توانمندسازی مدارس

رویکرد این پژوهش آمیخته (کیفی – کمی) است، در بخش کیفی از روش  پدیدار شناسی و در بخش کمی از روش توصیفی-پیمایشی بهره گرفته شد. نمونه آماری در بخش کیفی متخصصان و صاحب نظران حوزه علوم تربیتی، روانشناسی، جامعه شناسی و علوم اجتماعی بود. جامعه ی آماری پژوهش در بخش کمی شامل کلیه دانش آموزان دوره های تحصیلی (ابتدایی، متوسطه اول و دوم)، والدین و کارکنان مدارس شهر ساری و نکا بوده است. روش نمونه گیری در بخش کیفی هدفمند و در بخش کمی خوشه ای به صورت  چند مرحله ای است که تعداد 386 نفر به عنوان نمونه آماری جهت بررسی انتخاب شدند. برای تعیین حجم نمونه مورد نظر از فرمول کوکران استفاده شد. ابزار گردآوری داده های پژوهش در بخش کیفی مصاحبه نیمه ساختار یافته و در بخش کمی پرسشنامه محقق ساخته بود که روایی صوری و محتوایی پرسشنامه مورد تأیید متخصصان و اساتید قرار گرفت و پایایی پرسشنامه از طریق ضریب آلفای کرونباخ در یک مطالعه مقدماتی بر روی 40 نفر94/0 محاسبه شد. تجزیه و تحلیل داده ها از طریق تحلیل عاملی اکتشافی انجام شد. نتایج نشان داد که چهار عامل فرایندها (16 شاخص)، زیرساخت ها (12 شاخص)، عوامل داخلی (9 شاخص) و عوامل خارجی (9 شاخص) در توانمندسازی مدارس در حوزه نظام مراقبت اجتماعی دانش آموزان تأثیرگذار هستند.

پژوهش حاضر با هدف امکان سنجی بسته آموزشی توانمندسازی مدارس بر مدیریت دانش معلمان انجام شد. روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون_پس آزمون و گروه کنترل با دوره پیگیری دو ماهه بود. جامعه آماری معلمان مدارس مقطع متوسطه منطقه 5 شهر تهران در سال تحصیلی 1402-1401 بودند. نمونه پژوهش شامل 30 معلم بود که به روش نمونه گیری هدفمند انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و گواه قرار گرفتند. ابزار پژوهش پرسشنامه مدیریت دانش نوناکا و تاکاچی (1995،NT-KMQ ) بود. گروه آزمایش بسته آموزشی توانمندسازی مدارس را در 8 جلسه 60 دقیقه ای دریافت نمودند اما گروه گواه تا پایان پژوهش مداخله ای دریافت نکردند. داده های حاصل از پژوهش با آزمون تحلیل واریانس با اندازه گیری مکرر تجزیه و تحلیل شدند. نتایج نشان داد که بین پیش آزمون و پس آزمون در بین گروه ها تفاوت معناداری وجود دارد (05/0>p). همچنین نتایج نشان داد در مدیریت دانش بین دو گروه در مرحله پس آزمون و پیگیری تفاوت معناداری وجود دارد (05/0>P). بر این اساس می توان گفت استفاده از بسته آموزشی توانمندسازی مدارس می تواند در افزایش مدیریت دانش معلمان موثر باشد.