فیلترهای جستجو:
فیلتری انتخاب نشده است.
نمایش ۱٬۶۴۱ تا ۱٬۶۶۰ مورد از کل ۱۱٬۱۳۸ مورد.
حوزههای تخصصی:
افعال مرکب پی بستی زبان فارسی یکی از مباحث مورد توجه محققین در حوزه زبان شناسی و دستوریان است. وجه مشترک نظرات مختلف درباره این افعال، شکل صرف این افعال است که تاکنون پژوهشی آموزشی در خصوص این افعال صورت نگرفته است. لذا تحقیق در خصوص آموزش این دسته از افعال خود ضرورت ویژه ای دارد و می تواند گام موثری در جهت تسهیل دستیابی به اهداف و پیشبرد آموزش زبان فارسی باشد. مقاله حاضر از جنبه آموزشی به بررسی این افعال پرداخته است. این مقاله به بررسی چهار منبع آموزش زبان فارسی احمد صفار مقدم، یدالله ثمره، زبان فارسی عمومی ضرغامیان و دستورکاربردی فاطمه جعفری(1392) در خصوص چگونگی معرفی و آموزش افعال پی بستی زبان فارسی پرداخته است.هدف از انجام پژوهش حاضر این بوده است که آیا با توجه به جایگاه افعال پی بستی مرکب، در منابع آموزشی زبان فارسی توجه ویژه ای به آن ها شده است و در صورت چنین توجهی در چه دسته ای قرار داده شده اند. بررسی انجام شده نشان داد که این افعال از لحاظ آموزشی مورد توجه قرار گرفته اند و به صورت جداگانه ای نسبت به دیگر افعال در مباحث آموزشی مطرح شده اند. در این راستا توصیف کمی و کیفی آموزش این افعال از لحاظ تنوع و تعداد آموزش این افعال در کتب ذکر شده آورده شده است.
بررسی رویکردهای مثبت، منفی و بی طرفانه سفرنامه ها به فرهنگ عامه دوره قاجار(مقاله پژوهشی دانشگاه آزاد)
حوزههای تخصصی:
سفرنامه از مهمترین منابع دست اول برای پژوهش های فرهنگی به شمار می آید و سفرنامه های اروپاییان در دوران قاجار، چه از دید کمی و چه از دید کیفی، دارای بیشترین ارزش برای شناخت و بررسی فولکلور ایران هستند. فرهنگ عامه، خلقیات، آداب و رسوم و آیین های ایرانی بازتاب گسترده ای در سفرنامه های دوران قاجار داشته اند. همچنین سفرنامه های اروپاییان منبع بزرگی برای ایران-شناسان بوده و از پایه های مهم ایران شناسیِ غربی قلمداد می شوند. از این رو چگونگی بازنمایی این فرهنگ در نوشته های اروپاییان دارای اهمیت کلیدی است. این جستار کوشیده است با بررسی این سفرنامه ها و انجام دسته بندی داده های مربوط به فرهنگ عامه ایران، سویه ها و جزییات برخی باورها، آیین ها و روحیات ایرانی را بیرون کشیده، ارزیابی و تحلیل نماید. این بررسی نشان می دهد که بیشتر داده ها با نگاه مثبت یا بی طرفانه و تنها گزراشی/توصیفی به فرهنگ عامه ایران گردآوری شده اند و بخش کوچکی از داده ها نیز با رویکرد منفی و شرق شناسانه انجام شده اند.
بررسی کیفی هویت و سرمایه گذاری بین فراگیران پیشرفته زبان انگلیسی در آموزشگاه های خصوصی در ایران(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
این تحقیق به منظور بررسی هویت و پیامد های آن تحت چارچوب نظریه سرمایه گذاری (Norton, 2000) انجام شده است. 17 شرکت کننده از فراگیران بزرگسال (بالای 18 سال) زبان انگلیسی در موسسات زبان مشهد در ایران، شامل 10 مرد و 7 زن، بر اساس توانش زبانی (سطوح پیشرفته C1 و C2)، به این منظور انتخاب و مصاحبه شدند. با استفاده از نرم افزار MAXQDA 18، محققین مراحل کد گذاری روش تحقیق داده بنیاد را اجرا نموده و نتایج را بطور دقیق تحلیل نمودند. نتایج حاکی از آن بود که بعضی عوامل مهم مانند سخت کوشی، ترس از شکست و تمایلات شخصی ساخت سرمایه گذاری را تحت تاثیر خود قرار می دهند. همین طور، نتایج نشان می دهند که شرکت کنندگانی که درجات بالایی از مشارکت را نشان دادند، سطوح بالایی از سخت کوشی و دیدگاه مثبتی نسبت به کلاس معلم و یادگیری خود داشتند. دیگر یافته ها نشان داد که توصیف جامعه هدف برای فراگیران باعث افزایش انگیزه آن ها می گردد که به نوبه خود سطح سرمایه گذاری را افزایش می دهد. نتایج همچنین نمایان گر بینش های جدیدی در رابطه ی بین زیرساخت های سرمایه گذاری و عوامل تحکیم بخش آن هستند. نکات عملی آموزشی نیز به معلمین و مدرسین زبان انگلیسی مخصوصا در محیط انگلیسی به عنوان زبان خارجی (EFL) پیشنهاد گردید.
Investigating the Impact of Learning Styles on Reading Comprehension Skills and Self-Efficacy Perceptions: Evidence from Iranian Intermediate EFL Learners
حوزههای تخصصی:
The present study investigated the impact of learning styles on EFL learners’ reading comprehension skills improvement and self-efficacy perceptions. To this end, 60 intermediate male/female EFL learners at Pasargad Language Center in Langarud, Iran with the age range from 14 to 20 were selected based on the results of Michigan Test of English Language Proficiency. Next, they were randomly divided into two groups of 30. Then, the participants in both groups sat for a pretest of the English reading comprehension test, and answered the English proficiency background form, self-efficacy scale, and Maggie McVay Lynch learning style inventory. Next, the experimental group received learning-style-based activities, while the control group continued to work in the traditional way, with no regard for learning styles. Finally, the English reading comprehension test and self-efficacy scale were administered to both groups as posttests. The results of the study revealed that students’ learning style preferences have significant effects on their reading comprehension skills and English self-efficacy perceptions. The results also indicated that there is a statistically significant difference in the post-test scores between the control and experimental groups. That is, the experimental group performed better than the control group in the post-test of reading comprehension skills and English self-efficacy perceptions, and the progress in the experimental group was more than the control group. The findings of the present study can encourage teachers to use learning style preferences in English language teaching to help EFL learners increase their level of reading comprehension skills and self-efficacy perceptions.
Acquisition of L3 English Attributive Adjectives by Arabic-Persian and Persian-Arabic Bilinguals(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
The goal of the present study was to realize whether L1 (first language) or L2 (second language) affects the third language (L3) learning. Three mirror-image groups learning English were compared, as early learners of sequential Persian-Arabic bilinguals. The first group used L1 Persian-L2 Arabic languages. The second and the third groups used L1 Arabic-L2 Persian languages. Moreover, the first and the second groups used Persian, and the third group used Arabic as a language of communication. The Oxford Quick Placement Test (OQPT) was administered to select initial L3 English learners. Sixty English learners participated in the study. The translation task and Grammaticality Judgment Test were administered to elicit English attributive adjectives. To compare the performances of the three groups, the non-parametric equivalent of One-Way ANOVA, which was the Kruskal-Wallis test, was used. Mann-Whitney U tests were applied to recognize the probably significant differences among groups. None of the Cumulative Enhancement Model (CEM), the L1 Factor Hypotheses, the L2 Status Factor, and the Typological Primacy Model was confirmed. However, the influence of the dominant language of communication on L3 learning supported data. Groups one and two had better performances in the comprehension and production of attributive adjectives. Group three obtained the lowest mean score. This study lets us determine the influence of earlier acquired languages, Persian and Arabic, on the initial stage of learning L3 English attributive adjectives. The results indicate that the language of communication has a substantial effect on transferring from the first and second languages into the L3 language.
Seeking Persuasion: Building Argumentation Metadiscursively(مقاله علمی وزارت علوم)
منبع:
Applied Research on English Language, V. ۱۲ , N. ۴ , ۲۰۲۳
149 - 166
حوزههای تخصصی:
Toulmin's (1958) model of argumentation and Abdi et al.'s (2010) model of metadiscourse, mapped onto Grice's (1975) Cooperative Principle, are both attempts to elaborate on the process and contribute to the goal of obtaining persuasion. This study is an attempt to integrate the use of metadiscursive and argument strategies to provide a common logical rationale for their employment. Through a qualitative investigation of 40 ELT research articles (RAs), we propose a convergent framework for employing CP-based metadiscourse and argumentation model in RA arguments. As a result, endophoric markers were identified to be used as warrants to meet quantity, while transitions, frame markers, and code glosses were found to be employed as conclusions and data to fulfill manner. Furthermore, evidentials were found to be employed in conclusion, backing, and warrant; hedges were seen to be used as qualifiers; and finally, disclaimers were recognized to be employed in rebuttals; to meet quality. The findings reveal that argumentations are built metadiscursively which has implications for writers and educators. For writers, it could help to develop a deeper understanding of the positive role of metadiscursive strategies in RA arguments and as such could guide a more efficient employment of it to facilitate persuasion. For educators, the findings could provide a model for building and ensuring basic logical and rhetorical characteristics of an argument in academic writing.
بررسی ارتباط بین زبان بیان کننده حالات ذهنی و توانایی های نظریه ذهن در داستان های روایت شده کودکان تک زبانه دچارِ اختلالِ طیفِ اُتیسم و بدون اختلالِ طیفِ اُتیسم(مقاله علمی وزارت علوم)
منبع:
زبان و زبان شناسی دوره ۱۸ پاییز و زمستان ۱۴۰۲ شماره ۳۸
155-180
حوزههای تخصصی:
پژوهش حاضر با استفاده از یک کتابچه مصور، زبان مورد استفاده برای توصیف افکار و احساسات شخصیت های داستان را در داستان های روایت شده کودکان با اختلالِ طیفِ اُتیسم و کودکان با رشد زبانی طبیعی را مورد بررسی قرار می دهد (یعنی، زبان بیان کننده حالات درونی). نمونه پژوهش شامل 21 کودک دچار اُتیسم و 24 کودک طبیعی تشکیل بود که از نظر جنسیت؛ هوش و همچنین واژگان دریافتی و بیانی با یکدیگر همتا شده بودند. پژوهش حاضر دارای سه یافته مهم بود. اول اینکه، به رغم عملکرد مشابه در آزمون های استاندارد زبانی؛ تعداد پاره گفته ها و واژه های تولیدشده در داستان ها و گستره صفت ها و افعال تولیدشده در داستان های روایت شده توسط کودکان دچار اُتیسم در مقایسه با کودکان طبیعی کمتر بود. دوم اینکه، پس از کنترل طول داستان؛ در داستان های روایت شده توسط کودکان دچار اُتیسم در مقایسه با داستان های روایت شده توسط کودکان طبیعی کمتر به احساسات و عواطف شخصیت های داستان اشاره شده بود. در نهایت اینکه، یافته های پژوهش حاضر نشان داد که بین استفاده کودکان از اصطلاحات بیان کننده عواطف و احساسات و عملکرد آنها در مجموعه ای از تکالیف تجربی که توانایی های نظریه ذهن را مورد ارزیابی قرار می دهند، رابطه ای خاص وجود دارد. نتایج پژوهش حاضر نشان می دهد که مهارت های ضعیف روایت داستان در کودکان دچار اختلالِ طیفِ اُتیسم ممکن است حداقل تا حدودی به نقص در توانایی آنها برای تفسیر افکار و حالات درونی دیگران ارتباط داشته باشد.
«چوب واژه ها» در گویش باصری فارس(مقاله علمی وزارت علوم)
منبع:
زبان و زبان شناسی دوره ۱۸ پاییز و زمستان ۱۴۰۲ شماره ۳۸
253-176
حوزههای تخصصی:
یکی از مسایل مورد توجه زبان شناسان و به طور اخص گویش شناسان، بررسی و ثبت و ضبط گویش های بومی به عنوان بخشی از میراث فرهنگی جامعه است. پژوهش حاضر در قالب رویکردی توصیفی به بررسی چوب واژه ها و نامگذاری دست سازهای چوبی در گویش باصری فارس، به عنوان یکی از گویش های ایرانی جنوب غربی، می پردازد. داده های پژوهش با تکیه بر مطالعه میدانی و بر اساس مصاحبه با ده نفر گویشور بیسواد یا کم سواد زن و مرد ایل باصری گردآوی شده است. تجزیه و تحلیل داده ها نشان داد چوب واژه ها و به کارگیری آنها در بافت معنایی متفاوت از زبان فارسی معیار از ویژگی های بارزگویش باصری به شمار می رود. عموما" باصری ها ابزار چوبی را در حوزه های قالی بافی، دامداری، پخت و پز، و برپا کردن چادر استفاده می کنند. بنابراین، برای این ابزار نام هایی را به کار می برند که کمتر در زبان فارسی معیار شنیده می شود. تصاویر برخی از دست سازهای چوبی نیز در مقاله ارائه شده است. نتایج پژوهش حاضر می تواند مورد استفاده زبان شناسان،گویش شناسان و علاقه مندان به زبان فارسی قرار بگیرد.
Psychometric Properties of the Already-developed Language Teaching Aptitude Scale for Iranian EFL Teachers(مقاله پژوهشی دانشگاه آزاد)
منبع:
international Journal of Foreign Language Teaching & Research, Volume ۱۱, Issue ۴۷, ۲۰۲۳
29 - 40
حوزههای تخصصی:
This study aimed at investigating the psychometric features of the already-developed Language Teaching Aptitude Scale for Iranian EFL teachers. A correlational survey design was used benefiting from Structural Equation Modeling (SEM). The study participants consisted of 300 (126 males and 174 females) Iranian EFL teachers who were conveniently selected from different Azad and State universities and various institutes and high schools of Iran. The instrument used for data collection was the already-developed Language Teaching Aptitude Scale for Iranian EFL teachers. This scale consisted of 90 Likert-type items that measured ten subscales (i.e., Good inter-personal behavior, Making students motivated, Time management ability, Recognition of students’ needs, Positive thinking skills, Critical thinking ability, Verbal intelligence, Mastery over different teaching methods, Evaluation skills, and English language proficiency). SPSS and AMOS 26 were employed to analyze the data, using exploratory and confirmatory factor analysis and Cronbach’s Alpha test. The results of exploratory and confirmatory factor analysis, along with alpha coefficients, provided evidence in support of the validity and reliability of the developed scale. Therefore, it can be concluded that the already-developed Language Teaching Aptitude Scale for Iranian EFL teachers can be used in recruiting individuals for the teaching profession so that teachers’ professional development and students’ English achievement are guaranteed.
Structural Equation Modelling of the Relationship Between EFL Learners'''' Language Structural Equation Modelling of the Relationship Between EFL Learners' Language Mindset and Individual Attributes: The Case of Self-efficacy, Autonomy, Critical Thinking(مقاله پژوهشی دانشگاه آزاد)
منبع:
international Journal of Foreign Language Teaching & Research, Volume ۱۱, Issue ۴۷, ۲۰۲۳
71 - 85
حوزههای تخصصی:
This study aimed at exploring a host of objectives: it examined whether self-efficacy, learner autonomy, and critical thinking play a significant part in predicting EFL learners'' language mindset. Moreover, it inspected the direct and indirect relationships among all the above-mentioned variables. To achieve these purposes, a correlational survey design was used; survey questionnaires (Motivated Strategies for Learning Questionnaire (MSLQ), Learner Autonomy Questionnaire, California Critical Thinking Skills Test (CCTST), and Language Mindsets Inventory (LMI) were administered to more than 700 male and female intermediate EFL learners selected through convenient sampling from several language institutes in Isfahan, Iran, and the required data were collected and statistically analyzed by path analysis in the SmartPLS environment. The obtained results showed that all the variables are partially related to language mindset. However, the significant relationship with mindset was that of self-efficacy. This finding has useful implications for language teachers. Growth mindsets must be captured and modeled by them for the proper implementation of mindset interventions so that learners can understand their flexible capacities as a reflection of their efforts. They can also develop attitudes and behaviors in the learner that will help them succeed in life. Learners who undergo a growth mindset intervention to increase self-efficacy will benefit from greater academic success and commitment to learning.
Wh-acquisition: A Cross-linguistic Comparison of Persian and English(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
This research aimed to provide insights into L1 acquisition with respect to the formation of Wh-questions by a Persian and an English child. Similarities and differences concerning the variety of patterns produced (both adult-like and non-adult-like) and the frequency and emergence order of each pattern/ Wh-word were taken into consideration. For this purpose, data from an English and a Persian child were analyzed. Based on the findings, it is argued that the Persian grammar licenses a wider range of Wh-questions patterns. Besides, unlike the prevalent in-situ state of the Wh-structure in Persian, the present study indicated it to be mostly Wh-fronted in the data production of the child at the specified developmental stages. Moreover, the English child exhibited more instances of non-adult production which can be justified by the higher complexity of the structure in English, as it demands both dislocation of the Wh-word and inversion. Implications of the study are discussed.
The Relationship between Translators’ Education and the Use of Politeness in Translating Euphemistic Words(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
In a world with globalization and communication development as its main features, arriving at a common understanding and correct transition of meaning is an unavoidable necessity. Here the responsibility and duty of the people who hold the task of translation is of great importance and one of the issues that should be considered in translation is using euphemism. The current research seeks to find the relationship between translators’ gender, education, and age and their use of euphemisms in translation. The study consists of four hypotheses, this is descriptive research and a questionnaire is used to find the relationship between translators’ gender, education, age, and their use of euphemisms in translation. It has been distributed among the research population which consists of translators who are members of the Iran Translation Association. The results show that euphemism exists at a suitable level in the translation of the translators who are members of the Iran Translation Association. Moreover, the translators’ gender affects their use of euphemisms in translation. There is a direct relationship between translators’ age and their use of euphemisms in translation. Finally, the translators’ level of education does not influence their use of euphemisms in translation.
L’étude des retraductions du Petit Prince à travers la traduction d’une expression, compréhensions différentes ou retour réflexif sur l’œuvre ?(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
Tous les œuvres d’Antoine de Saint-Exupéry, écrivain français du XXe siècle, ont été traduites en persan et son Petit Prince a été traduit près de 70 fois en Iran. Ses éditions se multiplent chaque année, en moyenne, avec un tirage de 1000 à 3000 exemplaires. Il est intéressant donc d'examiner les traductions et les retraductions de cette œuvre en persan. La problématique de cette recherche est de traiter les retraductions de cette œuvre et la raison de leur apparition en donnant comme exemple la traduction en persan d’une expression dans Le Petit Prince. Nous voulons voir de quelle manière celle-ci a été perçue par les traducteurs et pourquoi. Dans cet article, après avoir présenté les perspectives théoriques des théoriciens de la traduction et de la retraduction tels que Berman, Chevrel, Gambier et Meschonnic, nous exeminerons les traductions différentes en persan de « créer des liens » dans Le Petit Prince. Pour comprendre ce qu’entend l’écrivain par cette expression, nous metterons en œuvre sa pensée et sa philosophie. Nous esseirons d’analyser et de remarquer les raisons de l’émergence de ces retraductions, des différences entre ces traductions et des compréhensions différentes de cette expression en persan. On va voir également le vrai sens de cette expression et son équivalent juste en persan. Nous verrons si ces divergences dans la traduction de cette expression est à cause de la pluralité de son sens ou non.
رابطه ساخت هجایی پسوند و وزن مورایی ستاک پایه در واژه های سه هجایی زبان فارسی(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
پژوهش حاضر به بررسی رابطه ساخت هجایی پسوندهای اشتقاقی و وزن ستاک پایه در واژه های سه هجایی مشتق فارسی در چارچوب نظریه مورایی می پردازد. الگوی وزنی یک واژه عبارت است از وزن هجاهای موجود در آن واژه که بر تمایز میان هجاهای سنگین و سبک استوار است. در نظریه مورایی، مورا (µ) مفهومی اساسی ا ست و به تمایز بین هجای سنگین و سبک می انجامد؛ هجاهای سنگین تر دارای مورای بیش تری نسبت به هجاهای سبک تر هستند . برای مطالعه و مقایسه الگوی وزنی پسوندهای اشتقاقی در واژه های مشتق سه هجایی، دو فرهنگ لغت 60000 واژه ای دهخدا (1385) و 40000 واژه ای مشیری (1388) مطالعه و تعداد 6665 واژه مشتق شناسایی شدند. سپس، این واژه ها با استفاده از نرم افزار اکسل و بر اساس اطلاعاتی مانند ریشه زبانی، صورت واجی و آوایی، ساخت هجایی، وزن هجایی پسوند و پایه ای که پسوند بدان متصل می شود، دسته بندی شدند. بررسی داده ها نشان می دهد به لحاظ حضور آغازه، دو نوع پسوند اشتقاقی در واژه های مشتق سه هجایی دیده می شود: پسوندهایی که دارای آغازه همخوانی هستند و پسوندهایی که با واکه شروع می شوند. پسوندهایی که با واکه شروع می شوند، حدود 77 درصد کل داده ها را تشکیل می دهند. در این میان، پسوند «-ی» /i-/ با ساخت هجایی واکه کشیده -V̅، بسیار زایا است و به همه پایه های یک تا چهار مورایی متصل می شود. نگاهی به الگوی وزنی این پسوندها نشان می دهد اکثر این پسوندها تمایل به اتصال به پایه های سه مورایی دارند. از طرفی، وندهای دارای آغازه همخوانی نسبت به وندهایی که با واکه آغاز می شوند، بسامد کم تر و تمایل بیش تری برای الحاق به پایه های دو مورایی دارند.
بررسی پیکره بنیاد سازماندهی در نوشتار استدلالی فارسی آموزان: تلفیق دو رویکرد ساختار بلاغی و حرکت بلاغی(مقاله علمی وزارت علوم)
منبع:
زبان پژوهی سال پانزدهم پاییز ۱۴۰۲ شماره ۴۸
35 - 64
حوزههای تخصصی:
هدف از پژوهش حاضر، بررسی سازماندهی یا پیوستگی در متن های فارسی آموزان است. سازماندهی ارتباط ایده ها در متن و انسجام، مرتبط با ارتباط بنده است. از میان رویکردهای گوناگون، دو رویکرد ساختار بلاغی مان و تامپسون Mann & Thompson , 1988)) و حرکت بلاغی سوالز (Swales, 1990) نسبت به دیگر رویکردها برای تحلیل پیوستگی تولیدات نوشتاری زبان آموزان مزایایی دارند و هر کدام دارای کاستی هایی هستند که رویکرد دیگر آن را از بین می برد. از این رو، در پژوهش حاضر این دو رویکرد با هم دیگر تلفیق می شوند تا با روشی کارآمد نوع پیوستگی و میزان و خطای آن در متن های نوشتاری فارسی آموزان بررسی شود. در این پژوهش، تعداد 39 تکلیف نگارش فارسی آموزان در آزمون بسندگی بنیاد سعدی بررسی شد. سطح کیفیت نوشتاری این متن ها بر اساس روبریک بنیاد سعدی و توسط دو ارزیاب، تعیین گردید. سپس ساختار یک متن استدلالی مورد انتظار ارزیابان، براساس نظرسنجی از 10 ارزیاب آموزش دیده با روبریک تعیین شد. متن ها براساس این ساختار و ایده های اصلی یک متن استدلالی (مقدمه-بیان مسأله-پرداختن به دیدگاه ها- موضع گیری و جمع بندی) برچسب گذاری شدند. یافته ها نشان می دهند که فارسی آموزان متن های خود را با همه ایده های اصلی سازماندهی و ایده ها را پشتیبانی می کنند، ولی متن های با سطح کیفی بالاتر، بیشتر احتمال دارد که بخش مقدمه داشته باشند. همچنین، بخش مقدمه ، بیان مسأله و موضع را پشتیبانی کنند و کمتر بخش جمع بندی را در بر می گیرند. افزون بر این، میزان بندهای بی ربط نیز در متن آن ها کمتر است. میان کیفیت نوشتاری متن ها و نوع سازماندهی آن ها رابطه معنا دار فقط در شش متغیر موردِ اشاره دیده می شود.
بررسی گفتمان کودکان اوتیستی برپایه فرانقش بینافردی و متنی(مقاله علمی وزارت علوم)
منبع:
زبان پژوهی سال پانزدهم پاییز ۱۴۰۲ شماره ۴۸
65 - 88
حوزههای تخصصی:
هدف از پژوهش حاضر، بررسی گفتار کودکانِ 6 تا 10 ساله دارای اُتیسم بر اساس فرانقش بینافردی و متنی در نظریه نقش گرایی هلیدی (Halliday, 2014) است. دو گروه از کودکانِ سالم و دارای اُتیسم، گروه های شاهد و تجربی پژوهش را شکل می دهند که به روش تصادفیِ طبقه ای انتخاب شده اند. داده های گفتاری هر دو گروه، ثبت شده و بر اساس فرانقش بینافردی و متنی مورد تحلیل قرار گرفته است. پرسش اصلی پژوهش حاضر از این قرار است که آیا فرانقش بینافردی می تواند در بررسی جمله های افراد مبتلا به اتیسم مؤثر باشد و اینکه گفتمان افراد مبتلا به اتیسم چگونه بر اساس مدل فرانقش متنی نقش گرایی هلیدی بازنمایی می شود. یافته های پژوهش نشان می دهد که ارتباط بینافردی در کودکانِ مبتلا به اُتیسم، به دلیل کم حرف بودن و تمایل نداشتن به برقراری ارتباط، بسیار ضعیف است. بین میزان به کارگیری مقوله وجهیت در دو گروه کودکان مبتلا به اُتیسم و کودکان سالم، تفاوت معناداری وجود دارد. هرچند که در کاربرد مقوله قطبیتِ منفی، تفاوت آشکاری بین دو گروه مشاهده نشد و هر دو گروه، به استفاده از جمله های مثبت تمایل داشتند. مبتلایان به اُتیسم، درک شفافی از مفهوم زمان نداشتند و در جمله های خود از زمان حال بیشتر بهره می بردند. از نظر وجه، وجه های اخباری و امری پرکاربرد بوده و کاربرد وجه التزامی بسیار محدود است. فاعل و نیز آغازگرها در گفتار مبتلایان به اُتیسم، اغلب واژه های ملموس و در دسترس هستند. یافته های این پژوهش می تواند برای مربیان کودکان دارای اُتیسم، روان شناسان و زبان شناسان مفید باشد.
رده ریتمی زبان فارسی: رویکردی واج شناختی(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
در رده شناسی ریتم، زبان ها در دو رده ریتمی تکیه زمان و هجا زمان جای می گیرند. پژوهش های نخستین وجه ممیز این دو رده را یکسان بودن فواصل بین تکیه ای در زبان های تکیه زمان در برابر یکسان بودن دیرش هجاها در زبان های هجا زمان می دانستند. پژوهش های متأخرتر نشان داده اند که ادراک ریتم متفاوت در این رده های زبانی برآیند ویژگی های کل نظام واجی این زبان هاست. بررسی زبان های این دو رده نشان داده است که در زبان های تکیه زمان، تکیه در واژگان قید می شود، همبسته های صوت شناختی تکیه قوی هستند، فرایندهای واجی حساس به تکیه در آن ها مشاهده می شوند و ساختارهای هجایی آن ها نسبتاً پیچیده است. در مقابل، در زبان های هجا زمان، تکیه در واژگان قید نمی شود، همبسته های صوت شناختی تکیه بسیار ضعیف هستند، فرایند واجی حساس به تکیه در آن ها مشاهده نمی شود و ساختار هجایی به نسبت ساده است. در پژوهش حاضر به بررسی این ویژگی ها در زبان فارسی پرداخته ایم. این بررسی نشان می دهد که زبان فارسی ویژگی های یک زبان هجا زمان را نشان می دهد. این فرضیه مطرح شد که که رده ریتمی در این زبان متأثر از ویژگی های واجی است. یافته های پژوهش حاضر شاهدی است مبنی بر اینکه تکیه نقش اندکی در نظام واجی زبان فارسی ایفا می کند؛ از این رو، این زبان به رده زبان های هجا زمان تعلق دارد.
The Relationship between the Addressee’s Social Dominance and Request Strategies Usage by Iranian Teenage Students(مقاله علمی وزارت علوم)
منبع:
زبان پژوهی سال پانزدهم زمستان ۱۴۰۲ شماره ۴۹
149 - 186
حوزههای تخصصی:
The study of request speech act has been considered by many researchers in various cultures and communities. In line with the goals of these studies, the cuurent article aims to extract and categorize the request speech act strategies used by Iranian teenager students (ITS) based on Cross Cultural Speech Act Realization Project (CCSARP) coding scheme proposed by Blum-Kulka, House and Kasper (1989) with regard to the relationship between the social dominance (power) of the addressees on the type and number of request strategies. The data were collected via Discourse Completion Test (DCT) and role-play filled and performed by 100 Birjandi high school students of Persian (50 girls and 50 boys). The results of the Chi-square test and also the two data collection methods employed showed that there was a significant relationship between the addressee’s social dominance and the type and number of request strategies used by ITS. In addition,“Alerters”, “preparatories” and “grounders” were the most employed strategies by the participants in both DCTs and role-plays. Besides, the lower social dominance of the speaker towards the addressee resulted in the application of complex strategies. So, it seems, with regard to politeness, Iranian cultural system to be hierarchical. Moreover, regarding the use of the request strategies by ITS, the findings didn’t show any difference between the two corpora, i.e., the data gathered via DCTs and role-plays.
بررسی برخی فرایندهای واژ-واجی در زبان ترکی آذری گویش زنجانی بر اساس رویکرد بهینگی(مقاله علمی وزارت علوم)
منبع:
زبان شناسی و گویش های خراسان سال ۱۵ زمستان ۱۴۰۲ شماره ۳۳
139 - 163
حوزههای تخصصی:
در این تحقیق سعی شده برخی فرایند های واژ-واجی یعنی فرایندهای واجی که در مرز تکواژ ها (ریشه و پسوند) رخ می دهد، در چهارچوب بهینگی (پرینس و اسمولنسکی، 1993) بررسی شود. زبان ترکی آذری، زبانی پیوندی است به طوری که حروف اضافه (پس اضافه) به صورت پسوند به ریشه پیوند می خورند. این تحقیق به صورت توصیفی-تحلیلی و بر اساس داده هایی صورت گرفته که به صورت مصاحبه از سی گویشور بومی زن و مرد شهر زنجان (بین 15 تا 75 سال) در سه گروه نوجوان، میانسال و بزرگسال (هر گروه ده نفر) جمع آوری شده است. بر اساس نظریه بهینگی، محدودیت های وفاداری و نشانداری مربوط به فرایندهای واژ-واجی مشخص شد و تعامل محدودیت ها برای به دست آوردن صورت بهینه موردبررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد محدودیت ONSET (هجا باید دارای آغازه باشد) و محدودیت HARMONY (واکه پسوند باید از نظر مشخصه پسین و گرد با آخرین واکه ریشه هماهنگی داشته باشد) به عنوان محدودیت های بالارتبه در زبان ترکی آذری گویش زنجانی در نظر گرفته می شود. همچنین محدودیت های وفاداری IDENT-IO (واحد برونداد باید دارای ارزش برابر با واحد متناظر دروندادی اش باشد) در رتبه بندی محدودیت ها دارای رتبه پایینی هستند و تخطی از آن ها گزینه را غیر بهینه نمی کند. همچنین می توان گفت نظریه بهینگی توانایی توصیف فرایندهای واژ-واجی در زبان ترکی آذری را دارد.
بررسی تطبیقی رمانتیسم زبانی در اشعار هوشنگ ابتهاج و انسی الحاج با رویکردی شناختی(مقاله علمی وزارت علوم)
منبع:
زبان شناسی و گویش های خراسان سال ۱۵ پاییز ۱۴۰۲ شماره ۳۲
143 - 121
حوزههای تخصصی:
زبان شناسی شناختی، به عنوان یکی از شاخه های اصلی علوم شناختی، رویکردی است که به زبان، به مثابه ابزاری برای کشف ساختار نظام شناختی انسان می نگرد. معنی شناسی شناختی، به عنوان یکی از حوزه های اساسی زبان شناسی شناختی، دارای نظریه های مختلفی مانند طرح واره های تصویری، آمیختگی مفهومی، فضاهای ذهنی، مجاز و استعاره است. گرایش شاعران معاصر عرب و ایران به مکتب رمانتیک، نقطه آغازین تحول در شعر معاصر به شمار می رود و رمانتیک ها از گروه های پیشتازی هستند که دگرگونی ادبیات عربی و فارسی و همچنین همگامی آن با عصر جدید، با تلاش های آنان شروع شد. هرچند تعداد این جماعت در ابتدا اندک بود و بیشتر تغییر در حوزه معانی شعر را مدنظر داشتند، اما طولی نکشید که شمار آن ها بیشتر شد و در مدتی کوتاه، محتوا و ساختار شعر معاصر عربی و فارسی را دگرگون ساخت. این تأثیرگذاری به حدی گسترده بود که در فاصله میان دو جنگ جهانی، برجسته ترین شاعران عرب و فارسی گو که آثاری جهانی پدید آورده اند، از پیروان مکتب رمانتیک هستند. پیوند میان نابسامانی های اجتماعی جهان و اندوه که یکی از درون مایه های اصلی شعر رمانتیکی است، از عوامل گسترش و ماندگاری این تأثیرگذاری ژرف به شمار می رود. بدین ترتیب، در تحقیق حاضر تلاش بر آن است تا به «بررسی تطبیقی رمانتیسم زبانی در اشعار انسی الحاج و هوشنگ ابتهاج» پرداخته شود. در این رهگذر از مفاهیم زبان شناسی شناختی و نقد تطبیقی بهره گرفته می شود.