بیژن خواجه نوری
| مدرک تحصیلی: عضو هیأت علمی و دانشیار جامعه شناسی دانشگاه شیراز |
مطالب
فیلترهای جستجو:
فیلتری انتخاب نشده است.
نمایش ۶۱ تا ۸۰ مورد از کل ۸۰ مورد.
رابطه بین تصور از بدن و فرآیند جهانی شدن مطالعه موردی: زنان شهرهای تهران، شیراز و استهبان(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
"هدف این مطالعه بررسی رابطه جهانی شدن و تصور بدن بوده است. مطالعه شامل 2200 زن در شهرهای تهران، شیراز و استهبان است. در ابتدا مطالعات انجام شده را بررسی کرده و سپس با استفاده از نظریه ای ترکیبی که عمدتا مبتنی بر آرا گیدنز و سپس رابرتسون و همچنین پژوهش های پیشین بوده است، 9 فرضیه به آزمون گذاشته شدند.
برای جمع آوری اطلاعات روش پیمایشی بکار گرفته شد. با استفاده از پرسشنامه و مقیاس تصور بدن داده های مورد نیاز جمع آوری شدند. شیوه نمونه گیری مطالعه تصادفی نظام مند بوده است. یافته های تحقیق نشان دهنده آن است که مدل نهایی تحقیق به ترتیب با استفاده از شش متغیر نوگرایی، آگاهی نسبت به جهانی شدن، شیوه زندگی، گفتگو در خانواده، سرمایه فرهنگی و وضعیت تأهل نزدیک به 40 درصد از تغییرات تصور بدن در زنان شهرهای تهران، شیراز و استهبان را تبیین می کند"
رابطه اوقات فراغت و بزهکاری نمونه مورد مطالعه: دانش آموزان دبیرستانی شهر شیراز(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
بزهکاری نوجوانان از مسایل مهم در حوزه علوم اجتماعی محسوب می شود. همچنین، فعالیت های اوقات فراغت نوجوانان نیز از موضوعات مهمی هستند که متخصصین علوم اجتماعی و انسانی آنان را مورد مطالعه قرار می دهند. مطالعه حاضر به بررسی رابطه فعالیت های اوقات فراغت و بزهکاری در بین یک نمونه تصادفی شامل 610 نفر دانش آموز دختر و پسر دبیرستان های شهر شیراز پرداخته است. پرسش نامه تحقیق حاضر از شامل از دو مجموعه سوالات در خصوص میزان گذران اوقات فراغت و فعالیت های بزهکارانه بوده است. پایایی گویه های گذران اوقات فراغت برابر با 0.83 و پایایی گویه های بزهکاری برابر با 0.88 بوده است. نتایج نشان داده است که بین فعالیت های اوقات فراغتی سازمان یافته و رفتارهای بزهکارانه رابطه منفی وجود دارد اما بین فعالیت های فراغتی سازمان نیافته و بزهکاری رابطه معنا دار مثبتی وجود دارد. همچنین نتایج حاصل از مدل رگرسیونی با چهار متغیر وقت تلف کردن، جنسیت، جامعه پذیری بدون نظارت و اوقات فراغت سازمان یافته بر روی هم %23 تغییرات متغیر بزهکاری را تبیین کرده است
رسانه های جمعی و نگرش جنسیتی :مقایسه فناوریهای گذشته و حال
حوزههای تخصصی:
گسترش فناوریهای اطلاعاتی و ارتباطی در جامعه جوان ایران بسیار سریع است، از این رو ضروری به نظر میرسد که تأثیرات آن بر بخش های مختلف حیات اجتماعی جوانان مطالعه شود. هدف تحقیق حاضر بررسی رابطه فناوریهای اطلاعاتی و ارتباطی نوین و نگرش نقش جنسیتی در بین 460 دانش آموز دختر در دبیرستان های شهر شیراز بوده که به شیوه اتفاقی انتخاب شده اند. روش تحقیق حاضر پیمایشی و با استفاده از پرسشنامه است. پایایی گویه های پرسشنامه نگرش نقش جنسیتی برابر با 73/0 بوده است. نتایج نشان میدهد که بیش تر فناوریهای اطلاعاتی و ارتباطی نوین با نگرش نقش جنسیتی تساویگرایانه دارای رابطه معنا دار مثبت بوده اند. در این میان استفاده از بلوتوس، DVD، CD و MP3 بیش ترین اندازه اثر را داشته اند. اما رسانه های جمعی پیشین با نگرش نقش جنسیتی تساویگرایانه رابطه ای نداشته اند. از آن جا که فناوریهای نوین اطلاعاتی و ارتباطی یکی از شاخص های مهم فرایند جهانی شدن هستند، نتایج بیانگر رابطه این فرایند و نگرش های برابرگرایانه در بین دختران دبیرستانی که نسل آینده را تشکیل میدهند، میباشد.
جهانی شدن و سرمایه اجتماعی زنان(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
جهانیشدن و سرمایه اجتماعی از مفاهیم بسیار مورد استفاده در جامعهشناسی معاصر میباشند. بررسی سرمایه اجتماعی زنان به عنوان یکی از عوامل مؤثر در مشارکت آنان در عرصههای مختلف اجتماع مورد توجه پژوهشگران حوزه زنان میباشد. همچنین تحولات متاثر از جهانیشدن از دغدغههای دیگر این پژوهشگران به شمار میآید. این مطالعه با رویکردی جدید و با استفاده از مفهوم جهانیشدن به مطالعه عوامل تاثیرگذار بر سرمایه اجتماعی زنان پرداخته است. برای بررسی سرمایه اجتماعی زنان در فرآیند جهانیشدن یک نمونه 2260 نفری از زنان تهرانی، شیرازی و استهبانی به صورت تصادفی انتخاب و پرسشنامهای خود گزارشی ارایه گردید. نتایج حاصل از این مطالعه نشان داد که به ترتیب متغیرهای شیوه زندگی، سرمایه فرهنگی، بُعد خانوار، آگاهی نسبت به قوانین و مقررات، سرمایه مالی، شهر در معرض جهانیشدن، نگرشهای نقش جنسیتی و نهایتاً رسانههای جمعی بر روی هم 2/36 ٪ از تغییرات سرمایه اجتماعی زنان را تبیین کردهاند.
بررسی عوامل مؤثر بر نگرش نقش جنسیتی دانش آموزان دبیرستانی شهرستان آباده(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
جهانی شدن و مشارکت سیاسی زنان در ایران(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
مشارکت سیاسی زنان یکی از موضوعات مهمی است که در حوزههای مختلف علوم اجتماعی و سیاسی به آن توجه خاص میشود. افزایش سطح تحصیلات زنان، تمایل آنها به مشارکت در عرصههای مختلف اجتماعی و اقتصادی و به طور کلی تلاش آنها برای کسب نقشهای مختلف در اجتماع، حکایت از فعال شدن جنبش اجتماعی زنان در ایران دارد. اما علیرغم این جنبش، مشاهده میشود که مشارکت سیاسی آنها در وضعیت کنونی گسترده نبوده و این در حالی است که در بسیاری از کشورهایی که تحت تاثیر فرایند جهانیشدن قرار گرفتهاند زنان نقشهای سیاسی وسیعی را عهدهدار شدهاند. این مطالعه بر آن است که با رویکردی جدید و با استفاده از مفهوم جهانی شدن به مطالعه رابطه بین فرایند جهانشدن و مشارکت سیاسی زنان بپردازد، و دلایل استقبال محدود زنان ایرانی را در عرصه مشارکت سیاسی کشور بررسی کند. روش تحقیق کمی و به شیوه پیمایشی مورد استفاده قرار گرفته است و نمونه مورد مطالعه حدود 2260 نفر از زنان تهرانی، شیرازی و استهبانی بین سنین 16 تا 45 سال بودند که با روش نمونهگیری تصادفی نظاممند انتخاب شدهاند. برای جمعآوری اطلاعات از پرسشنامه خود گزارشی استفاده شد. نتایج حاصل از این مطالعه نشان میدهد که به ترتیب متغیرهای سکولار بودن، شهر در معرض ICTها، سرمایه اجتماعی، نوگرایی، سالهای ازدواج، اعتماد اجتماعی و وسایل ارتباط جمعی در مجموع 41٪ از تغییرات مشارکت سیاسی زنان را تبیین میکنند (411/0 = 2R).
بررسی عوامل مؤثر بر نگرش جوانان به مهاجرت از کشور(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
در این مقاله به بررسی عوامل مؤثر بر نگرش جوانان در مورد مهاجرت پرداخته شده است. تحقیق حاضر به روش پیمایشی و با استفاده از پرسشنامه انجام شده و نمونه مورد مطالعه 892 نفر از جوانان شیراز بوده است. چارچوب نظری تحقیق با استفاده از نظریات گیدنز، فیشباین و آیزن و نظریه مهاجرتی لی تدوین شده و مدل تجربی تحقیق با استفاده از آنها و تحقیقات تجربی پیشین پیشنهاد گردیده است. بر اساس این چارچوب نظری مدلی برای بررسی عوامل مؤثر بر نگرش نسبت به مهاجرت پیشنهاد گردید و با نرمافزارهای Lisrel و SPSS تحلیل شد. تحلیل مسیر مدل پیشنهادی با استفاده از نرم افزار Lisrel نشان میدهد که متغیرهای ارزیابی فایده مهاجرت، جنسیت، هویت اجتماعی و نظر گروه مرجع ( خانواده و دوستان) بهطور مستقیم بر نگرش نسبت به مهاجرت تاثیر دارند. متغیرهای میزان استفاده از رسانهها، سن و سبک زندگی نیز بهصورت غیرمستقیم بر متغیر وابسته تاثیر گذاشتهاند. مدل تحقیق در کل توانسته است 49 درصد از واریانس متغیر وابسته را تبیین کند. در پایان پیشنهادهایی بر اساس نتایج تحقق ارائه شده است.
تأثیر فرایند جهانی شدن بر تقسیم کار خانگی(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
" مطالعه روابط بین اعضای خانوادهها یکی از هدفهای مهم مطالعات جامعهشناسان بوده است. همچنین تاثیر فرایند جهانیشدن بر ساختارهای خرد و کلان جامعههای بشری در دهههای گذشته یکی از دلمشغولیهای متفکرین در عرصههای مختلف علوم اجتماعی بهویژه جامعهشناسان میباشد. هدف این تحقیق بررسی تاثیر فرایند جهانیشدن بر تقسیم کار در درون خانواده است. در ابتدا مطالعات انجام شده و سپس نظریههای مرتبط با موضوع بررسی شدهاند. مقاله حاضر با استفاده از نظریهای ترکیبی که مبتنی بر آراء گیدنز و رابرتسون و همچنین پژوهشهای پیشین است، بر روی نمونهای از زنان متاهل در شهرهای تهران، شیراز و استهبان، تقسیم کار خانگی را مورد مطالعه قرار داده است.
برای جمع آوری اطلاعات از روش پیمایشی و پرسشنامهای خود گزارشی که شامل سؤالات زمینهای، رفتاری و نگرشی زنان بود، استفاده شده است. اطلاعات مورد نیاز با شیوه نمونهگیری تصادفی نظاممند بهدست آمده است. نتایج تحقیق نشان دهنده آن است که به ترتیب متغیرهای آگاهی نسبت به فرایند جهانیشدن، تصمیمگیری در خانواده، مشارکت سیاسی، شیوه زندگی، سرمایه اجتماعی و سرمایهفرهنگی بهطور کلی با 8/30 درصد تقسیم کار خانگی را تبیین میکنند.
"
جهانی شدن و تغییر هویت اجتماعی زنان بررسی موردی در دو شهر شیراز و استهبان(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
جهانی شدن پدیده ای است که در چند دهه ی گذشته جامعه ی جهانی را با شدت و ضعفی متفاوت تحت تاثیر خود قرار داده و ایران به عنوان یکی از اعضای این جامعه، در دهه های پیشین اندک اندک تحت تاثیر آن قرار گرفته است، اما زنان هم از این پروسه و تأثیرات آن بازخورد هایی ارائه نموده اند...
بررسی عوامل اجتماعی اقتصادی مؤثر بر بیگانگی زنان
حوزههای تخصصی:
قشربندی و نابرابری اجتماعی در استان فارس
حوزههای تخصصی:
نابرابری و قشربندی اجتماعی، پدیده ای است با قدمت فراوان که در تاریخ هر جامعه ای، بر اساس شرایط و تحولات آن جامعه شکل های مختلفی به خود می گیرد. هر چه به زمان حاضر نزدیکتر می شویم، به دلیل پیچیدگی در عوامل نابرابری زا، پیچیدگی آن بیشتر می شود. مقاله ی حاضر با استفاده از نظریه ای ترکیبی بر اساس آمارهای موجود، نابرابری ها و نظام قشربندی در استان فارس را مورد بررسی قرار داده، تغییرات آن را از دهه ی 1345 تاکنون ترسیم نموده است. بر اساس یافته های این مطالعه در دوره ی مورد بررسی، نسبت طبقه ی سرمایه دار در استان به کل طبقات، روند صعودی داشته اما از حجم طبقات مستقل، متوسط و کارگری به کل طبقات کاسته شده است. همچنین با توجه به شرایط کنونی در ایران، برخی پایگاه های طبقاتی چندگانه در استان فارس پدیدار گشته اند.
بررسی و نقد دیدگاه کارکرد نگران پیرامون تفکیک اجتماعی(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
تفکیک اجتماعی یکی از مفاهیم مهم و با قدرت زیاد در علم جامعهشناسی است. قدرت این مفهوم را در کارهای جامعهشناسان بزرگ اولیه همچون اسپنسر، دورکیم، وبر، مارکس و همچنین در آثار متاخرین همچون پارسونز، اسملسر و لوهمن میتوان ملاحظه نمود. تفکیک عمدتاً در نظریههای تغییر اجتماعی مورد مطالعه قرار گرفته است و یکی از مفاهیم کلیدی در این حوزه است. این مطالعه بر آن است تا مفهوم تفکیک اجتماعی را در دیدگاه دورکیم و به ویژه در کتاب تقسیمکار اجتماعی مورد نقد و بررسی قرار دهد، سپس به بررسی و نقد نظریات تفکیک اجتماعی در آراء پارسونز، اسملسر و لوهمن از نظریهپردازان متاخر بپردازد و بدینسان روند تحولات نظریه تفکیک اجتماعی را مورد بررسی قرار دهد.
کتابی درسی در زمینه جامعه شناسی توسعه
منبع:
کتاب ماه ۱۳۸۳ شماره ۸۱
حوزههای تخصصی:
نظریه های توسعه و جهان سوم
حوزههای تخصصی:
بررسی تطبیقی رفتار بزهکارانه دانش آموزان دبیرستانهای نظام قدیم و جدید شهر شیراز(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
"در این مقاله بزهکارانه دانشآموزان دبیرستانهای نظام جدید و قدیم شهر شیراز بررسی شده و مورد تطبیق گرفته است.عوامل جامعه پذیری نظیر خانواده، مدرسه و گروه همسالان مورد توجه قرار گرفته و تأثیر آنها بر رفتار بزهکارانه دانشآموان سنجیده شده است.همچنین، برنامههای مدارس نظام قدیم و جدید با یکدیگر بلحاظ نقش این برنامهها در کنترل دانشآموزان و نظم اجتماعی و گرایش آنها به رفتار بزهکارانه مقایسه شده است.نظریه کنترل اجتماعی چارچوب نظری این تحقیق را تشکیل میدهد. این نظریه رفتار بزهکارانه را به جوانان همه طبقات اجتماعی نسبت داده و آن را نتیجه کارکرد ضعیف نهادهای بنیادین اجتماعی مانند خانواده و مدرسه میداند.روش تحقیق کمّی به شیوه پیمایشی در این تحقیق مورد استفاده قرار گرفته و نمونه مورد مطالعه، حدود 650 نفر از دانشآموزان دبیرستانهای نظام قدیم و جدید نواحی چهارگانه شهر شیراز میباشند که با روش نمونهگیری با طبقهبندی از هر ناحیه متناسب با تعداد دانشآموزان آن ناحیه انتخاب شدهاند.یافتههای تحقیق نشان میدهد که درصد بزهکاری در دانشآموزان نظام جدید، نسبت به دانشآموزان نظام قدیم بیشتر است.همچنین براساس یافتههای تحقیق بین محل تولد، جنسیت، وضعیت تحصیلی، استفاده از تولیدات فرهنگی غرب، و نحوه گذراندن اوقات فراغت و رفتار بزهکارانه دانشآموزان رابطه معنیداری وجود دارد.
"
بهائیت در ایران
حوزههای تخصصی:
تقید به خانواده، مدرسه، گروه همسالان و مذهب مرتبط با رفتار بزهکارانه دانش آموزان دبیرستانهای شیراز(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
"هدف این پیمایش گسترش فهم نقش تقیدات به نهادهای اجتماعی اولیه، سازمانها و گروههایی نظیر خانواده، مذهب، مدرسه و تأثیر گروههای همسالان در تبین رفتار بزهکارانه میباشد.پیش فرضهایی که دورنمای نظری این پیمایش را بیان میدارد در نظریه کنترل اجتماعی، توسعه یافته است.
"