واکاوی پیامدهای حضور اتباع افغانستان در نواحی روستایی مرزی با رویکرد کیفی تئوری بنیانی (مطالعه موردی: شهرستان سیب و سوران)(مقاله علمی وزارت علوم)
منبع:
جغرافیا و آینده پژوهی منطقه ای دوره ۴ بهار ۱۴۰۵ شماره ۱
104 - 117
حوزههای تخصصی:
حضور اتباع افغانی در ایران سابقه ای دیرینه دارد، به ویژه طی سال های پس از انقلاب اسلامی، ایران میزبان بزرگ ترین جمعیت پناهنده افغانستانی بوده است. آنچه بیشتر از همه مشکل ساز بوده، اقامت و حضور غیرقانونی گروه وسیعی از افغان ها در طی سالیان اخیر در سکونتگاه های روستایی است. حضور اتباع افغانی در جامعه روستایی جنوب شرق کشور به دلیل هم جواری با مرزهای شرقی و قرابت فرهنگی از منظر جغرافیایی و اجتماعی دارای آثار و پیامدهایی در ابعاد مختلف می باشد. هدف از انجام پژوهش کیفی حاضر که با بهره گیری از روش تئوری بنیانی صورت گرفته؛ بررسی آثار و پیامدهای ناشی از حضور اتباع افغانی در نواحی روستایی شهرستان سیب و سوران می باشد. جامعه آماری موردمطالعه 25 نفر از افراد مطلع و آگاه بودند که به روش نمونه گیری از نوع گلوله برفی موردمطالعه قرار گرفتند. داده های حاصل از پژوهش با تکنیک مصاحبه نیمه ساختارمند و متمرکز جمع آوری و در قالب سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل و نهایتاً در قالب 4 پیامد اصلی طبقه بندی شدند. یافته های پژوهش نشان داد حضور اتباع در سکونتگاه های روستایی به ترتیب اهمیت، پیامدهایی نظیر افزایش آسیب پذیری جامعه محلی، تغییر بافت جمعیتی روستاها، پایین بودن پایبندی به قوانین، اشتغال غیرقانونی، شکل گیری نوعی رقابت برای دسترسی به منابع، عدم تکاپوی امکانات و خدمات موجود در روستاها با افزایش حضور اتباع، افزایش ترددهای غیرمجاز، فشار بر زیرساخت های بهداشتی و آموزشی و... را در پی داشته است.