جعفر رحمانی

شاخص های راهبردی در حوزه فرهنگ نقش بی بدیلی در شناخت موضوعات و مسائل مهم فرهنگی و مدیریت آن برعهده دارد.تحقیق حاضر با هدف شناسایی و تبیین شاخص های (سیاسی، اجتماعی، اقتصادی، روشی و ارزشی) راهبردی در حوزه فرهنگ از نگاه قرآن کریم انجام شده است. این تحقیق با توجه به ماهیت پژوهش از نوع کیفی و توصیفی – تحلیلی و با توجه به هدف از نوع تحقیقات توسعه ای و روش تحقیق داده بنیاد و تحلیل مضمون برای تجزیه و تحلیل داده ها استفاده شد . ابزار اصلی گردآوری داده ها، فیش برداری است .جامعه آماری قران کریم می باشد. در این پژوهش با شناخت ارکان و عناصر محوری که در قرآن در آیات 23تا 38 سوره مبارکه اسراء ذکر شده است، شاخص های راهبردی در حوزه فرهنگ براساس ترکیب با عوامل محیطی ذکر شده در مدل استیپ تبیین شد. به فراخور محدوده پژوهش و عناصر محوری انتخابی، آیات قرآن انتخاب و گدگذاری بر اساس روش نظریه داده بنیاد انجام گرفت . همچنین با توجه به عوامل محیطی تأثیر گذار، آیات نمایه زنی شد و از حیث اجتماعی، اقتصادی، سیاسی، روشی و ارزشی هر کدام از آیات دسته بندی گردید. نفی طاغوت و پذیرش توحید، طهارت اجتماعی، ارزش آفرینی در اموال ضعفاء، تکریم والدین و بزرگان، اغتنام فرصت، علم گرایی، آرمان خواهی، حفظ استقلال، نظم و انضباط اجتماعی، تعاون، عفت اجتماعی از مهمترین شاخصه های فرهنگ در جامعه اسلامی است که اگر چه شاخصه های مشترک با سایر فرهنگ ها دارد اما در مبنا و نوع نگرش و اهداف با آنها متفاوت است.