فیلترهای جستجو:
فیلتری انتخاب نشده است.
نمایش ۱ تا ۲۰ مورد از کل ۱٬۰۴۲ مورد.
منبع:
مطالعات عملکردی در روانشناسی ورزشی دوره ۲ تابستان ۱۴۰۴ شماره ۲
104 - 116
حوزههای تخصصی:
هدف مقیاس رشدی نیوشا یکی از معدود ابزارهای سنجش رشدی ایرانی است. این مقیاس 7 مهارت رشدی و از جمله مهارت های حرکتی کودکان از زمان تولد تا 72 ماهگی را می سنجد. مطالعات محدودی برای بررسی ویژگی های روانسنجی این ابزار خصوصا خرده مقیاس حرکتی آن انجام شده است. بنابراین هدف از پژوهش حاضر، بررسی اعتبار همزمان و سازه خرده مقیاس رشد حرکتی نیوشا در کودکان پیش دبستانی بود.روش پژوهشهشتاد کودک پیش دبستانی با میانگین سن (7/0 ±) 1/4 سال به طور تصادفی از سه مهدکودک شهرستان بجستان انتخاب شدند. برای بررسی اعتبار همزمان همبستگی بین نمره خرده مقیاس رشد حرکتی نیوشا با نمره کل و نمرات مهارت های حرکتی درشت و ظریف پرسشنامه سنین و مراحل 3 (ASQ-3) و برای بررسی اعتبار سازه همبستگی بین سن و نمره خرده مقیاس رشد حرکتی نیوشا محاسبه شد. با توجه به طبیعی نبودن توزیع داده ها تحلیل آماری با استفاده از ضریب همبستگی اسپیرمن انجام شد.یافته هانتایج همبستگی مثبت ضعیفی بین نمره مهارت های حرکتی نیوشا با نمره کل (11/0=rs) و مهارت های حرکتی درشت (23/0= rs) و همبستگی غیرقابل قبول با مهارت های حرکتی ظریف ASQ-3 (04/0-= rs) و همبستگی مثبت متوسط با سن را نشان داد (67/0=rs).نتیجه گیریبراساس یافته ها چنین به نظر می رسد که خرده مقیاس رشد حرکتی نیوشا از اعتبار همزمان ضعیف و اعتبار سازه متوسطی برای سنجش مهارت های حرکتی کودکان پیش دبستانی برخوردار است که استفاده از این ابزار برای غربالگری رشد حرکتی را مورد تردید قرار می دهد.
Applying Choice Theory to Prevent Athlete Burnout: A Longitudinal Study on Autonomy and Psychological Needs(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
Objective : Athlete burnout remains a significant concern in competitive sports, with growing evidence highlighting its detrimental effects on performance and mental health. This study examined the efficacy of a Choice Theory-based intervention in reducing burnout symptoms by enhancing autonomy and psychological need satisfaction among elite athletes. Method: Using a longitudinal, randomized controlled design, 156 elite athletes (aged 18–32) from endurance, team, and skill-based sports were allocated to either an 8-week Choice Theory intervention group or a control group receiving standard mental skills training. The intervention incorporated weekly workshops on need identification, cognitive restructuring ("choose to" vs. "have to" thinking), and autonomy-supportive goal setting, alongside coach training in autonomy-supportive communication. Burnout was assessed using the Athlete Burnout Questionnaire (ABQ), while psychological needs were measured via the Basic Psychological Needs Satisfaction in Sport Scale (BPNSSS). Physiological markers (salivary cortisol, heart rate variability) provided objective stress indicators. Results : Results demonstrated significant reductions in emotional exhaustion (p < 0.01, d = 0.72) and sport devaluation (p < 0.05, d = 0.54) in the intervention group compared to controls at 12-month follow-up. Mediation analysis revealed that increased autonomy (β = -0.38, p < 0.001) and competence (β = -0.29, p < 0.01) fully mediated burnout reduction. Physiological data corroborated these findings, with improved HRV recovery (p < 0.05) and lower cortisol levels (p < 0.01) in the intervention group. Conclusions : These findings support Choice Theory as an effective framework for athlete burnout prevention, emphasizing the critical role of autonomy-supportive environments in sustaining long-term athlete well-being. The study advances current practice by demonstrating that structural changes in coaching approaches—particularly empowering athletes with meaningful choices—can significantly mitigate burnout risk. Future research should explore the generalizability of these effects across diverse athletic populations and cultural contexts.
تأثیر تمرینات حیاط پویا بر تبحرحرکتی و کارکردهای اجرایی دختران دارای اضافه وزن(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
هدف تاثیر زندگی مدرن موجب افزایش مدت زمان نشستن در کودکان و کاهش فعالیت بدنی گردیده است. یکی از در دسترس ترین امکانات در هر مدرسه یا فضای عمومی شهری ایجاد حیاط پویا است. هدف این مطالعه بررسی تاثیر 32 جلسه تمرینات حیاط پویا بر عملکرد حرکتی و شناختی دختران ده ساله دارای اضافه وزن بود.روش پژوهششرکت کنندگان این مطالعه شامل 30 دختر ده ساله دارای اضافه وزن بود که بر اساس شاخص توده بدنی (BMI) و به صورت تصادفی از مدارس شهر همدان انتخاب شدند. عملکرد جسمانی این افراد با استفاده از آزمون برونینکس-ازوروتسکی (BOT-2) ارزیابی شد. کارکردهای اجرایی نیز با استفاده از آزمون استروپ و زمان واکنش ساده مورد سنجش واقع گردید. برای مقایسه نتایج از آزمون تحلیل کوواریانس استفاده شد.یافته هاطبق نتایج، تمرینات حیاط پویا توانست موجب افزایش معنی دار در خرده مقیاس های سرعت دویدن و تعادل گردید (05/0>p). همچنین بعد از تمرینات، افزایش تعداد پاسخ های صحیح و کاهش تعداد محرک های بی پاسخ در هر دو آزمون زمان وااکنش و آزمون استروپ، مشاهده گردید (05/0>p).نتیجه گیرینتایج این مطالعه نشان داد، تمرینات حیاط پویا می تواند به طور قابل توجهی اجزای کارکردهای اجرایی و مهارت های حرکتی را در دختران ده ساله دارای اضافه وزن بهبود بخشد. این تمرینات با ادغام چالش های شناختی و حرکتی در یک محیط جذاب و تعاملی موجب افزایش فعالیت های جسمانی و در نتیجه تاثیر مثبت بر عملکرد شناختی و حرکتی این کودکان داشته است.
Dependence of Learning of a Soccer Skill on the Environment Light Condition: Examining Specificity of Practice(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
Objective : The study aimed to investigate the specificity of practice hypothesis in soccer by examining the impact of environmental light conditions on the learning of a soccer push pass. Specifically, it sought to determine whether practicing under natural or artificial light would influence skill acquisition and transfer when visual conditions changed. Method: Twenty-six male students (mean age 20.67 ± 1.78 years) with no prior experience in the experimental task were matched and divided into two practice groups based on their pre-test scores in the Mor-Christian Push Pass Test. One group trained under natural sunlight (daytime), while the other practiced under artificial gym light (nighttime) for six sessions (three times per week). Following the training phase, participants underwent immediate retention tests under the same light conditions as their practice. A delayed retention test was conducted ten days later. Data were analyzed using a 2 (group: natural vs. artificial light) × 2 (test condition: natural vs. artificial light) × 2 (test delay: immediate vs. delayed) repeated measures ANOVA via SPSS-16. Results : The results revealed no significant differences in skill acquisition between the two practice groups during training. However, during transfer tests where light conditions were altered, both groups exhibited a significant decline in performance. This finding supports the specificity of practice hypothesis, indicating that skill learning is context-dependent and performance deteriorates when environmental conditions change. Conclusions : The study confirms that soccer push pass performance is sensitive to the environmental context in which it is practiced. While both natural and artificial light conditions yielded similar skill acquisition, the inability to maintain performance under altered lighting suggests that practice specificity plays a critical role in motor learning. These findings highlight the importance of training under varied conditions to enhance adaptability and transferability of sport skills.
Effects of Exercise Causality Orientations and Behaviour Regulation on Mental, Physical and Spirit Well-Being in Pakistani Adults- Mediation of Health Promoting Lifestyle(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
Aims: The study aims to explore the effects of exercise causality orientations and behaviour regulation on mental, physical and spiritual well-being in Pakistani adults. The goal is to investigate the health-promoting lifestyle pattern in the community to compare cross-country results in future cross-sectional studies. Methods: A quantitative cross-sectional correlational study was conducted through a purposive sample. A total of 184 adults were taken from educational and sports institutes in Pakistan. Valid and reliable instruments were used to conduct descriptive and inferential statistics through IBM SPSS v.25. Only English-proficient adults were included in the study. Results: The independent variables, effects of exercise, causality orientations, and behaviour regulation significantly affect mental, physical and spiritual well-being. The mediating variable of health-promoting lifestyle has a significant effect on lifestyle in terms of health responsibility, physical activity, nutrition, spiritual growth, interpersonal relations and stress management on behaviour regulation and overall well-being Conclusion: The induction of physical and cultural promotion is integral in Pakistani educational and sports systems. Keywords: exercise causality, behaviour, mental, physical, spiritual, health,
Comparative Study of Sportspersonship, Competitive Anger and Aggression among Professional and Recreational Female Football Players(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
Objective : This study aims to provide a comparative analysis of Sportspersonship, competitive anger, and aggression among professional and recreational female football players in Iran. Method: Utilizing an applied, causal-comparative design, data were collected from 330 participants—150 professional players from the Iranian Women’s Premier League and 180 recreational players active in Tehran. Three validated instruments were employed: the Sportspersonship Questionnaire Vallerand and Brière (1), the Competitive Anger Scale Maxwell and Moores (2) and the Aggression Questionnaire Buss and Perry (3). statistical analyses were conducted using SPSS 24. One Sample T-Test and independent t-test were used. Results : The findings of the study showed that the levels of aggression, anger, and violence in professional and recreational female soccer players are significantly higher than average. There is a significant difference between the levels of anger and violence among professional and recreational female soccer players. The results revealed that professional players exhibited significantly higher levels of competitive anger than recreational players. However, no significant differences were found between the two groups in terms of Sportspersonship. Conclusions : These findings underscore the need for targeted psychological and behavioral interventions to address competitive anger and promote ethical behavior, particularly in professional women’s football. Emphasizing Sportspersonship and ethical conduct can contribute to a healthier sporting culture and mitigate the normalization of aggressive behaviors in both competitive and recreational contexts.
تعیین ارتباط میزان فعالیت بدنی و الگوی غذایی با کیفیت خواب دانش آموزان پسر ۱۱- ۱۳سال(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
هدف از اجرای پژوهش حاضر تعیین ارتباط میزان فعالیت بدنی و الگوی غذایی با کیفیت خواب دانش آموزان پسر ۱۱_۱۳سال شهر قم می باشد.روش پژوهشپژوهش حاضر از لحاظ هدف کاربردی و از لحاظ رویکرد از نوع مطالعات کمی است. و روش مورد استفاده در پژوهش حاضر پیمایشی- توصیفی از نوع همبستگی می باشد. آماری پژوهش در این تحقیق شامل تمامی پسران دانش آموز 11-13 ساله شهر قم در سال 403-1402 بودند. در این پژوهش تعداد 100 دانش آموز انتخاب به شیوه نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. از ضریب همبستگی و رگرسیون خطی چندگانه برای بررسی رابطه بین متغیرها تحقیق استفاده شده است. همچنین تحلیل آماری با استفاده از نسخه 27 نرم افزار SPSS در سطح معناداری 0.05 انجام گرفت.یافته هانتایج حاصل از پژوهش نشان داد که پیش بینی مولفه عملکرد صبحگاهی کیفیت خواب پاسخ گویان بر اساس فعالیت بدنی معنادار است اما بر اساس الگوی غذایی معنادار نیست. بنابراین می توان نتیجه گرفت که فعالیت بدنی می تواند مولفه عملکرد صبحگاهی کیفیت خواب را پیش بینی کند.نتیجه گیریبا توجه به نتایج، مطالعه حاضر نشان داد دانش آموزانی که فعالیت بدنی بیشتری دارند، الگوی غذایی بهتری و خواب بهتری دارند، می توان برنامه های ترویجی برای افزایش فعالیت بدنی و بهبود الگوی غذایی و خواب در این گروه سنی طراحی کرد.
فراتحلیل اعتیاد به ورزش در ایران: واکاوی نقش پیش بین های روانشناختی در شواهد تجربی(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
هدف : این پژوهش با استفاده از روش فراتحلیل به ترکیب و تحلیل شواهد موجود درباره ی رابطه ی متغیرهای روان شناختی و اعتیاد به ورزش در ایران پرداخته است.روش: مطالعه ی حاضر شامل ۱۴ پژوهش همبستگی منتشرشده بین سال های ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۳ در ایران است. برای انتخاب مطالعات، معیارهایی مانند استفاده از ابزارهای معتبر، ارائه داده های کافی برای محاسبه اندازه اثر و انجام پژوهش به صورت همبستگی در نظر گرفته شد. منابع موردبررسی شامل مقالات منتشرشده در مجلات علمی داخلی و پایان نامه های موجود در پایگاه های اطلاعاتی نورمگز، مگیران، پرتال جامع علوم انسانی، علم نت، سیویلیکا، جهاد دانشگاهی و ایرانداک بودند. داده ها پس از غربالگری با استفاده از نرم افزار CMA2 تحلیل شدند.یافته ها: اندازه اثر ترکیبی در مدل اثرات ثابت برابر با 302/0 و برای مدل اثرات تصادفی برابر با 273/0 به دست آمده است (P<0/05). و اندازه اثرهای مشاهده شده در دامنه ی 060/0- تا 845/0 قرار داشتند. برای بررسی سوگیری انتشار، از آزمون های Orwin’s Fail-safe N، Begg and Mazumdar، و Egger’s test استفاده شد. نتایج نشان داد که با افزودن ۸۴۹۱ مطالعه فاقد اثر، نتایج معناداری از بین می رود. قوی ترین متغیرها مانند نگرش های ناکارآمد (r=0.845)، مشکلات تنظیم هیجان (r=0.740) و خودفراروی (r=0.579) اثر معنادار مثبت داشتند. ضعیف ترین متغیرهای معنادار شامل استرس ناشی از تماشاگر (r=0.110) و پشتکار (r=0.171) بودند. نیازهای روان شناختی، خودشیفتگی، افسردگی، خودراهبردی و بی انگیزگی فاقد اثر معنادار بودند. نمودار متا رگرسیون نشان داد بین سال انتشار و اندازه اثر (Z) فیشر رابطه معناداری وجود ندارد؛ شیب خط تقریباً صفر و بدون جهت مشخص است. این نشان دهنده ثبات نسبی اثر در طول زمان و کاهش احتمال سوگیری زمانی است که اعتبار و قابلیت تعمیم نتایج را تقویت می کند.نتیجه گیری: بر اساس این یافته ها می توان نتیجه گرفت طیف وسیعی از متغیرهای روانشناختی با اعتیاد به ورزش در ارتباط است. همچنین یافته ها اهمیت متغیرهای روان شناختی در اعتیاد به ورزش را برجسته کرده و دلالت هایی برای پژوهش های آینده ارائه می کنند.
تحلیل کینماتیکی و روان شناختی تأثیر بازخورد بر یادگیری پرتاب دارت: بازخورد تأییدی یا اصلاحی؟(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
هدف این مطالعه اثرات متفاوت بازخورد تأییدی و اصلاحی بر عملکرد پرتاب دارت را از طریق تحلیل سینماتیکی و روانشناختی بررسی می کند.روش پژوهششصت شرکت کننده مبتدی به طور تصادفی برای دریافت بازخورد تأییدی (تقویت حرکات صحیح)، بازخورد اصلاحی (شناسایی خطاها) یا عدم دریافت بازخورد در طول یک پروتکل آموزشی ساختاریافته انتخاب شدند. با استفاده از فناوری ثبت حرکت سه بعدی، الگوهای هماهنگی مفاصل، سرعت رهاسازی و تغییرپذیری حرکت را در کنار نمرات دقت و معیارهای اعتماد به نفس گزارش شده توسط خود افراد تجزیه و تحلیل کردیم.یافته هانتایج، مزایای متمایزی را برای هر نوع بازخورد نشان داد: بازخورد اصلاحی به طور قابل توجهی مکانیک حرکت را بهبود بخشید، به ویژه در هماهنگی شانه و آرنج (p < 0.001)، در حالی که بازخورد تأییدی هم حفظ دقت (22٪ بیشتر از اصلاحی) و هم عوامل روانشناختی مانند خودکارآمدی را افزایش داد. تجزیه و تحلیل سینماتیکی نشان داد که بازخورد اصلاحی، تغییرپذیری مفاصل را در طول اکتساب 35٪ کاهش می دهد، در حالی که بازخورد تأییدی، سرعت رهاسازی پایدارتری را در آزمون های حفظ ایجاد می کند (انحراف معیار = 46.8 متر بر ثانیه در مقابل 104.6 متر بر ثانیه برای اصلاحی). معیارهای روانشناختی نشان داد که بازخورد تأییدی، سطح انگیزه بالاتری را در طول آموزش حفظ می کند.نتیجه گیرییافته ها نشان داد که بازخورد تأییدی، سطح انگیزه بالاتری را در طول آموزش حفظ می کند. این یافته ها نشان می دهد که در حالی که بازخورد اصلاحی، کارایی بیومکانیکی را بهینه می کند، بازخورد تأییدی از ثبات عملکرد و تعامل روانشناختی بهتر پشتیبانی می کند. این مطالعه فرض یک رویکرد بازخورد بهینه جهانی را به چالش می کشد و در عوض، کاربرد وابسته به زمینه را پیشنهاد می کند: بازخورد اصلاحی برای اصلاح فنی و بازخورد تأییدی برای موقعیت های عملکرد رقابتی. این نتایج پیامدهای مهمی برای طراحی برنامه های تمرینی هدف مند در هر دو محیط ورزشی و توانبخشی دارد و بر لزوم در نظر گرفتن ابعاد جسمی و روانی هنگام ارائه بازخورد عملکرد تأکید می کند.
بررسی تاثیر روانشناسی مثبت و تکنیک های تجسم ذهنی بر سلامت روان ورزشکاران آسیب دیده(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
هدف از پژوهش حاضر بررسی تاثیر روانشناسی مثبت و تکنیک های تجسم بر سلامت روان ورزشکاران آسیب دیده بود.روش پژوهشپژوهش حاضر از لحاظ هدف ، جز تحقیقات کاربردی، از نقطه نظر چگونگی جمع آوری اطلاعات، از نوع تحقیقات زمینه یابی و طرح همبستگی بود. جامعه آماری در این پژوهش شامل 500 نفر ورزشکار سازمان یافته شهرستان زنجان در سال 1403 در رشته های مختلف ورزشی بود که حداقل دو سال فعالیت داشته اند. در مجموع حدود 200 نفر ورزشکار آسیب دیده شناسایی شد که از این تعداد با توجه به فرمول کوکران 131 نفر نمونه آماری به روش تصادفی خوشه ای و به صورت هدف مند با توجه به ملاک های ورود به تحقیق انتخاب شدند. در این پژوهش جهت آموزش تصویرسازی ذهنی از پکیج پژوهشگر ساخته بر اساس برنامه آموزشی اُشیا و موران (2019) استفاده شد. آموزش روانشناسی مثبت نگر سوزان کوئیلیام (2003) نیز در دوره 12 جلسه ای صورت گرفت. پرسشنامه نیازهای روان شناختی در ورزش واچوپالیس و همکاران (2006) نیز به صورت پیش آزمون و پس آزمون صورت گرفت.یافته هامقادیر متغیر سلامت روان ورزشکاران آسیب دیده گروه های مختلف پژوهش با یکدیگر دارای تفاوت معناداری داشتند (0.01=P). در گروهی که آموزش روانشناسی مثبت داشتند اختلاف میانگین 20/4 و مقدار t (402/3) در سطح معنی داری 02/0 بود که اختلاف معنی دار مثبت را نشان می داد، در گروه تجسم ذهنی نیز اختلاف میانگین 99/3 در مقدار t (314/2) در سطح معنی داری 03/0 بود که تاثیر مثبت و معنی دار تجسم ذهنی را نشان داد. در گروه ادغامی روانشناسی مثبت و تجسم ذهنی دارای اختلاف میانگین 17/10 مقدار t (724/5) و در سطح معنی داری 01/0 دارای بیشترین افزایش امتیاز سلامت روان در ورزشکاران دارای آسیب داشت. اما در گروه کنترل با توجه به سطح معنی داری 51/0 اختلاف معنی داری مشاهده نشد. 05/0<P.نتیجه گیریورزشکاران پس از آسیب دیدگی با مشکلات روحی و روانی ناشی از دوری از مسابقات و کاهش اعتماد به نفس مواجه می شوند. در این پژوهش، تکنیک های روانشناسی مثبت و تجسم ذهنی تاثیرات مثبتی بر سلامت روانی این ورزشکاران داشتند و می توانند به عنوان رویکردی کاربردی در تیم های ورزشی برای بازیکنان آسیب دیده مورد استفاده قرار گیرند. مداخله آموزشی-روانشناختی شامل آموزش مهارت های مقابله ای و مدیریت استرس است که به ورزشکاران کمک می کند تا با چالش های روانی ناشی از آسیب بهتر کنار بیایند و به شرایط بهتری دست یابند.
Cross-Cultural Validity of Persian Version of Senior Perceived Physical Literacy Instrument(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
Objective : Given the growing elderly population in Iran and the relationship between physical literacy and health, assessing physical literacy in this population is important. However, there are limited studies on the assessment of physical literacy in the elderly. The present study aimed to examine the cross-cultural validity of the Persian version of Senior Perceived Physical Literacy Instrument (SPPLI). Method: At first, the translation/back translation process and content validity were carried out through the Content Validity Index (CVI) with opinion of five experts. Subsequently, concurrent and construct (age differences and convergent) validity, and internal consistency were examined in a sample of 78 older adults (aged 60–90 years) randomly selected from nursing homes and physiotherapy centers in Qazvin. Construct validity of the SPPLI was assessed by comparing age-related differences and its correlation with age and its convergent validity with the Physical Activity Scale for the Elderly (PASE) and the short-form Falls Efficacy Scale-International (FES-I) and concurrent validity was evaluated through the its relationship with the Senior Fitness Test (SFT) as a measure of actual physical literacy. Results : The CVI results confirmed the content validity of all SPPLI items. The results of Mann-Whitney U test revealed no significant difference in perceived physical literacy between the two age groups (p = 0.42). Spearman’s correlation between total scores of SPPLI and age was weak and non-significant (r (78) = 0.123). The Spearman correlation coefficients of SPPLI with total scores of SFT, PASE, and short FES-I were 0.501, 0.452, and -0.001, respectively. Conclusions : The content and concurrent validity of the SPPLI was confirmed, and its internal consistency was good. However, convergent validity was moderate with the PASE and very weak with the short FES-I, while construct validity based on age differences was not confirmed. In conclusion, the Persian SPPLI exhibits appropriate cross-cultural validity.
ارتباط بین توانمندی شناختی و اشتیاق با میانجی گری خودکارآمدی کارکنان ادارات ورزش و جوانان(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
هدف از پژوهش حاضر ارتباط بین توانمندی شناختی و اشتیاق با میانجی گری خودکارآمدی کارکنان ادارات ورزش و جوانان استان قم بود.روش پژوهشروش پژوهش توصیفی از نوع همبستگی است. جامعه پژوهش را کلیه کارکنان ادارات ورزش و جوانان استان قم در سال 1403 تشکیل داد که تعداد آنها 356 گزارش شد که از بین آن ها به صورت در دسترس356 نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار این پژوهش شامل پرسشنامه توانمندی شناختی (اسپریتزر و همکاران، 1997)، پرسشنامه خودکارآمدی بتز و همکاران (1996) و پرسشنامه اشتیاق سالواناوا و همکاران (2001) بود. پژوهش، از روش الگویابی معادلات ساختاری (SEM) و نرم افزار AMOS-23 برای ارزیابی مدل پیشنهادی بررسی شد.یافته هایافته ها نشان داد ضریب مسیر توانمندی شناختی به اشتیاق 38/0 =β بدست آمد که در سطح 05/0=P معنی دار بود. ضریب مسیر خودکارآمدی به اشتیاق 47/0 =β، و توانمندی به خودکارآمدی نیز 67/0 =β بدست آمد که در سطح 05/0≥P معنی دار بود. نتایج نشان داد توانمندی با میانجیگری خودکارآمدی توانست اشتیاق در کارکنان ادارات ورزش و جوانان استان قم را پیش بینی می کند (44/0 =β، 05/0>P).نتیجه گیریبر اساس نتایج بدست آمده می توان اظهار داشت بین توانمندی شناختی و اشتیاق با میانجی گری خودکارآمدی کارکنان ادارات ورزش و جوانان استان قم رابطه وجود دارد و مدل از برازش مطلوبی برخوردار است.
مقایسه تاثیر بازی های بلاک آس و تتریس بر توانایی های چرخش ذهنی و تصویرسازی حرکتی پسران نوجوان(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
هدف از این پژوهش، مقایسه تاثیر بازی های بلاک آس و تتریس بر توانایی های چرخش ذهنی و تصویرسازی حرکتی پسران نوجوان بود.روش پژوهشروش پژوهش آزمایشی، با اجرای پیش آزمون-پس آزمون بود. جامعه تحقیق حاضر دانش آموزان مقطع متوسطه شهر شیراز می باشند. از بین این دانش آموزان 48 نفر به شکل در دسترس انتخاب شدند. این افراد به صورت تصادفی در سه گروه (هر گروه 16 نفر) تمرین بازی های ویدیویی، بازی های شناختی دو نفره بلاک آس و گروه کنترل تقسیم شدند و به پرسشنامه های چرخش ذهنی شپرد و متزلر (1978) و تصویرسازی حرکتی جان گالبرتو کرمادز نوگوس (2004) پاسخ دادند. در ادامه شرکت کنندگان بر اساس گروه بندی به مدت 10 جلسه به تمرین تکالیف پرداختند. گروه بازی های رایانه ای در هر جلسه به مدت زمان 30 دقیقه به انجام بازی تتریس پرداختند.یافته هاداده های جمع آوری شده با استفاده از آزمون تحلیل کوواریانس مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. نتایج تحلیل کوواریانس نشان داد که نتایج نشان داد که بین سه گروه از نظر چرخش ذهنی و تصویرسازی ذهنی تفاوت معنادار وجود دارد.نتیجه گیریچرخش ذهنی و تصویرسازی ذهنی در گروه آزمایشی که در بازی های بلاک آس شرکت داشتند بالاتر از گروه بازی های ویدئویی و کنترل می باشد. این بیانگر اثربخشی بازی های بلاک آس بر چرخش ذهنی و تصویرسازی ذهنی دانش آموزان بوده است.
خلاقیت و توانمندسازی در محیط های ورزشی: بررسی نقش شایستگی در ورزش(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
هدف این مطالعه به بررسی روابط بین خلاقیت و توانمندی کارکنان در اداره کل ورزش و جوانان استان قم پرداخته است. روش پژوهشجامعه آماری تحقیق شامل 82 نفر از کارکنان این اداره بود که به روش کل شمار انتخاب شدند. برای جمع آوری داده ها، از پرسشنامه های استاندارد خلاقیت رندسیپ (1979) و توانمندسازی اسپریتزر (1995) استفاده گردید. روایی این ابزارها توسط متخصصان تأیید و پایایی آن ها با استناد به مطالعات قبلی مورد تأیید قرار گرفت. پرسشنامه خلاقیت شامل 50 سؤال و پرسشنامه توانمندسازی شامل 12 سؤال با چهار مؤلفه معناداری، شایستگی، حق انتخاب و مؤثر بودن بود. تجزیه و تحلیل داده ها با استفاده از آمار توصیفی و استنباطی آزمون همبستگی پیرسون در سطح (05/0) انجام شد.یافته هانتایج نشان داد که بین خلاقیت و توانمندسازی کارکنان همبستگی مثبت و معناداری وجود دارد. همچنین، ارتباط مثبت و معناداری بین خلاقیت و شایستگی کارکنان مشاهده گردید. در عوض، همبستگی معناداری بین خلاقیت و مؤلفه های معناداری، حق انتخاب و مؤثر بودن مشاهده نشد.نتیجه گیرییافته های تحقیق حاکی از این است که تقویت توانمندی و شایستگی کارکنان می تواند به افزایش خلاقیت و بهبود عملکرد در محیط های کاری منجر شود. این نتایج بر ضرورت توجه مدیران به توسعه منابع انسانی و ایجاد بستر مناسب برای خلاقیت در سازمان های ورزشی تأکید دارد.
The Role of Neurofeedback and Non-Invasive Brain Stimulation (tDCS/rTMS) in Enhancing Athletic Performance and Psychological Resilience in Elite Athletes(مقاله علمی وزارت علوم)
منبع:
مطالعات عملکردی در روانشناسی ورزشی دوره ۲ پاییز ۱۴۰۴ شماره ۳
93 - 105
حوزههای تخصصی:
Objective: This study investigated the synergistic effects of neurofeedback (NF) and transcranial direct current stimulation (tDCS) on enhancing athletic performance and psychological resilience in elite athletes, addressing critical gaps in standardized protocols and long-term efficacy within sports neuroscience. Methods: A randomized, double-blind, sham-controlled crossover design was employed with 60 national-level athletes (30 male, 30 female) stratified by sport type (endurance/skill-based). Participants underwent 10 sessions of either: (1) active NF (SMR upregulation via 64-channel EEG) + active tDCS (2mA over left DLPFC), (2) active NF + sham tDCS, (3) sham NF + active tDCS, or (4) sham NF + sham tDCS. Primary outcomes included sport-specific performance metrics (reaction time, time-to-exhaustion) and psychological resilience (CD-RISC-25), with secondary EEG measures (beta power, P300) assessed at baseline, post-intervention, and 8-week follow-up. Results: The combined NF+tDCS group demonstrated superior improvements versus sham controls: 15.2% faster reaction time (p < 0.001, d = 1.21), 12.4% increased endurance (p = 0.002), and 22.3-point higher resilience scores (p < 0.001). EEG revealed sustained beta power elevation over the left DLPFC (+2.1 dB at follow-up, p = 0.01), mediating 41% of resilience gains through reduced amygdala reactivity (HRV analysis, β = 0.64, p = 0.003). Skill-based athletes showed greater cognitive benefits, while endurance athletes exhibited stronger psychological gains, with sex-specific effects noted (females: better tDCS response; males: superior NF anxiety reduction). Conclusion: Combined NF and tDCS induces durable, sport-specific enhancements in both performance and resilience, likely through prefrontal-amygdala circuit plasticity. These findings advocate for personalized neuromodulation protocols in elite sports while highlighting the need for ethical frameworks governing neuroenhancement technologies.
ارائه مدل علّی خودآگاهی در بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس بر اساس تحول دیداری فضایی، ذهن آگاهی ورزشی و آمادگی بدنی ادراک شده؛ نقش واسطه ای تعادل ذهنی(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
هدف مطالعه حاضر ارائه مدل خودآگاهی در مبتلایان به ام اس بر اساس تحول دیداری فضایی، ذهن آگاهی ورزشی و آمادگی بدنی ادراک شده با نقش واسطه ای تعادل ذهنی بود.روش پژوهشطرح پژوهش کمی از نوع همبستگی بود. جامعه آماری کلیه مبتلایان به ام اس شهر بروجرد در سال 1403-1402 بودند که با استفاده از جدول کرجسی مورگان 300 نفر برای نمونه به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. از مقیاس های تحول دیداری فضایی، ذهن آگاهی ورزشی، آمادگی بدنی ادراک شده و تعادل ذهنی استفاده شد. داده های بدست آمده با استفاده از نرم افزارهایSPSS24 و AMOS تجزیه و تحلیل شدند. بنابراین و بر اساس نتایج بدست آمده پیشنهاد می شود، مسولین ذیربط به نقش پیش بینی کنندگی متغیرهای تحول دیداری فضایی، ذهن آگاهی ورزشی و آمادگی بدنی ادراک شده و نقش میانجی تعادل ذهنی در ارتقای خودآگاهی بیماران مبتلا به ام اس توجه بیشتری داشته باشند.یافته هایافته ها نشان داد که ضرایب استاندارد مسیر تحول دیداری فضایی(67/0=β)، آمادگی بدنی ادراک شده(52/0=β)، ذهن آگاهی ورزشی(51/0=β) و تعادل ذهنی(57/0=β) به خودآگاهی معنی دار شده است(001/0>P). یافته ها همچنین نشان داد که 34 درصد از واریانس تعادل ذهنی و 42 درصد از واریانس خودآگاهی با مدل حاضر تبیین گردید. علاوه بر این استفاده از روش بوت استراپ نشان داد که تعادل ذهنی در رابطه بین متغیرهای برون زا با خودآگاهی نقش واسطه ای دارد.نتیجه گیرییافته ها نشان داد که ضرایب استاندارد مسیر تحول دیداری فضایی(67/0=β)، آمادگی بدنی ادراک شده(52/0=β)، ذهن آگاهی ورزشی(51/0=β) و تعادل ذهنی(57/0=β) به خودآگاهی معنی دار شده است(001/0>P). یافته ها همچنین نشان داد که 34 درصد از واریانس تعادل ذهنی و 42 درصد از واریانس خودآگاهی با مدل حاضر تبیین گردید. علاوه بر این استفاده از روش بوت استراپ نشان داد که تعادل ذهنی در رابطه بین متغیرهای برون زا با خودآگاهی نقش واسطه ای دارد.
تاثیر برنامه حرکتی اسپارک بر متغیرهای روانشناختی و مهارت های حرکتی کودکان دارای اختلال هماهنگی رشدی(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
هدف این پژوهش با هدف بررسی برنامه حرکتی اسپارک بر پتانسیل وابسته به رویداد و مهارت حرکتی کودکان مبتلا به اختلال هماهنگی رشدی انجام شد.روش پژوهشدر این پژوهش نیمه تجربی، از بین دانش آموزان پسر پایه اول تا سوم دوره ابتدایی منطقه 22 تهران 28 نفر با اختلال هماهنگی رشدی بر اساس معیارهای دستورالعمل آماری و تشخیصی اختلالات روانی نسخه چهارم انتخاب شدند. آزمودنی ها در ابتدا در پیش آزمون ارزیابی حرکات کودکان MABC-2 شرکت کردند سپس بر اساس پیش آزمون های ارزیابی حرکات کودکان MABC-2 به دو گروه همگن تقسیم و به شکل تصادفی در دو گروه تجربی (14 نفر با میانگین سنی 39/1±6/8) و کنترل (14 نفر با میانگین سنی 15/1±11/8) جای گرفتند. گروه تجربی تمرین های حرکتی منتخب را به مدت16 جلسه چهل و پنج دقیقه ای (سه جلسه در هفته) انجام دادند و در انتهای دوره هر دو گروه در پس آزمون شرکت نمودند. از روش تحلیل کوواریانس در سطح 0.05 برای تحلیل نتایج استفاده شد.یافته هانتایج آزمون تحلیل کوواریانس برای پتانسیل وابسته به رویداد پس آزمون نشان داد که پس از مداخله تمرینی زمان تأخیر مؤلفهN200 تکلیف بازداری در ناحیه ناحیه Fz، F4، C3 و P4 بهبود معناداری داشتند. همچنین عملکرد حرکتی در خرده آزمون چالاکی و هدف گیری و تعادل بهبود معنادار داشتند و در خرده آزمون نخ کشی تغییر معناداری مشاهده نشد.نتیجه گیریبا توجه به نتایج پژوهش، به نظر می رسد برنامه حرکتی اسپارک تاثیر معناداری بر برخی از شاخص های پتانسیل وابسته به رویداد و عملکرد حرکتی کودکان دارای اختلال هماهنگی رشدی داشته باشد.
کاربست مشاوره رفتاری عقلانی هیجانی در ارتقاء سلامت روان و عملکرد یک بسکتبالیست نخبه: طرح تجربی تک موردی(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
هدف پژوهش حاضر، بررسی اثربخشی مشاوره مبتنی بر درمان رفتاری عقلانی هیجانی در بهبود سلامت روان و عملکرد یک بسکتبالیست نخبه بود.روش پژوهشاین مطالعه با استفاده از طرح تجربی تک موردی و اجرای هشت جلسه مشاوره انفرادی طی هشت هفته انجام شد. متغیرهای پژوهش شامل باورهای غیرمنطقی عملکردی، سلامت روان (براساس پرسشنامه سلامت عمومی) و عملکرد ورزشی (درصد موفقیت شوت های پنالتی) بودند که در سه مرحله پایه، پس آزمون و پیگیری سه ماهه مورد ارزیابی قرار گرفتند.یافته هایافته های تحلیل دیداری و آماری نشان داد که در پی اجرای مداخله، کاهش قابل توجهی در باورهای غیرمنطقی عملکردی و علائم روان شناختی، به ویژه علائم جسمانی، مشاهده شد. همچنین، عملکرد شوت پنالتی شرکت کننده به طور معناداری بهبود یافت. تحلیل محتوای اعتبارسنجی اجتماعی نیز حاکی از رضایت بالا از مداخله و درک تأثیر آن بر ارتقاء عملکرد و سلامت روان بود.نتیجه گیرینتایج این مطالعه بر اثربخشی بالقوه مشاوره مبتنی بر رویکرد رفتاری عقلانی هیجانی در بهبود مؤلفه های روان شناختی و عملکردی ورزشکاران نخبه دلالت دارد و بر اهمیت کاربرد مداخلات روان شناختی ساختاریافته در ورزش های نخبگان تأکید می کند.
The Influence of Mindfulness Practices and Music Training on Fatigue Management in Professional Basketball: A Comprehensive Study(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
Objective : Basketball is a sport characterized by open skills, where actions are unpredictable and dynamics are constantly shifting, leading professional players to experience varying levels of physical and mental fatigue. This study aimed to explore and compare how mindfulness and music training affect physical and mental fatigue in elite basketball players. Method: In this quasi-experimental research, 27 elite basketball players were randomly assigned to either a mindfulness-based training group, a music-based training group, or a control group. Blood samples were taken under fasting conditions to assess the study variables before and after the intervention. Data analysis involved one-way analysis of variance (ACNOVA), paired t-tests with a significance threshold (P ≤ 0.05), and the Bonferroni post hoc test to identify intra-group and inter-group differences. SPSS version 27 was utilized for these analyses. Results : When comparing the groups, there was no significant difference in the impact of mindfulness and music on physical fatigue at a significance level (P ≤ 0.05). Similarly, the effect of mindfulness and music on changes in inflammatory markers such as lactate dehydrogenase, creatine kinase, and C-reactive protein was not significantly different at the same significance level. However, the effect of mindfulness and music on mental fatigue showed a significant difference at a significance level (P ≤ 0.05), indicating that mindfulness significantly reduces psychological fatigue. Conclusions : The findings of this study revealed no significant difference between the effectiveness of mindfulness-based training and music in terms of physical fatigue and changes in serum levels of lactate dehydrogenase, creatine kinase, and C-reactive protein. However, in the area of mental fatigue, mindfulness-based training demonstrated a significant reduction in mental fatigue in the post-test.
نامه ای به سردبیر: پیشبرد حوزه روانشناسی ورزشی از طریق یکپارچگی پژوهش و عمل
حوزههای تخصصی:
در مسیر تکامل روزافزون حوزه روانشناسی ورزشی، این قلم بر آن است تا پیشرفت های شایان توجه حاصل شده در درک ابعاد روانشناختیِ عملکرد ورزشی را به تصویر کشد و در عین حال، چشم اندازهایی بدیع را برای پژوهش های آینده ترسیم نماید. انبوه پژوهش های متقن به خوبی گواه آن است که آمادگی ذهنی، همتراز با تمرینات بدنی، نقشی انکارناپذیر در دستیابی به عملکرد بهینه ایفا میکند و کثرت مطالعات، کارآمدیِ مداخلات روانشناختی را در سطوح گوناگونِ ورزشی و رقابتی به اثبات رسانده است. دستاوردهای نوینِ این عرصه به خوبی نمایانگر آن است که چگونه راهبردهای شناختی-رفتاری میتوانند دستاوردهای ورزشی را به شکلی چشمگیر ارتقا بخشند. تمرین های تجسمی که در آنها ورزشکاران به مرور ذهنیِ عملکردهای خود می پردازند، نویدبخش ارتقای مهارتها و نتایج رقابتی بوده اند. به همینسان، راهکارهای هدفگذاری در حفظ انگیزه و تمرکز در طول فصلهای طولانیِ تمرین نقشی مؤثر داشته اند. و شاید از همه مهمتر، کاربستِ مداخلات مبتنی بر ذهن آگاهی، ورزشکاران را در مدیریت فشارهای طاقت فرسای رقابت ها یاری رسانده و به آنان در حفظ تعادل عاطفی مدد رسانده است. دامنه تأثیر این اصول روانشناختی فراتر از بهبود عملکرد، مسائل حیاتیِ سلامت روان در جامعه ورزشی را نیز دربرمی گیرد. در حالی که روزگاری مشکلات روانی در فرهنگ ورزشی یا نادیده انگاشته میشد یا با نگرشی همراه با انگ مواجه بود، امروزه شاهد شیوعِ اضطراب، افسردگی و فرسودگی در میان ورزشکاران در تمامی سطوح هستیم. این بیداری جمعی به ایجاد ساختارهای حمایتیِ فراگیرتر و ادغام تدریجیِ متخصصان سلامت روان در سازمانهای ورزشی انجامیده است؛ هرچند هنوز فاصله قابل توجهی تا دسترس پذیریِ پایدار این منابع و همخوان سازیِ آنها با فرهنگ های متنوع باقی است. فناوری های نوین نیز افق های تازهای را در سنجش و مداخلات روانشناختیِ ورزشی گشوده اند. سامانه های بیوفیدبک این امکان را فراهم آورده اند تا واکنش های فیزیولوژیک به استرس در زمان واقعی زیر نظر گرفته شوند، و پلتفرم های واقعیت مجازی به ورزشکاران اجازه می دهند رویارویی با موقعیت های پرفشار را در فضاهای کنترل شده تمرین کنند. این ابزارهای فناورانه در ترکیب با روش های کلاسیکِ روانشناسی، ظرفیتی خیره کننده برای برنامه های آموزشیِ ذهنیِ شخصی سازی شده و کارآمد ایجاد کرده اند. در افق پیشِ رو، چندین حوزه کلیدی نیازمند توجه جمعیِ ما به عنوان پژوهشگر و متخصص است. ضرورتِ مطالعاتِ میان فرهنگی برای درک تجلیِ اصول روانشناختی در بسترهای اجتماعی و نظام های ارزشیِ گوناگون بیشازپیش احساس میشود. تدوینِ رویکردهای تحولیِ مادام العمر به پرورش ورزشکاران می تواند به همراهیِ بهترِ آنان در گذار به دنیای رقابت ها و خروج از آن بینجامد. افزون بر این، همکاری های میانرشتهای با حوزه هایی چون علوم اعصاب و داده پردازی، نویدبخش بینش هایی نوین در پیوند ذهن و بدن در عرصه عملکرد ورزشی است. با تأمل در این افق های پیشِ رو، به روشنی درمییابیم که روانشناسی ورزشی در آستانه نقطه ای عطف قرار دارد. این رشته از اثباتِ صرفِ اهمیتِ عوامل روانشناختی در ورزش فراتر رفته و اینک با چالشی ژرفتر روبه روست: چگونگیِ به کارگیریِ اثربخشِ این دانش در جمعیت ها و محیط های متنوع. این مهم نه تنها پژوهش های ژرفانگر، که گفتوگوهای خردمندانه برای پُر کردن شکافِ میانِ یافته های علمی و اجرای عملی را می طلبد. این باور راسخ را دارم که نشریاتِ ارجمندی چون این مجله، با انتشار پژوهش های کمّی و کیفیِ والا که هم مرزهای دانش را درمی نوردند و هم پایبندِ کاربستِ عملی هستند، نقشی بیبدیل در پیشبرد این مسیر ایفا خواهند کرد. با ادامه مسیرِ برجسته سازیِ پژوهش های نوآورانه و ترویجِ رویکردهای مبتنی بر شواهد، می توانیم اطمینان یابیم که روانشناسی ورزشی، توانِ خود را در ارتقای عملکرد ورزشی و غنا بخشیدن به تجربه ورزش برای همه کنشگرانِ این عرصه به کار خواهد بست.