منافع ملی دولت ها

مقاله پیشِ رو پس از تشریح و تبیین امنیت انسانی در چارچوب حق بر سلامت و بهداشت عمومی به چالش های فراروی آن می پردازد. حق بر سلامت که به میزان پایین بیماری های جسمی و روانی در جوامع انسانی اطلاق می شود و بهداشت عمومی که به نوبه خود دربردارنده انواع تعهدات دولت ها در حوزه درمان برای آحاد جوامع بشری است، در تأمین امنیت انسانی اهمیت ویژه ای دارد. درحالی که چنین حقی به مثابه یک رهیافت عملی برای حفظ امنیت انسانی به شمار می آید و نمی توان دستاوردهای مثبت آن را انکار کرد، عدم تأمین حق یادشده می تواند امنیت انسانی را با چالش های فراوانی روبرو سازد. این چالش ها به عوامل متعددی وابسته اند که مهم ترین آ ن ها، ضعف در ضمانت اجرای تعهد به همکاری بین المللی میان دولت ها و تقدم رعایت منافع ملی آن ها در دسترسی افراد به حق بر سلامت و بهداشت عمومی است. یافته های ما حاکی از آن است که حق یادشده جزء حقوق بنیادین بشری محسوب می شود، لذا دولت ها بایستی با بهره گیری از همکاری های بین المللی و مسئولیت پذیری در خصوص این حق بشری، ظرفیت های اجرایی خود را برای تأمین امنیت انسانی از طریق بهره مندی افراد جوامع بشری از چنین حقی افزایش دهند.

انقلاب به عنوان تغییر عمیق و تقریباً ماندگار در ابعاد زندگی اجتماعی هر کشور تغییرات گوناگون و دگرگونی های بسیاری به همراه دارد. تغییرات حاصل از آن را می توان به دو نوع اجتماعی و سیاسی (در ایران، علاوه بر این دو مورد، تغییرات فرهنگی که به نوعی وجه غالب بود) تقسیم کرد. درخصوص موضوع صدور انقلاب به صورت پراکنده در کتاب های مربوط به سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران و انقلاب اسلامی مطالبی مطرح شده است، اما به طور مشخص در مورد صدور انقلاب و به ویژه تأثیر آن بر سایر متغیر ها، ازجمله امنیت ملی، پژوهش چندانی صورت نگرفته است. امام خمینی (ره) علاوه بر تأکید بر ماهیت اسلام و انقلاب اسلامی مبنی بر اعتقاد به آرمان ها و ارزش های الهی، تکلیف داشتن و وظیفه مند بودن نسبت به سرنوشت همه انسان ها و پاسخگویی به نیاز جامعه بشری را ضرورتی انکارناپذیر می دانند. صدور انقلاب، هم لازمه تداوم رویه ها و دستیابی به آرمان های انقلاب است و هم نتیجه منطقی پیروزی آن. فرضیه پژوهش حاضر می گوید که پیروزی انقلاب اسلامی در ایران موجب آغاز درگیری کنونی میان قدرت های طاغوتی و رژیم های جبار ازیک سو و ملل محروم و آزادی خواه از سوی دیگر شد و به همین دلیل است که این انقلاب الگویی برای هدایت تمامی آزادی خواهان جهان در کشورهای مسلمان نشین و کشورهای در حال رشد بوده و ایران پایگاهی برای آزادی روشنگری و تبیین رسالت در جهان است. محدوده موضوعی تحقیق پیشِ رو به بررسی رابطه متقابل میان امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران و سیاست صدور انقلاب می پردازد. مسئله اصلی تحقیق نیز این است که اندیشه سیاسی امام خمینی (ره) مبنی بر صدور انقلاب و سیاست های مبتنی بر ترویج انقلابی گری در میان ملت های مسلمان چگونه بر امنیت ملی جمهوری اسلامی اثر گذاشته است. در این پژوهش داده ها با نگاه نقادانه و با روش کیفی و تاریخی ساختاری بررسی شده است که روش های جمع آوری داده ها عبارتند از: استفاده از منابع کتابخانه ای، تحلیل محتوا، بررسی اسنادی و تحلیل ثانویه.