مطالعه انتخاب و با ابزار CASP از نظر کیفیت ارزیابی شدند. داده ها با استفاده از نرم افزار MAXQDA در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل شدند و یافته ها با مشارکت کارشناسان آموزشی پالایش و تأیید گردید. یافته ها: شایستگی های رهبری در قالب دو مضمون اصلی«منش رهبری» و«میل به دانش و مهارت افزایی» دسته بندی شدند. در مجموع، شش شایستگی کلیدی شامل ارزش ها و اخلاقیات، ویژگی های شخصیتی، رفتار کارآمد، مدیریت کارآمد، توسعه فردی و کسب مهارت های سازمانی استخراج شد. این شایستگی ها نشان دهنده تعامل میان ویژگی های فردی، محیط مدرسه و جامعه در فرآیند بالندگی رهبری هستند. بحث و نتیجه گیری: بالندگی رهبری، فرآیندی چندبُعدی، تدریجی و زمینه مند است که نیازمند رویکردهای یکپارچه آموزشی و تربیتی می باشد. یافته ها بر ضرورت طراحی برنامه های آموزشی ساختارمند، تربیت معلمان توانمند و ایجاد فرهنگ مدرسه ای حمایت کننده تأکید دارند. نتایج این پژوهش می تواند مبنایی برای 

مقدمه و هدف :  مدیران مدارس ابتدایی در محیط آموزشی پیچیده با چالش های متعددی از جمله مدیریت تغییرات، ارتقای کیفیت تدریس و حمایت از توسعه حرفه ای معلمان مواجه هستند. این مطالعه با هدف طراحی الگوی کوچینگ برای مدیران مدارس ابتدایی انجام شد. روش شناسی پژوهش : این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر شیوه گردآوری داده ها، آمیخته (کیفی-کمی) بود. در بخش کیفی، با استفاده از مصاحبه های نیمه ساختاریافته با ۱۲ مدیر مدرسه ابتدایی در تهران و ۶ خبره حوزه کوچینگ، داده ها گردآوری و با روش کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل شد. در بخش کمی، جامعه آماری شامل کلیه مدیران مدارس ابتدایی شهر تهران بود که با استفاده از فرمول کوکران، ۳۲۴ نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار پژوهش در این بخش، پرسشنامه ای محقق ساخته با ۴۹ گویه بر اساس مقیاس لیکرت پنج درجه ای بود. یافته ها : تحلیل داده های کیفی منجر به شناسایی ۴۵ مفهوم، ۱۵ مقوله فرعی و ۴ مقوله اصلی شد. نتایج کمی نیز نشان داد که کلیه شاخص های برازش مدل در حد مطلوبی قرار دارند (R² بین ۸۸٫۷٪ تا ۹۲٫۵٪) و فرایند کوچینگ آموزشی به عنوان متغیر میانجی، نقش معناداری در تأثیرگذاری عوامل زمینه ای و ساختاری بر پیامدهای کوچینگ دارد. بحث و نتیجه گیری: یافته ها نشان داد که کوچینگ می تواند به عنوان چارچوبی عملیاتی برای ارتقای مهارت های مدیریتی و رهبری مدیران مدارس ابتدایی عمل کند و نقش مهمی در بهبود کیفیت آموزشی و نتایج یادگیری دانش آموزان ایفا نماید.

مقدمه و هدف : این پژوهش با هدف شناسایی مؤلفه های خودراهبری دانش آموزان ابتدایی بود. روش شناسی پژوهش : روش پژوهش از نوع مطالعات آمیخته اکتشافی (کیفی-کمی) بود که از نظر نوع داده بنیاد در بخش کیفی و در بخش کمی روش توصیفی-پیمایشی است. مشارکت کنندگان در بخش کیفی شامل متخصصان حوزه آموزش ابتدایی معلمان و مدیران مدارس بودند که از طریق روش نمونه گیری هدفمند تعداد 15 نفر به عنوان مطلعین کلیدی انتخاب شدند. جامعه آماری در مرحله کمی شامل تمامی معلمان، مدیران و معاونین مدارس ابتدایی شهر قم در سال تحصیلی 1403-1404 بود. با استفاده از روش نمونه گیری خوشه ای تک مرحله ای و تصادفی طبقه ای 320 نفر جهت بررسی انتخاب شدند، داده ها در بخش کیفی از طریق مصاحبه نیمه ساختار یافته و در بخش کمی از پرسشنامه محقق ساخته گردآوری شد. روایی محتوایی (CVR) 88/0 و شاخص روایی محتوایی (CVI) 80/0 برای پرسش نامه پژوهش به دست آمد. مقادیر ضرایب پایایی برای کل پرسشنامه 88/0 که نشان می دهد، ابزار جمع آوری اطلاعات توانایی لازم برای سنجش متغیرهای پژوهش را دارد. به منظور تحلیل داده های کیفی از روش تحلیل تم که مبتنی بر کدگذاری باز، محوری و انتخابی است، استفاده شد. در بخش کمی مدل یابی معادلات ساختاری مبنای تجزیه و تحلیل اطلاعات بود.   یافته ها : براساس نتایج تعداد 46 کدباز (مفاهیم) و 22 کدمحوری، احصاء شد. در بخش کمی نیز مدل خودراهبری دانش آموزان ابتدایی مورد تایید قرار گرفت. بحث و نتیجه گیری:  نتایج این پژوهش می تواند حرکت از معنای سنتی آموزش و فعالیت های یاددهی یادگیری را به درک جدید آن، یعنی یادگیری خودراهبر تسهیل کند.

مقدمه و هدف: پژوهش حاضر با هدف شناسایی شناسایی عوامل موثر بر اخلاق تحصیلی در مدرسه با استفاده از تحلیل کیفی انجام شده است. روش شناسی پژوهش: این پژوهش از نظر هدف کاربردی است و با استفاده از راهبرد مبتنی بر نظریه داده بنیاد انجام شده است. نمونه گیری استفاده شده در این پژوهش، نمونه گیری خوشه ای و با شیوه نمونه گیری هدفمند بود. مبنع اصلی جمع آوری اطلاعات، انجام مصاحبه های عمیق با خبرگان، مدیران، معلمان و متخصصین حوزه آموزش تا دستیابی به اشباع نظری بوده است. در مجموع 16 مصاحبه انجام شد. نتایج تحلیل داده ها در طی سه مرحله، کدگذاری باز، کدگذاری نظری و کدگذاری انتخابی تحلیل شد. یافته ها: یافته های پژوهش که پس از انجام مراحل سه گانه کدگذاری باز، محوری و انتخابی، مدل نهایی پژوهش است. نشان می دهد عوامل موثر بر اخلاق تحصیلی در مدرسه با 52 کد و در 9 مقوله سازمان دهنده و 3 مقوله اصلی شامل عوامل درون مدرسه ای(منابع انسانی، رهبری آموزشی و برنامه های آموزشی)، عوامل ساختاری(فرهنگ آموزشگاهی، مدیریت آموزشگاهی و فناوری و رسانه ها) و عوامل محیطی(عوامل خانوادگی، عوامل فرهنگی و اجتماعی و حمایت روانی و عاطفی) می باشد. بحث و نتیجه گیری: با کاربست عوامل شناسایی شده می توان مهارت های اخلاقی را به دانش آموزان آموخت تا با استفاده از آن ها بتوانند به توسعه تحصیلی و اخلاقی برسند

هدف: این مطالعه با هدف مرور نظام مند پژوهش های انجام شده در زمینه تطبیق فرهنگی روان درمانی و ارائه یک مدل جامع و یکپارچه برای انجام روان درمانی تطبیق یافته با فرهنگ صورت گرفته است.   روش: بخش اول این پژوهش مرور نظام مند شامل بررسی 12 مطالعه منتشرشده بین سال های 2020 تا 2024 بوده است. این مطالعات براساس پنج سوال کلیدی مورد ارزیابی قرار گرفتند: مزایای روان درمانی تطبیق یافته، مدل های مورد استفاده، اختلالات هدف، رویکردهای درمانی و گروه های هدف. در بخش دوم «مدل یکپارچه تطبیق فرهنگی روان درمانی» معرفی شده است.   یافته ها: مطالعات نشان دادند که روان درمانی تطبیق یافته با فرهنگ باعث کاهش معنادار علائم روان شناختی، افزایش پایبندی به درمان و بهبود کیفیت زندگی می شود. اگرچه چارچوب ها و مدل های متعددی برای تطبیق فرهنگی وجود دارند، بسیاری از مطالعات از هیچ مدل خاصی تبعیت نکرده اند. در مطالعه حاضر با بهره گیری از مدل ها، چارچوب ها و شواهد پژوهشی موجود، «مدل یکپارچه تطبیق فرهنگی روان درمانی» با پنج فاز اصلی شامل: شناسایی، تطبیق فرهنگی، آموزش درمانگران، مداخله و اجرا و فاز ارزیابی و تکرار ارائه می شود.   نتیجه گیری: مدل یکپارچه تطبیق فرهنگی روان درمانی به عنوان چارچوبی جامع برای طراحی و اجرای مداخلات تطبیق یافته پیشنهاد می شود. این مدل با مشارکت فعال جامعه هدف و ذی نفعان، همراه با نظارت و بازخورد مداوم، قابلیت بهبود و انعطاف در زمینه های فرهنگی متنوع را دارا است.

مقدمه و هدف: نارسایی توجه/بیش فعالی با مشکلاتی در بازداری رفتاری، تنظیم هیجان و کنترل حرکتی همراه است که می تواند عملکرد تحصیلی و اجتماعی کودکان را تحت تأثیر قرار دهد. ازاین رو، پژوهش حاضر با هدف تدوین مدل ساختاری کنترل حرکتی براساس بازداری رفتاری با نقش میانجی خودگردانی هیجانی در دانش آموزان دارای علائم نارسایی توجه/بیش فعالی انجام شد. روش کار: این پژوهش توصیفی-همبستگی با استفاده از مدل یابی معادلات ساختاری انجام شد. جامعه آماری شامل دانش آموزان پسر 8 تا 12 سال دارای علائم نارسایی توجه/بیش فعالی شهر چالوس بود که 209 نفر پس از غربالگری با پرسشنامه های کانرز والد و معلم به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار استفاده شده در پژوهش عبارت بودند از: مقیاس کودکان کانرز- فرم والد (1998) ، مقیاس کودکان کانرز- فرم معلم (1998) ، مقیاس کنترل حرکتی برونینکس– اوزرتسکی (1978)، آزمون بازداری رفتاری هافمن (1984)، پرسشنامه خودگردانی هیجان برای کودکان و نوجوانان گراس (2003). تجزیه تحلیل داده ها با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون و معادلات ساختاری انجام شد. یافته ها: نتایج حاصل از برازش مدل ساختاری نشان داد که مدل پیشنهادی کنترل حرکتی براساس بازداری رفتاری با نقش میانجی خودگردانی هیجانی در دانش آموزان دارای علائم نارسایی توجه/بیش فعالی با داده های تجربی برازش مطلوبی دارد. اثرات مستقیم معنادار بودند: بازداری رفتاری بر خودگردانی هیجانی( >p 0005/0 ، 64/0 = β)، بر کنترل حرکتی ( >p 0005/0 ، 39/0-= β)، خودگردانی هیجانی بر کنترل حرکتی( >p 0005/0 ، 74/0-= β)، همچنین اثرات غیرمستقیم با روش بوت استرپ تأیید شد: نقش میانجی خودگردانی هیجانی (787/0- = β ، فاصله اطمینان 95%: 101/0 تا 124/0) در رابطه بین بازداری رفتاری و کنترل حرکتی معنادار بود. نتیجه گیری: در مجموع، یافته های پژوهش حاضر نشان می دهد که بازداری رفتاری یکی از عوامل بنیادی مؤثر بر کنترل حرکتی در دانش آموزان دارای علائم نارسایی توجه/بیش فعالی است و این تأثیر علاوه بر مسیر مستقیم، از طریق خودگردانی هیجانی نیز منتقل می شود

مقدمه و هدف: بدون شک، خواندن ، مهم ترین و پیچیده ترین فعالیت آموزشی برای کودکان دارای اختلال یادگیری خاص با مشخصه خواندن است. یکی از اجزای شناختی مهم که بر عملکرد خواندن تأثیرگذار است، کارکردهای حافظه فعال است بنابراین هدف این مطالعه اثربخشی بسته توانمندی شناختی براساس پردازش دیداری، شنیداری و کلامی بر حافظه فعال در دانش آموزان اختلال یادگیری خاص با مشخصه خواندن بود. روش کار: جامعه آماری این مطالعه نیمه آزمایشی شامل کلیه دانش آموزان مقطع ابتدایی 8 تا 12 سال دارای اختلال یادگیری خاص با مشخصه خواندن در سال 1403 بود. در این پژوهش تعداد 30 دانش آموز مقطع ابتدایی مبتلا به این اختلال به دو گروه آزمایش (تعداد 15 نفر) و کنترل (تعداد 15 نفر) تقسیم شدند. ابزار مورد استفاده شامل آزمون حافظه فعال سوزان پیکرینگ و سوزان گثرکول (2001) و نارساخوانی نما کرمی نوری و مرادی (1384) بود. همچنین بسته آموزشی محقق ساخته نیز براساس مصاحبه نیمه ساختاریافته با متخصصان این حوزه تدوین گردید. برای تحلیل داده ها و مقایسه میانگین ها از تحلیل کواریانس با اندازه گیری مکرر استفاده شد. داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS-27 تحلیل شد. یافته ها: نتایج نشان داد نمرات پیگیری حافظه فعال در سطح آلفا با توجه به تاثیر بسته توانمندی شناختی با شدت اثر 62/0 معنادار بوده است (40/733F=، 001/0P<،96/0η²=). همچنین، اثر تعاملی زمان و گروه نیز معنادار بود (80/1355F=، 001/0P<، 98/0 η²=) که بیانگر آن است که تغییرات نمرات حافظه فعال در طول زمان در دو گروه آزمایش و کنترل به طور معناداری متفاوت بوده است. نتیجه گیری: به طور کلی می توان بیان نمود که تفاوت بین گروه ها در نمرات حافظه فعال در دو گروه آزمایش و کنترل تفاوت معناداری دارد. بنابراین با توجه می توان اشاره کرد که بسته توانمندی شناختی براساس پردازش دیداری، شنیداری و کلامی در سطح مطلوبی بعد از سپری شدن عامل زمان توانسته است نمرات حافظه فعال را افزایش دهد.

زمینه و هدف: پدیده شوم فرا زناشویی می تواند پیامدهای فاجعه باری برای شریک زخم خورده، رابطه زناشویی و همسر پیمان شکن داشته باشد. بر این اساس هدف از پژوهش حاضر مقایسه اثربخشی درمان وجودی و زوج درمانی بر بخشش در زوجین آسیب دیده از روابط فرا زناشویی همسر بود. روش کار: پژوهش حاضر نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون–پس آزمون و پیگیری با گروه کنترل است. جامعه شامل کلیه زنان شهرستان قرچک تهران درگیر روابط فرا زناشویی که در سال 1402 در مراکز مشاوره دارای پرونده مشاوره ای به تعداد 250 نفر بودند، تشکیل داد. نمونه آماری شامل 60 نفر از زنان مراجعه کننده به کلینک مشاوره شادمهر قرچک بود که به روش نمونه گیری هدفمند و داوطلبانه انتخاب شدند. آزمودنی ها به سه گروه درمان وجودی (20 نفر)، زوج درمانی شناختی رفتاری (20 نفر) و کنترل (20 نفر) گروه بندی شدند. به منظور گردآوری داده ها از پرسش نامه بخشش زناشویی پولارد و همکاران(1998) استفاده شد. تحلیل آماری با استفاده از تحلیل آماری اندازه گیری مکرر انجام شد. یافته ها: نتایج نشان داد که هر دو رویکرد درمانی موجب افزایش معنادار در نمرات بخشش در مراحل پس آزمون و پیگیری نسبت به پیش آزمون شدند. همچنین، این درمان ها در مقایسه با گروه کنترل، اثر معنی داری بر افزایش بخشش داشتند. در مقایسه بین دو روش، درمان وجودی اثرگذاری بیشتری در تقویت بخشش نشان داد. نتیجه گیری: به طور کلی می توان بیان نمود که هر دو رویکرد درمانی می توانند به عنوان روش های مؤثر در بهبود بخشش و روابط زناشویی مورد استفاده قرار گیرند، اما رویکرد وجودی در این زمینه موثرتر است.

سونامی به عنوان یکی از مخرب ترین بلایای طبیعی، همواره خطری جدی برای مناطق ساحلی محسوب می شود. با وجود پیشرفت های صورت گرفته در سامانه های هشدار زودهنگام، چالش هایی چون دقت محدود، زمان تأخیر بالا و عدم گستردگی مکانی، همچنان پابرجاست. این پژوهش با هدف تحلیل نقش تحول آفرین فناوری اینترنت اشیا (IoT) در ارتقای سامانه های پایش و هشدار سونامی و ارائه چارچوبی مفهومی مبتنی بر ادغام حسگرهای هوشمند، شبکه های ارتباطی، پردازش ابری و مدل های عددی انجام شده است. این مطالعه به روش مروری - تحلیلی و با بررسی نظام مند مطالعات معتبر در بازه زمانی ۲۰۰۵ تا ۲۰۲۴ صورت پذیرفته است. در این راستا، ادغام داده های بلادرنگ IoT با مدل های عددی و الگوریتم های یادگیری عمیق (CNN-LSTM) در قالب یک سیستم عصبی دیجیتال برای پایش اقیانوس مورد تحلیل قرار گرفته است. یافته های این پژوهش نشان داد که سامانه های مبتنی بر IoT قادر به ثبت تغییرات فشار بستر دریا با دقت 0.1 پاسکال در بازه های زمانی زیر یک دقیقه هستند. ادغام این داده ها با مدل های عددی منجر به افزایش ۲۰ تا ۲۵ درصدی دقت پیش بینی ارتفاع موج و کاهش ۵۰ درصدی زمان هشدار شده است. همچنین معماری CNN-LSTM دقت تشخیص سونامی را به ۹۲ درصد رسانده و نرخ هشدار اشتباه را ۳۵ درصد کاهش داده است. از منظر اقتصادی، این سامانه ها تا ۴۰ درصد در هزینه های عملیاتی صرفه جویی ایجاد کرده و در مناطق پرخطری مانند سواحل مکران در شمال اقیانوس هند، زمان هشدار را به کمتر از ۳ دقیقه کاهش می دهند. تلفیق فناوری IoT با مدل سازی عددی و هوش مصنوعی، پارادایم جدیدی در هشدار زودهنگام سونامی ایجاد کرده که علاوه بر بهبود دقت، سرعت و قابلیت اطمینان، امکان مدیریت هوشمند سواحل را فراهم می سازد.

هدف: پژوهش حاضر با هدف ارائه مدل یکپارچه و منسجم، به بررسی نقش میانجی منبع کنترل و تأثیر تعدیل کننده عزت نفس پرداخته شده است.   روش: پژوهش حاضر در دسته پژوهش های همبستگی-توصیفی قرار دارد و از میان جامعه کارکنان سازمان های خصوصی ساوه که در سال 1402 مشغول به کار بوده اند، 263 نفر (154 زن و 109 مرد) با استفاده از روش نمونه گیری در دسترس و به صورت داوطلبانه در پژوهش حاضر شرکت کرده اند و پرسشنامه های طرح واره های ناسازگار اولیه (یانگ و همکاران، 1994)، پرسشنامه منبع کنترل (جولیان راتر، 1996)، پرسشنامه عزت نفس (روزنبرگ، 1965) و پرسشنامه اعتیاد به کار (اسپنس و رابینز، 1992) را مداد-کاغذی تکمیل کرده اند. داده های گردآوری شده با استفاده از افزونه ماکرو پراسس در نرم افزار SPSS نسخه 26 تجزیه وتحلیل شده است.   یافته ها: نتایج تحلیل های انجام شده نشان می دهد که علاوه بر ارتباط معنادار طرح واره های ناسازگار اولیه و اعتیاد به کار (β =. 39، p <.001) ، متغیر منبع کنترل به عنوان میانجی (β =. 20، p <.05) و متغیر عزت نفس به عنوان متغیر تعدیل کننده (β =. 12، p <.05) در این ارتباط نقش معناداری ایفا می کنند.   نتیجه گیری: این یافته ها به اهمیت ادغام ساختار روان شناختی پویا، از جمله منبع کنترل و عزت نفس، در کنار طرح واره های ناسازگار اولیه در توسعه برنامه ها و مداخلات درمانی و پیشگیرانه در حوزه اعتیاد به کار تأکید می کنند.

هدف: دوره ی بلوغ با چالش های مختلفی همراه است. با وجود اهمیت این دوره و تأثیرات جسمانی، روانی و اجتماعی آن، اضطراب بلوغ به عنوان نوع خاصی از اضطراب که دانش آموزان در آستانه ورود به نوجوانی آن را تجربه کرده و راهبردهای متفاوتی را در مواجهه با آن اتخاذ می کنند، کمتر مورد مطالعه قرار گرفته است. این مطالعه با هدف بررسی ادراک اضطراب بلوغ و مواجهه با آن در دانش آموزان نوجوان انجام شده است. روش: این پژوهش به روش کیفی و از نوع تحلیل مضمون انجام شده و داده ها از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته با 16 نفر دانش آموز نوجوان که به روش نمونه گیری هدفمند انتخاب شده بودند، جمع آوری شد. یافته ها: داده های دست آمده از مصاحبه ها در 9 مقوله اصلی قرار گرفت. این مقولات در سه دسته کلی؛ زمینه سازهای اضطراب بلوغ، راهبردهای مواجه ی سازنده با اضطراب بلوغ و نقش همسالان در تثبیت یا گذار از دوره بلوغ سازمان دهی شد. در نهایت مقوله هسته ای «راهبردهای مقابله ای سازنده بر اساس عوامل زمینه ساز و نقش همسالان» به دست آمد. نتیجه گیری: یافته های این پژوهش نشان می دهد که افزایش آگاهی و آموزش درباره تغییرات دوران بلوغ، روابط همدلانه و تسهیل گرانه، و ایجاد محیط های حمایتی می تواند نقش مهمی در کاهش اضطراب بلوغ و گذرموفق نوجوانان از این مرحله رشدی داشته باشد.

زمینه: اگرچه اختلال شخصیت وسواس جبری از شایعترین اختلالات شخصیت در جمعیّت عمومی است، اما به نسبت شیوع آن، مطالعات کمی درباره سنجش و درمان آن وجود دارد. یکی از موانع پژوهش ها، ابهامات و تناقضاتی است که درباره مولفه ها و شاخصه های اصلی این اختلال وجود دارد. از این رو هدف پژوهش حاضر، تعیین مولفه ها و شاخصه های اختلال شخصیت وسواس جبری بر اساس فراترکیب و یکپارچه سازی کیفی مطالعات گذشته است. روش: با توجّه به هدف پژوهش، مقالات علمی مرتبط با روش فراترکیب، جمع آوری و تحلیل شدند. جامعه آماری این پژوهش شامل مقالات علمی مرتبط با اختلال شخصیت وسواس جبری در زبان فارسی و انگلیسی بود. در جهت افزایش اعتبار نتایج، تنها تحقیقاتی انتخاب شدند که در پایگاه داده های جهاد دانشگاهی، نورمگز، پرتال جامع علوم انسانی، ایران داک، گوگل اسکالر و سایکنت و پابمد در بازه زمانی (1385-1403) نمایه شده بود. این پژوهش ها جمع آوری و نشانگان شخصیت وسواسی با روش تحلیل محتوای کیفی استقرائی از آنها استخراج و دسته بندی شدند. سپس مولفه ها و شاخصه های اصلی تعیین شدند و برای ارزیابی روایی محتوایی به 7 کارشناس ارائه و تأیید شدند. یافته ها: نتایج فراترکیب نشان داد که اختلال شخصیت وسواسی شامل 4 مولفه اصلی سخت گیری و دقت افراطی، کمال گرایی افراطی، نظم و سازماندهی افراطی و عاطفه درون سو است، که هر یک شامل 6 شاخصه هستند. نتیجه گیری: کارشناسان اختلال شخصیت وسواس جبری بایستی در ارزیابی ها و مداخلات درمانی کاهش این 4 مولفه را هدف قرار دهند.

پژوهش حاضر با هدف مقایسه ناگویی هیجانی و نظریه ذهن در دانش آموزان با اختلال یادگیری خاص و دانش آموزان عادی انجام شد. نوع پژوهش توصیفی و روش آن علی–مقایسه ای بود. جامعه پژوهش را دانش آموزان ۱۰ تا ۱۲ ساله دارای اختلال یادگیری خاص و دانش آموزان عادی مدارس ابتدایی منطقه ۴ شهر تهران در سال تحصیلی ۱۴۰۴–۱۴۰۳ تشکیل دادند که از بین آن ها به صورت در دسترس ۳۰ نفر از دانش آموزان دارای اختلال یادگیری خاص و به صورت خوشه ای چندمرحله ای ۳۰ نفر از دانش آموزان عادی به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزارهای این پژوهش شامل پرسشنامه ناگویی هیجانی کودکان (CAS؛ نسائی مقدم و همکاران، ۱۳۹۹) و پرسشنامه نظریه ذهن (ToMI؛ هوتچینز و همکاران، ۲۰۱۲) بود. روش تحلیل داده ها تحلیل واریانس چند متغیری (مانوا) بود. یافته های پژوهش نشان داد که بین میزان ناگویی هیجانی و نظریه ذهن در دانش آموزان دارای اختلال یادگیری خاص و عادی تفاوت معناداری وجود دارد (001/0p<). میانگین نمرات گروه دانش آموزان با اختلال یادگیری خاص در ناگویی هیجانی و خرده مقیاس های آن بالاتر از گروه دانش آموزان عادی بود (001/0p<). همچنین میانگین نمرات گروه دانش آموزان با اختلال یادگیری خاص در نظریه ذهن و ابعاد آن پایین تر از گروه دانش آموزان عادی بود (001/0p<). این نتایج بر اهمیت توجه به جنبه های هیجانی–شناختی در ارزشیابی و مداخلات مرتبط با نیازهای اجتماعی–هیجانی کودکان دارای اختلال یادگیری خاص تأکید دارد.

هدف از این پژوهش بررسی چالش ها و تسهیلگرهای رشد هویت حرفه ای مشاوران تازه کار بود و به این منظور از روش کیفی از نوع تحلیل مضمون استفاده شد. گردآوری داده ها با مصاحبه های نیمه ساختاریافته انجام شده توسط پژوهشگر به دست آمد. نمونه گیری به صورت هدفمند ملاکی و با استفاده از روش نمونه گیری گلوله برفی بوده و شرکت کنندگان واجد ملاک های ورود به پژوهش بودند. نتایج تحقیق در قالب 72 مضمون فرعی و 14 مضمون اصلی مشخص شد که نومشاوران با چالش هایی از قبیل چالش های مؤسسات مرتبط با حرفه، چالش های عملکردی ناشی از ناپختگی شغلی، چالش های روانشناختی در شروع کار و چالش وابسته کردن خودارزیابی به تأیید دیگران روبه رو بودند و در این گذار عواملی چون رهنمود اساتید، تسهیلگرهای دانشگاهی، بایسته های کنش یار آغازین، تعامل با همتایان حرفه ای، مولفه های فردی رشددهنده، مؤلفه های اکتسابی رشددهنده در حرفه ای شدن، بهبود فزاینده دانش و مهارت، تجربه گری شغلی، لزوم پایستگی تخصصی برای حرفه ای بودن و کاربست حرفه مشاوره در زندگی برای رشد هویت حرفه ای این نومشاوران کمک کننده بود.

پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی مداخله مبتنی بر مرگ اندیشی بر سبک زندگی و اضطراب مرگ در زندانیان صورت گرفت. روش پژوهش شبه آزمایشی از نوع پیش آزمون-پس آزمون باگروه کنترل بود. جامعه آماری موردمطالعه دراین پژوهش، مردان زندانی در واحد3 مشاوره زندان مرکزی شهر مشهد (825 نفر) بودند. از میان آن ها 24نفر که ملاک های ورود را دارا بودند، به صورت دردسترس به عنوان نمونه پژوهش انتخاب و به صورت تصادفی(12نفر درگروه آزمایش و 12نفر درگروه کنترل) گمارده شدند و در پایان مداخله، داده های 24 نفر مورد تجزیه وتحلیل قرارگرفت. جهت جمع آوری داده ها از پرسشنامه سبک زندگی لعلی و همکاران (1390) و پرسشنامه اضطراب مرگ تمپلر (1996)، به عنوان ابزار پژوهش استفاده گردید. هردو گروه آزمایش و کنترل پرسشنامه های مذکور را به عنوان پیش آزمون، تکمیل و سپس گروه آزمایش به مدت 16جلسه تحت درمان الگوی مداخله ای ارائه شده قرارگرفتند. اما گروه کنترل درطول دوره پژوهش، الگوی مداخله ای را دریافت نکرد. سپس هردو گروه پرسشنامه های پژوهش را به عنوان پس آزمون تکمیل و درنهایت، داده های پژوهش بااستفاده از تحلیل کوواریانس تک متغیره و تحلیل واریانس چندمتغیره مورد تجزیه وتحلیل قرارگرفت. نتایج نشان داد، مداخله درمانی مبتنی بر مرگ اندیشی موجب بهبود سبک زندگی وهمچنین کاهش میزان سطح اضطراب مرگ زندانیان گروه آزمایش نسبت به گروه کنترل از مرحله پیش آزمون به مرحله پس آزمون تا مرحله پیگیری شده است؛ بنابراین، باتوجه به یافته های به دست آمده می توان نتیجه گرفت، مرگ اندیشی منجر به بهبود سبک زندگی و همچنین کاهش میزان سطح اضطراب مرگ در زندانیان می شود.

هدف از پژوهش حاضر مقایسه اثربخشی بازی درمانی شناختی-رفتاری و توانبخشی شناختی بر پیشرفت تحصیلی دانش آموزان نارساخوان بود. روش پژوهش حاضر نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون و گروه کنترل با دوره پیگیری یک ماهه بود. جامعه آماری این پژوهش دانش آموزان 8 تا 12 سال مبتلا به نارساخوانی بود که در سال تحصیلی 1404-1403 به مراکز کودکان با ناتوانی های یادگیری شهر بابل مراجعه کرده بودند. که 54 دانش آموزان به شیوه نمونه گیری در دسترس انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و یک گروه گواه (هر گروه 18 نفر) جایگذاری شدند. شرکت کنندگان گروه بازی درمانی شناختی-رفتاری به صورت فردی در 10 جلسه 30 دقیقه ای و شرکت کنندگان گروه توانبخشی شناختی به صورت فردی در 8 جلسه 45 دقیقه ای تحت مداخله قرار گرفتند. ابزار مورد استفاده پرسشنامه عملکرد تحصیلی (EPT) فام و تیلور (1999) بود. داده ها با استفاده از روش تحلیل واریانس اندازه گیری مکرر و آزمون تعقیبی بونفرونی تحلیل شدند. نتایج نشان داد که بین میانگین پیش آزمون و پس آزمون پیشرفت تحصیلی در دو گروه آزمایش و گواه تفاوت معناداری وجود داشت (01/0>P). اما بین پس آزمون و پیگیری تفاوت معناداری وجود نداشت (05/0<P) و نتایج در دوره پیگیری حفظ شدند. همچنین بین دو گروه آزمایش، تفاوت معناداری مشاهده نشد (05/0<P). بنابراین بازی درمانی شناختی-رفتاری و توانبخشی شناختی اثربخشی یکسانی بر پیشرفت تحصیلی دانش آموزان نارساخوان دارند و می توان از هر دو مداخله به عنوان رویکرد درمانی اثربخش و در دسترس استفاده کرد تا پیشرفت تحصیلی را بهبود بخشید.

زمینه: اختلال وسواسی-جبری ارتباطی (ROCD)، اختلال ناتوان کننده ای است که تأثیرات منفی زیادی بر زندگی زوجین بر جای می گذارد. ادبیات مربوط به تأثیرات عوامل محیطی و بین فردی بر علائم این اختلال هنوز کاملاً توسعه نیافته است. در همین راستا، در مورد بررسی نقش سبک های دلبستگی و ترومای دوران کودکی در پیش بینی اختلال وسواسی- جبری ارتباطی در ایران، خلأ پژوهشی وجود دارد. هدف: هدف این پژوهش، بررسی نقش سبک های دلبستگی و ترومای دوران کودکی در پیش بینی علائم اختلال وسواسی- جبری ارتباطی بود. روش: روش این پژوهش، توصیفی از نوع همبستگی بود. جامعه آماری پژوهش شامل تمامی افراد متأهل ساکن شهر تهران در سال 1403 بود که از بین آن ها، ۲۸۱ نفر (شامل ۲۲۳ زن و ۵۸ مرد) با روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. داده های پژوهش نیز با استفاده از پرسشنامه های وسواسی- جبری متمرکز بر همسر (دورون و همکاران، 2012)، سبک های دلبستگی بزرگسالی (هازن و شیور، 1987) و ترومای دوران کودکی (برنشتاین و همکاران، 2003) جمع آوری شدند. تحلیل داده های پژوهش نیز با استفاده از روش ضریب همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون سلسله مراتبی، با بهره گیری از نرم افزار SPSS-26 انجام شد. یافته ها: نتایج نشان داد که سبک های دلبستگی ناایمن، شامل دلبستگی اضطرابی (139/۰ (β= و اجتنابی (140/۰ (β= پیش بین های مثبت و معناداری برای علائم اختلال وسواسی-جبری ارتباطی هستند، درحالی که دلبستگی ایمن (180/۰ (β= برای آن، نقش محافظتی دارد. هم چنین نتابج حاکی از آن بود که ترومای دوران کودکی به طور کلی پیش بینی کننده قدرتمندی برای اختلال وسواسی-جبری ارتباطی بود و به تنهایی ۱/۵۳ درصد از واریانس آن را تبیین کرد. در مدل ترکیبی نهایی که ۵/۶۳ درصد از واریانس این اختلال را تبیین نمود، آزار فیزیکی (۲۴۹/۰ β=) قوی ترین پیش بین، غفلت عاطفی (۱۱۷/۰ β=) ضعیف ترین پیش بین بود و غفلت جسمی (۰۲۷/۰ β=) نیز در مدل نهایی، اثر معناداری نداشت. نتیجه گیری: مهم ترین پیامدی که یافته های این پژوهش برای برای متخصصان بالینی در بر دارد این است که ارزیابی افراد مبتلا به اختلال وسواسی-جبری ارتباطی باید از علائم سطحی فراتر رفته و به طور فعال، تاریخچه دلبستگی و تجارب آسیب زای کودکی مراجع را کاوش کند و پیشنهاد می شود در مداخلات درمانی این افراد، رویکردهای مبتنی بر تروما و دلبستگی در نظر گرفته شود.