ملیکا منتظر

مقدمه: اعتماد شهروندان نسبت به مدیریت شهری یکی از عوامل بسیار مهم و تعیین کننده در افزایش شفافیت، کارایی، کیفیت کلی و پایدار زندگی شهری و کاهش رفتارهای مغایر با قانون است. سطوح بالای اعتماد، همکاری، تبعیت و حمایت از ابتکارات دولتی را به طور قابل توجهی تسهیل می کند، در حالی که بی اعتمادی می تواند مشروعیت را تضعیف کرده، تنش های اجتماعی را افزایش داده و نظام های سیاسی را بی ثبات و ناپایدار سازد. در این راستا، بررسی و سنجش عوامل مؤثر و کلیدی بر اعتماد شهروندان ضرورتی کاملاً انکارناپذیر است. هدف پژوهش: پژوهش حاضر با هدف ارزیابی عوامل مؤثر بر اعتماد شهروندان نسبت به مدیریت شهری، منطقه شش شهرداری تهران را مورد بررسی قرار داده است. روش شناسی: این پژوهش ماهیت توصیفی- تبیینی دارد و رویکرد آن آمیخته (کمی-کیفی) است. داده های کمی از طریق پرسش نامه و داده های کیفی از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته با مدیران شهری گردآوری شده اند. تحلیل داده های کمی با استفاده از آزمون همبستگی اسپیرمن در نرم افزار SPSS  انجام شده و حجم نمونه 200 نفر بر اساس خطای هفت درصد در فرمول کوکران و توجه به دقت و سطح اطمینان در آزمون همبستگی، انتخاب شده است. داده های کیفی نیز با روش تحلیل محتوای کیفی مورد تحلیل قرار گرفته اند. یافته ها و بحث: یافته های این پژوهش نشان می دهد که مدیریت شهری در جلب اعتماد پایدار شهروندان عملکرد موفقی نداشته است. مدیران شهری در نمونه مطالعاتی رویکردی کاملاً ابزاری نسبت به نیازهای شهروندان اتخاذ کرده اند و اعتماد شهروندان بیش از آن که بر تعاملات اخلاقی استوار تکیه کند، مبتنی بر احتیاط و ترس است. نتیجه گیری: وجه تمایز اصلی پژوهش حاضر در اولویت بندی زیرشاخص های مؤثر بر اعتماد است. در حالی که بسیاری از پژوهش های پیشین بیشترین تأکید را بر شفافیت، کارآمدی نهادی یا توانایی انجام وظایف دارند، نتایج این مطالعه نشان می دهد که بهبود شاخص های احساسات و خیرخواهی و زیرشاخص های احساس رضایت و انتقادپذیری مدیریت شهری اثرگذاری قابل توجهی در بهبود اعتماد شهروندان نسبت به مدیریت شهری خواهد داشت. همچنین سیاست های کلان دولت و مدیریت شهری در جهت افزایش استقلال نهادهای شهری، هماهنگی بین بخشی و پاسخگویی شفاف به نیازهای شهروندان، به همراه آموزش و فرهنگ سازی برای مشارکت فعال مردم، می تواند مسیر تحقق مدیریت شهری پاسخگو، اخلاقی و مشارکت جو را هموار سازد.