نیابت کودک ممیز در اعمال عبادی در فقه مقارن؛ چالش ها و راهکارها
حوزههای تخصصی:
این پژوهش به بررسی صحت و امکان نیابت کودک ممیز در انجام اعمال عبادی در فقه اسلامی می پردازد. هدف تحقیقْ تبیین دقیق دیدگاه های مختلف، مبانی و ادله آن ها و ارائه یک دیدگاه مستدل می باشد. این پژوهش با روش توصیفی - تحلیلی و با تکیه بر مطالعات کتابخانه ای، به بررسی و مقایسه آرای فقهای امامیه (شامل سه رویکرد صحت، بطلان، و تفصیل بر اساس مشروعیت عبادات صبی) و فقهای اهل سنت (که عمدتاً نیابت کودک در عبادات را مردود شمرده اند، هرچند برخی تفصیل ها نیز از جانب ایشان مطرح شده) پرداخته است. یافته های تحقیق، با استناد به ادله ای چون اطلاق ادله نیابت، عدم جریان حدیث رفع در مانعیت از نیابت، اصل احتیاط به نفع صحت در صورت انجام صحیح عمل، وجود ملاک و مصلحت در عبادات کودک و ترتب ثواب بر آن و عدم وجود نقص ذاتی در عمل نیابی کودک در صورت احراز شرایط، بر مشروعیت عبادات نیابی کودک و صحت نیابت او در امور عبادی (با حصول اطمینان از انجام صحیح اعمال) دلالت دارد. نوآوری این پژوهش در ارائه یک تحلیل تطبیقی جامع و تلاش برای پاسخ گویی به شبهات مطرح شده پیرامون نیابت کودک است.