چکیده

کتاب « أثر مذهب التشیّع فی الأدب العربی» تألیف پژوهشگر مصری محمد سیّد کیلانی است. این کتاب، پیرامون چگونگی حضور تاریخی، سیاسی، مذهبی و فرهنگی مذهب تشیع در عرصه ادب عربی است. روش مؤلف در طرح مباحث نیز ترکیبی از روش تاریخی، توصیفی و استنادی است. اگرچه مؤلّف این اثر در برخی موارد جنبه های انصاف و عدالت را رعایت نموده است اما در غالب مباحث، بر مدار تعصب و ناآگاهی حرکت نموده است. این جستار بر آن است تا گزارشی تحلیلی از روش مؤلّف و دیدگاه های وی مطرح و سپس نقد نماید. یافته اساسی این پژوهش چنین است: دیدگاه های تاریخی وی در باب شکل گیری مذهب تشیع و مسأله خلافت از نظر تاریخی و استنادی جایگاه استواری ندارد. در باب عقاید شیعه نیز مؤلّف آگاهی و بینش چندانی برخوردار نیست. در حوزه فرهنگی و ادبی (به مانند انتحال یا عدم انتحال در نهج البلاغه) بیشتر راویِ دیدگاههای دیگران بوده و کمتر به نقد استدلالی و بی طرفانه روی آورده است.

تبلیغات