فرآیند مدیریت و توسعه

فرآیند مدیریت و توسعه

فرآیند مدیریت و توسعه دوره 37 زمستان 1403 شماره 4 (پیاپی 130) (مقاله علمی وزارت علوم)

مقالات

۱.

تاثیر رهبری اخلاقی ادراک شده بر قصد ترک خدمت با تاکید بر قانون شکنی خیرخواهانه و اینرسی سازمان ادراک شده(مقاله علمی وزارت علوم)

کلیدواژه‌ها: رهبری اخلاقی ترک خدمت کارکنان اینرسی سازمانی قانون شکنی خیرخواهانه سازمان های دولتی

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۹ تعداد دانلود : ۹
هدف: این پژوهش، با هدفِ بررسی مدلِ تأثیرِ رهبری اخلاقی ادراک شده، بر ترکِ خدمتِ کارکنان، با در نظر گرفتنِ نقشِ تعدیل گر اینرسی سازمانی، و نقشِ میانجی گرِ قانون شکنی خیرخواهانه، در سازمان های دولتی، انجام شده است. روش شناسی: این پژوهش، توصیفی-پیمایشی، بر روی 291 نفر از کارکنانِ یک سازمانِ دولتی، در تبریز، که به روشِ نمونه گیری تصادفی ساده، انتخاب شدند، انجام شد. برای آزمودنِ الگوی پیشنهادی پژوهش، از روشِ الگویابی معادلاتِ ساختاری، استفاده شد. روشِ پژوهشِ حاضر، همبستگی و از نوعِ مدل سازی معادلاتِ ساختاری، است. یافته ها: نتایج، نشان داد که رهبری اخلاقی، تأثیرِ منفی، و معناداری، بر ترکِ خدمتِ کارکنان، دارد. علاوه بر این، قانون شکنی خیرخواهانه، نقشِ میانجی گر، در این رابطه، ایفا می کند، در حالی که اینرسی سازمانی، اثرِ رهبری اخلاقی، بر ترکِ خدمتِ کارکنان را، تعدیل می کند. اصالت/ارزش: این پژوهش، با ارائه شواهدِ تجربی، در موردِ روابطِ پیچیده، بینِ رهبری اخلاقی، ترکِ خدمت کارکنان، اینرسی سازمانی، و قانون شکنی خیرخواهانه، در زمینه سازمان های دولتی، به ادبیاتِ موجود، کمک می کند. یافته ها، بینش های ارزشمندی را، برای مدیرانی ارائه می دهد که به دنبالِ کاهشِ ترکِ خدمتِ کارکنان، و ایجادِ فضای سازمانی مثبت، هستند. پیشنهادات : به سازمان های دولتی، پیشنهاد می شود که شیوه های رهبری اخلاقی را، ترویج کنند، اینرسی سازمانی را، به طورِ مؤثر، مدیریت، و محیطی حمایتی، ایجاد کنند که قانون شکنی خیرخواهانه را، تشویق کند. این استراتژی ها، می تواند به بهبودِ حفظِ کارکنان، و ارتقای عملکردِ سازمانی، کمک کند.
۲.

فهم پدیدار شناسانه اشباح سازمانی و پیامدهای آن در سازمان های دولتی ایران(مقاله علمی وزارت علوم)

کلیدواژه‌ها: میراث و نهادینه سازی اشباح اشباح سازمانی سایه پدیدارشناسی

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۷ تعداد دانلود : ۹
هدف: برخی از رهبران به دنبال زنده نگه داشتن هویت شان در سازمان ها هستند. آن ها در ماندگار ماندن اثر و رد پایی از خودشان در آینده نیز، پافشاری می کنند که این میل و انگیزه در ایجاد یک میراثِ پایدار، به عنوان یک نیروی محرکِ قدرتمند برای آنها، در نظر گرفته می شود، که به آن ها اشباح سازمانی گفته می شود. هدف این پژوهش، شناخت و فهم پدیده اشباح سازمانی و همچنین بررسی عوامل اثرگذار و پیامدهای این پدیده در سازمان های دولتی است. طرح پژوهش/ روش شناسی/ رویکرد: باتوجه به اینکه پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی و از لحاظ نحوه گردآوری اطلاعات، توصیفی-اکتشافی است که با استفاده از روش پدیدار شناسی (تجربه زیسته افراد درگیر با پدیده) و رویکرد دیکلمن انجام شده است، لذا در دسته پژوهش های کیفی قرار می گیرد. از آنجا که پژوهش حاضر، کیفی است، روش جمع آوری اطلاعات در آن، از طریق مصاحبه با مشارکت کنندگان است و به همین منظور، بررسی و تحلیل داده های حاصل از مصاحبه، بر اساس روش تحلیل محتوای کیفی با رویکرد استقرایی و نرم افزار Maxqda استفاده شده است. یافته ها: یافته های پژوهش، عوامل اثرگذار و پیامدها را که شامل 3 مضمون اصلی، 11 منشاء اثر، 6 پیامد مثبت و 6 پیامد منفی است را، شناسایی کرده است ارزش/ اصالت پژوهش: پدیده اشباح سازمانی در مطالعات خارجی، مورد بررسی و تحلیل قرار گرفته است، اما در خصوص پژوهش های داخلی، می توان گفت که پژوهش ، از جمله نخستین پژوهش های در این زمینه به حساب می آید.
۳.

ارائه مدل ارزیابی عملکرد مدیران بر پایه ابزار های شناختی(مقاله علمی وزارت علوم)

کلیدواژه‌ها: ابزار های شناختی ارزیابی مدیران عملکرد فراترکیب دلفی فازی

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۱۱ تعداد دانلود : ۹
هدف: ارزیابی مدیران، همواره به عنوان یکی از فرایندهای کلیدی در سازمان ها مطرح بوده است. با این حال، این فرایند، با چالش ها و محدودیت هایی همراه است که می تواند بر میزان دقت و اثربخشی آن، تأثیر بگذارد. در بسیاری از موارد، ارزیابی ها، صرفا رویکرد خاصی از عملکرد مدیران را مورد توجه قرار می دهد و بعضی دیگر از رویکردها، کمتر مطرح می شود. در حالی که برخی از رویکردهایی که کمتر مورد توجه قرار گرفته است، می توانند نقش تعیین کننده ای در ارزیابی جامع و دقیق داشته باشند. بنابراین هدف این پژوهش، ارائه مدل ارزیابی شایستگی مدیران بر پایه ابزار های شناختی است. روش شناسی: این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر جمع آوری داده ها، آمیخته می باشد. این پژوهش، داده های خود از رویکرد کیفی را فراترکیب گردآوری، و برای تحلیل داده ها، از روش هفت مرحله ای سندلوسکی و بارسو (2007) استفاده کرده است. و مطالعات نیز، با روش تحلیل محتوا، در نرم افزار 24MAXQDA کدگذاری شده است. در ادامه برای غربال و بومی سازی مدل از روش دلفی فازی بر پایه مثلث فازی با مشارکت خبرگان نظری و تجربی، به صورت هدفمند و با انتخاب 16 نفر در مجموع، استفاده گردید. یافته ها: یافته های پژوهشگر شامل 6 بعد، 20 مؤلفه، و 115 شاخص است. نتایج در شش بعد تصمیم گیری، توانایی های شناختی، فرآیندهای شناختی، حل مسئله، تعاملی و شناختی رفتاری دسته بندی شد. ارزش / اصالت پژوهش: در زمینه بهره گیری از ابزارهای شناختی، عواملی همچون، تفکر تحلیلی و تواناییِ حل مسئله، مورد توجه قرار گرفته بود، اما از ویژگی های دیگر شناختی، مانند فراشناخت، شناخت اجتماعی، توانایی یادگیری، به خاطر سپردن، حفظ توجه، تصمیم گیری و... چشم پوشی شده بود. در این پژوهش، پژوهشگر تلاش نمود تا ابزارهای موجود را توسعه و گسترش دهد. پیشنهادهای اجرایی / پژوهشی: سازمان ها، با ادغام ابزارهای شناختی در مراکز ارزیابی، ارزیابی هایی جامع تر از عملکرد مدیران را مطابق با نیازهای فرهنگی و زمینه ای خاص خود، انجام دهند.
۴.

فهم تاثیر سرمایه فکری ادراک شده مدیران بر پادشکنندگی سازمانی ادراک شده؛ تحلیل نقش میانجی ارتباطات برون سازمانی ادراک شده(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:

کلیدواژه‌ها: سرمایه فکری ادراک شده پادشکنندگی سازمانی ادراک شده ارتباطات سازمانی توانمندی در بازسازی مدلسازی معادلات ساختاری

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۷ تعداد دانلود : ۷
هدف: سرمایه فکری ادراک شده، به عنوانِ دارایی نامشهودسازمانی، نقش مهمی در توانمندسازی سازمان ها، برای مقابله با بحران ها دارد. این پژوهش، تأثیرِ سرمایه فکری مدیران بر پادشکنندگی سازمانی را، با تحلیلِ نقش میانجیِ ارتباطات برون سازمانی، بررسی می کند و هدف، تحلیلِ فرآیندِ انتقال دانش، و منابع از محیطِ خارجی، به سازمان و تقویتِ پادشکنندگی سازمانی، از طریق این ارتباطات است. روش پژوهش: این پژوهش، از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، توصیفی- پیمایشی با رویکردِ معادلاتِ ساختاری است. جامعه آماری، شامل مدیران و کارکنانِ سازمان های دولتی استان لرستان است، حجم نمونه، 384 نفر با استفاده از فرمول کوکران و در سطح اطمینان، 95 درصد تعیین شده، و نمونه گیری به روش، تصادفی ساده انجام شده است. یافته ها: یافته های پژوهش، حاکی از آن است که سرمایه فکری مورد نظر مدیران، تأثیرِ مثبت و معناداری بر پادشکنندگی ادراک شده در سازمان دارد. ارزش/ اصالت پژوهش: این پژوهش، می تواند به سازمان ها، در توسعه استراتژی هایی برای تقویتِ سرمایه فکری مدیران و بهبودِ ارتباطات برون سازمانی کمک کند،که نتیجه آن، افزایش پادشکنندگی سازمانی و توانمندی بیشتر در مواجهه با بحران ها و تغییرات محیطی خواهد بود. پیشنهادهای اجرایی/ پژوهشی: سازمان ها ، با ارتباطاتِ موثر، با ذینفعانِ خارجی، می توانند در شرایط بحرانی، علاوه برتاب آوری، ظرفیت پادشکنندگیِ خود را بالا برده، و با یادگیری از شرایطِ پیچیده و بحرانی جدید، رشد و توسعه یافته و در محیط های پرتلاطم، عملکردِ بهتری داشته باشند.
۵.

تدوین اصول حکمرانی مطلوب هوشمند در مدیریت شهری(مقاله علمی وزارت علوم)

کلیدواژه‌ها: هوشمندسازی سازمانی حکمرانی خوب سازمان هوشمند حکمرانی مطلوبِ هوشمند مدیریت شهری شهرداری

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۹ تعداد دانلود : ۹
هدف: حکمرانی مطلوبِ هوشمند، انتخابی گریزناپذیر، برای مقابله با محیطِ اجتماعی پیچیده در عصرِ جدید است که می تواند، در وضعیتِ بحرانی، امکانِ استفاده بهینه از ظرفیتهای تمامِ بخش های شهرداری تهران را، فراهم آورد. لذا پژوهشِ حاضر، با هدفِ تدوینِ اصولِ حکمرانی مطلوبِ هوشمند، در مدیریتِ شهری، صورت گرفت. طرح پژوهش/ روش شناسی/ رویکرد: از نظر هدف، پژوهشِ حاضر، به شیوه کاربردی، و از نظر نوع، از نوعِ پژوهش های کیفی، با ابزارِ مصاحبه نیمه ساختار انجام شده است. مشارکت کنندگان، شاملِ خبرگان (اساتید دانشگاهی آشنا به شهرداری، و مباحث حکمرانی هوشمند، که در این زمینه ها، مقاله چاپ شده دارند، و مدیرانِ ارشدِ شهرداری تهران، آشنا به مباحثِ حکمرانی هوشمند، و مدیریتِ شهری) بود که تا حدِ اشباعِ نظری، انتخاب شدند. برای به دست آوردنِ اعتبار و روایی داده ها، از دو روشِ بازبینی مشارکت کنندگان، و رهیافت براون و کلارک (2007) استفاده گردید. یافته ها: نتایج نشان داد، شبکه مضامینِ حکمرانی مطلوبِ هوشمند، در مدیریتِ شهری، شاملِ کارایی هوشمند، مشارکتِ هوشمند، شفافیتِ مبتنی بر فنآوری ارتباطات، حاکمیتِ قانون، پاسخگویی هوشمند و عدالت محوری هوشمند است. سپس الگوی حکمرانی مطلوبِ هوشمند، در مدیریتِ شهری ترسیم شد. ارزش/ اصالت پژوهش: تاکنون هیچ یک از پژوهش های انجام شده در ایران، بر تدوینِ اصولِ حکمرانی مطلوبِ هوشمند در مدیریت شهری، تمرکز نداشته اند. این پژوهش، به طورِ جامع، از دیدگاه خبرگان، چارچوبِ حکمرانی مطلوبِ هوشمند، در مدیریتِ شهری در شهرداری تهران، ارائه می دهد. پیشنهادهای اجرایی/ پژوهشی: پیشنهاد می شود شهرداری تهران، استانداردهای سطح بالا را، در زمینه حکمرانی مطلوبِ هوشمند، برای مدیریتِ شهری، تعیین کند و مشوقِ فرهنگِ خودنظارتی، در فعالیتهای شهرداری باشد.
۶.

تحلیل پدیدار شناسانه تله های شایستگی مدیران در بخش دولتی(مقاله علمی وزارت علوم)

کلیدواژه‌ها: تله شایستگی تله شایستگی پدیدارشناسی تحلیل محتوا

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۹ تعداد دانلود : ۱۰
هدف: تله های شایستگی، به مجموعه ای از روش ها، رویه ها، ارزش ها و باورهای قدیمی گفته می شود که طی آن مدیران، تنها راهِ دستیابی به موفقیت و تعالی را، پایبندی به اصولِ ابتدایی، و فراگرفته شده قدیمی، می دانند و هرگونه مسیرِ خارج از آن را نادرست، می پندارند. در واقع، می توان گفت تله های شایستگی، عوامل بازدارنده ای هستند که با ایجادِ ایستایی و اینرسی در مدیران، آن ها را در دام هایی، گیرانداخته و از شایستگی دور می کنند. لذا باتوجه به اهمیتِ موضوع، پژوهشِ حاضر با هدفِ تحلیلِ پدیدارشناسانه تله های شایستگی مدیران سازمان دولتی؛ شناسایی ابعاد و پیامدهای تله های شایستگی در یک سازمان دولتی، انجام پذیرفته است. طرح پژوهش/ روش شناسی/ رویکرد: پژوهشِ حاضر، از لحاظِ هدف، کاربردی و از لحاظِ نحوه گردآوری اطلاعات، توصیفی-اکتشافی و از نوعِ تحقیقات کیفی است، که با استفاده از روشِ پدیدار شناسی، و رویکردِ دیکلمن، انجام شده است. از آنجا که پژوهشِ حاضر، کیفی است روشِ جمع آوری اطلاعات در آن، مصاحبه های عمیق با مشارکت کنندگان است. در این پژوهش، به منظورِ بررسی و تحلیل داده های حاصل از مصاحبه، از روشِ تحلیلِ محتوای کیفی و نرم افزار Maxqda استفاده شده است. یافته ها: یافته های پژوهش، علاوه بر شناخت و فهمِ پدیده مذکور، 15 بعد و 15 پیامد را، به عنوانِ ابعاد و پیامدهای تله های شایستگی مدیران شناسایی کرده است. بر این اساس، عدمِ درکِ تغییراتِ شرایط محیط سازمانی، عمل کردنِ مدیران، در محدوده خط کشی شده و راه جویی بر پایه دانش و تجربه پیشین، ازجمله ابعادِ تله های شایستگیه، و ایجادِ عدمِ تطابقِ ارزش های سازمانی، با فناوری های موثرِ دفاعی، تضعیفِ رشد و توسعه فردی کارکنانِ ارتش، و ایجادِ سندرم پیری زودرس در سازمان، در زمره پیامدهای تله های شایستگی قرار می گیرند.

آرشیو

آرشیو شماره‌ها:
۵۸