تبیین مؤلفه های مفهوم سکونت با رویکردی پدیدارشناسانه در سکونتگاه های غیررسمی مطالعه موردی: سکونتگاه های مسکن مهر شهر همدان
منبع:
معماری منظر و طراحی باغ دوره ۲ بهار ۱۴۰۵ شماره ۳
22-44
حوزههای تخصصی:
در دهه های اخیر، به تدریج سکونتگاه های غیر رسمی در حاشیه شهرها خارج از برنامه رسمی توسعه شهری شکل گرفتند و معلول پیامدهای بی شماری در شهرها گشته اند. چنین سکونتگاه هایی، فقط ساکنانش را در خود جای داده است، سکونتگاه هایی با نگاه خوابگاهی صرف که در آن ها توجه کمتری به جنبه های گسترده مسکن از جمله مسئله سکونت شده است. در این راستا تحقق مفهوم سکونت با رویکردی پدیدارشناختی در شهرها، ضرورى به نظر مى رسد، تا در چنین سکونتگاه هایی بتوان فضاهایی منطبق بر نیازهای انسان را طراحی نمود. لذا هدف اصلی مقاله حاضر بهبود و ارتقاء کیفیت زندگی در چنین سکونتگاه هایی از طریق بازگشت به مفهوم سکونت و به منظور دستیابی به سیاست های طراحی می باشد. این مقاله به روش آمیخته انجام شده است، در بخش اول به منظور دستیابی به مؤلفه های مفهوم سکونت، از روش کیفی و در بخش دوم جهت ارزیابی مؤلفه های مفهوم سکونت از روش کمی، استفاده شده است. بدین منظور، داده ها در بخش اول، با استفاده از کدگذاری، استخراج شده، سپس در بخش دوم مؤلفه های استخراج شده با استفاده از نرم افزار SPSS و روش های آماری مورد ارزیابی قرار گرفته اند. با توجه به مطالعات انجام شده، به ترتیب چهار مؤلفه کالبدی- فضایی، اجتماعی، زیست محیطی و ادراکی از نظر ساکنان به عنوان مؤلفه های دستیابی به مفهوم سکونت معرفی شده اند. آنچه در نهایت این مقاله بیان می دارد این است که انسان چهار سطح نیاز متناسب با ساحات حیات خود دارد که این نیازها باید در راستای تحقق مفهوم سکونت که همانا به ترتیب، مؤلفه کالبدی- فضایی، اجتماعی، زیست محیطی و ادراکی است، تأمین شود.