تحلیل برنامه درسی علوم دوره ابتدایی مبتنی بر مولفه های برنامه فلسفه برای کودکان(مقاله علمی وزارت علوم)
منبع:
تفکر و کودک سال ۱۶ پاییز و زمستان ۱۴۰۴ شماره ۲ (پیاپی ۳۲)
179 - 204
حوزههای تخصصی:
هدف اساسی پژوهش، تحلیل کتب علوم تجربی دوره ابتدایی بر اساس مؤلفه های برنامه فلسفه برای کودکان بود. روش پژوهش توصیفی از نوع تحلیل محتوا بود. جامعهآماری شامل کتاب های علوم تجربی از پایه اول تا ششم بود و همه این کتب به عنوان نمونه انتخاب شد. ابزار پژوهش چک لیست محقق ساخته بود و شامل مؤلفه های برنامه فلسفه برای کودکان می شد. این مؤلفه ها، تفکرورزی انتقادی، تفکرورزی خلاق، تفکرورزی مراقبتی، دربرداشتن مؤلفه های حل مسئله، توجه به فراشناخت در علم ورزی، کاوشگری علمی، برخورداری از مهارت های هسته ای تفکر، تفکر کارآمد، قابلیت گفتگومندی، ترغیب به حقیقت جویی و دعوت به ارتباط با پدیده ها و مشاهده گری دقیق بودند. از دو شیوه تحلیل کمی و کیفی برای تحلیل محتوا استفاده شد. یافته ها نشان داد که 628 مرتبه به مؤلفه های فلسفه برای کودکان اشاره شده است. بیشترین میزان توجه به مؤلفه های برنامه فلسفه برای کودکان به ترتیب مربوط به پایه ششم (148مورد)، پایه چهارم (132مورد)، پایه پنجم (128مورد)، پایه دوم (87 مورد)، پایه سوم (67مورد) و پایه اول (66 مورد) بود. همچنین بیشترین توجه به مؤلفه های برنامه فلسفه برای کودکان شامل مؤلفه کاوشگری (241 مورد)، مؤلفه قابلیت گفتگومندی (103 مورد) و مهارت های هسته ای تفکر (73 مورد) بود. در پایان، این مولفه ها برای بازنویسی بخش های منتخب کتب علوم تجربی استفاده شد و نمونه ای از متن بازنویسی شده و تحلیل آن ارائه گردید