پدرام صفاری

مهارت کار تیمی زیر مجموعه ی ارتباطات بین فردی در مهارتهای زندگی اعلامی سازمان بهداشت جهانی می باشد. کشورهای در حال توسعه بویژه ایران همواره با چالش کار تیمی مواجه هستند که این چالش جلوی پیشرفت با سرعت هرچه بیشتر ما را می گیرند. امروزه بازی های دیجیتال طی پژوهش های مختتلف کارایی خود را در جهت بهبود یادگیری نشان داده اند. بدین ترتیب پژوهش حاضر با هدف کاربردی به بررسی تاثیر طراحی الگوی آموزشی مبتنی بر بازی دیجیتال برای یادگیری مهارت کارتیمی دانش آموزان دوره دوم ابتدایی پرداخته است. این پژوهش به روش شبه آزمایشی و در دو مرحله اجرا گردید. در مرحله اول، الگوی طراحی آموزشی مبتنی بر بازی برای یادگیری مهارت کارتیمی بهینه شده و سناریو آموزشی بر اساس آن نگارش شد. در مرحله دوم، به اجرای مداخله با توجه به سناریو در گروه آزمایش (یادگیری مهارت کارتیمی توسط الگوی طراحی آموزشی مبتنی بر بازی دیجیتال) و گروه کنترل (یادگیری کارتیمی به شیوه متداول) پرداخته شد. جامعه پژوهش دانش آموزان دوره دوم ابتدایی هستند که ۴۸ نفر از آنها به شیوه نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. ابزار جمع آوری اطلاعات این پژوهش چک لیست کارتیمی مبتنی بر مولفه های استخراج شده بود. یافته ها اثر معنادار مداخله در گروه آزمایش را با توجه به گروه کنترل نشان دادند. در نهایت نتیجه گرفته شد که در صورت استفاده از بازی آموزشی مناسب با مولفه های کارتیمی می توان به یادگیری و ارتقای مهارت کار تیمی دست یافت.

با افزایش روزافزون یادگیری مشارکتی در محیط های دیجیتال، سنجش دقیق تعاملات دانشجویان به چالشی اساسی تبدیل شده است. واکاوی یادگیری به عنوان یک رویکرد داده محور، با ردیابی ردپای دیجیتال فراگیران، پتانسیل منحصربه فردی برای شفاف سازی فرایندهای گروهی ارائه می دهد. ادبیات پژوهشی این حوزه با پراکندگی مدل ها و ناهمگونی شاخص ها مواجه است. این مقاله با هدف ایجاد انسجام در این حوزه، به ارائه یک فراترکیب کیفی از مدل های ارزیابی کار تیمی آنلاین مبتنی بر واکاوی یادگیری می پردازد. این مطالعه با جستجوی نظام مند در پایگاه های داده معتبر علمی انجام شد که پس از غربال گری ۲۷۹۰ منبع و ارزیابی کیفیت، نهایتاً ۴۵ مقاله واجد شرایط با روش سنتز موضوعی تحلیل شدند. یافته ها نشان داد مدل ها در سه دسته اصلی استادمحور (استفاده از داشبوردها برای مداخله آموزشی)، دانشجومحور (استفاده از داده ها برای خودتنظیمی) و چارچوب های مفهومی (پیوند پداگوژی با تحلیل داده) قرار می گیرند. همچنین، یک روند تحولی مشخص از شاخص های محصولی و سطحی (مانند نمرات و تعداد پست ها) به سمت شاخص های فرآیندی و عمیق تر (مانند تحلیل شبکه اجتماعی، پردازش زبان طبیعی و داده های چندوجهی) مشاهده شد. نتایج، چالش های کلیدی چون تفسیرپذیری داده ها، نیاز به سواد داده کاربران، و عدم همخوانی ابزارها با زمینه های واقعی آموزشی را برجسته می سازد. این فراترکیب نتیجه می گیرد که پژوهش های آتی باید بر طراحی داشبوردهای انسان محور و تلفیق تحلیل های کمی و کیفی متمرکز شوند تا شکاف میان توانمندی فنی و یکپارچه سازی پداگوژیک پر شود.

با توجه به گسترش روزافزون کاربرد واکاوی یادگیری در آموزش عالی و نقش آن در بهبود فرآیند یادگیری، پژوهش حاضر با هدف مرور نظام مند مبانی نظری مداخلات واکاوی یادگیری در آموزش عالی انجام شد. این پژوهش به شیوه مرور نظام مند و با جستجوی کلیدواژه های مرتبط در پایگاه های اطلاعاتی داخلی و خارجی مانند پایگاه علمی جهاد دانشگاهی، اریک، اسکوپوس و ... به بررسی مقالات منتشر شده از سال 2017 به بعد پرداخت. 54 مقاله مرتبط با موضوع پژوهش انتخاب و مورد بررسی قرار گرفتند. یافته های پژوهش نشان داد که مداخلات واکاوی یادگیری با اهداف متنوعی از جمله بهبود عملکرد تحصیلی، افزایش مشارکت و تعامل دانشجویان و بهبود کیفیت تدریس انجام می شوند. در این مداخلات، از انواع داده ها مانند داده های فعالیت های یادگیری (مانند تاریخچه ورود به سیستم و نمرات) و داده های ویژگی های دانشجو (مانند سن و جنسیت) استفاده می شود. روش های مداخله نیز متنوع بوده و شامل ارائه بازخورد و توصیه های شخصی سازی شده، طراحی محتوای آموزشی تطبیقی و استفاده از عناصر بازی وارسازی می شوند. نتایج این مداخلات به طور کلی مثبت بوده و منجر به بهبود عملکرد تحصیلی، افزایش مشارکت و تعامل دانشجویان و بهبود کیفیت تدریس شده است. با این حال، پیاده سازی واکاوی یادگیری با چالش هایی مانند حفظ حریم خصوصی داده ها و مقاومت در برابر تغییر نیز روبرو است. در نهایت، با توجه به پتانسیل بالای واکاوی یادگیری در بهبود فرآیند آموزش عالی، پیشنهاد می شود که موسسات آموزشی با برنامه ریزی دقیق و توجه به چالش های موجود، از این فناوری برای ارتقای کیفیت آموزش بهره مند شوند.