مبارکه مخلص آبادی فراهانی

دایره مفهومی و مصداقی هر پدیده تحت رصد، ممکن است در تطور تاریخ، اجتماع و زیست انسانی به دگرگونی در معنا یا مفهوم حقیقی رسیده باشد. اولین قدم در تعریف و کشف ماهیت یک پدیده، شناسایی و تعریف مفاهیم کلیدی و واژه شناسی است. پدیده تمدن نوین اسلامی، به عنوانِ مولد حیاتی نوین در عرصه زیسته انسان مورد توجه بسیاری از متفکران حوزه زبان شناسی قرار گرفته و علاوه بر فرایند مفهوم یابی لغوی، تطوری تاریخی و فرهنگی بر اساس گرایش های مذهبی و اجتماعی داشته است. در این پژوهش تلاش شده تا با مطالعه کتابخانه ای و تحلیل توصیفی، علاوه بر معناشناسی و مفهوم یابی اصطلاح «تمدن نوین اسلامی» از منظر اندیشمندان و متفکران اسلامی، سیر تطور تاریخی و فرهنگی این اصطلاح را بررسی نموده و از این رهگذر، مؤلفه های بنیادین، بایسته ها و الزامات تمدن نوین اسلامی را نیز بیان نمائیم. یافته های پژوهش نشان می دهد که «تمدن نوین اسلامی» از نگاه متفکران مسلمان، مصداق عینیت یافته از تمدن برتر الهی است که در آن به دو عنصر انسان و الله و پیوند میان آنها در ساحت زندگی اجتماعی بشر توجه شده و ابزار موثر آن نیز فطرت و عقلانیت است.