میثم رضایی

این پژوهش به بررسی و تحلیل عوامل مؤثر در پیدایش و گسترش حاشیه نشینی در کلان شهر اهواز می پردازد. با این هدف که ضمن تبیین شاخص های اسکان غیر رسمی به تحلیل اثرات اقتصادی، اجتماعی، سیاسی بر حاشیه نشینی بپردازد. نوع پژوهش کاربردی و روش بررسی آن ترکیبی از روش های تحقیق اسنادی، توصیفی و تحلیلی است. اطلاعات مورد نیاز این تحقیق بر حسب نوع فرضیات و اهداف تحقیق، از طریق نتایج تفصیلیسرشماریعمومی نفوس و مسکن، طرح های مختلف مرتبط ازجمله طرح های جامع و تفصیلی شهر اهواز،  نقشه 1:2000 وضع موجود شهر اهواز و همچنین از طریق اسناد، مجلات و کتب مرتبط با موضوع، ابزار پرسشنامه، مصاحبه و مشاهده بدست آمده است. جامعه آماری پژوهش شامل متخصصان و خبرگان حوزه حاشیه نشینی می شود که روش نمونه گیری به صورت گلوله برفی بوده و از این طریق از 30 نفر از خبرگان مصاحبه گرفته شده است. برای تجزیه و تحلیل داده ها و بررسی متغیرها از رویکرد معادلات ساختاری واریانس محور و کوواریانس محور در نرم افزار Smart PLS 3.2.6 استفاده شده است.نتایج این پژوهش نشان می دهد عوامل اقتصادی با 78 درصد از واریانس متغیر شکل گیری محلات حاشیه نشین کلان شهر اهواز بیشترین تأثیر را بر شکل گیری این گونه سکونتگاه ها در شهر اهواز داشته است. عوامل اجتماعی با 73 درصد و عوامل سیاسی با 69 درصد در مرتبه های بعدی اثرگذاری بر شکل گیری و گسترش محلات حاشیه نشین کلان شهر اهواز قرار دارند. در میان عوامل اقتصادی؛ وضعیت بازار زمین و مسکن (ارزان بودن قیمت زمین در مناطق حاشیه نشین)، در میان عوامل اجتماعی؛ جنگ تحمیلی و در میان عوامل سیاسی؛ اجرای سیاست های تمرکزگرایی بیشترین تأثیر را بر شکل گیری و گسترش محلات حاشیه نشین کلان شهر اهواز داشته اند و سایر متغیرها در مرتبه های بعدی قرار دارند.

هدف پژوهش حاضر، تدوین مدل کمی عوامل موثر بر مدیریت شکاف بین نسلی در ورزش همگانی ایران بود. برای دستیابی به مدل مفهومی و تایید آن ابتدا با استفاده از رویکرد کیفی (تحلیل مضمون) و مصاحبه با 14 نفر از خبرگان به شیوه نمونه گیری هدفمند شامل اساتید علوم ورزشی و مدیریت ورزشی، متخصصان حوزه ورزش همگانی، خبرگان حوزه جامعه شناسی و جامعه شناسی ورزش و مدیران ورزشی سازمان های متولی امر ورزش مانند شهرداری ها، فدراسیون ورزش های همگانی و تفریحی و فدراسیون ورزش دانشجویی به شناسایی عوامل پرداخته شد. در ادامه برای تایید مدل مفهومی برخاسته از تحقیق، از روش مدل سازی معادلات ساختاری استفاده شد. به منظور امکان پذیری انجام مطالعه، با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی ساده اقدام به نمونه گیری از این جامعه شد. با توجه به نامشخص بودن تعداد حجم جامعه، تعداد 384 نفر به عنوان نمونه تحقیق مشخص شدند. یافته های تحلیل مضمون نشان داد که در مجموع 51 کد باز به عنوان عوامل موثر بر مدیریت شکاف بین نسلی در ورزش همگانی کشور وجود دارد که در 9 مضمون فرعی و 4 مضمون اصلی جای می گیرد. همچنین با توجه به نتایج مدل سازی معادلات ساختاری، مدل کیفی تحقیق تایید شد و تمامی مسیرها مثبت و معنادار بودند و از برازش مطلوبی برخوردار بود. در یک نتیجه گیری کلی باید گفت وجود شکاف بین نسلی سبب گردیده است تا علائق ورزشی افراد به صورت جدی متفاوت گردد؛ به صورتی که شکاف بین نسلی می تواند عاملی مهم در ایجاد اجتماع مطلوب و یا خود علتی در جهت ایجاد تضاد اجتماعی گردد.