مرتضی عبادی گلشن

مسأله «استمناء» در ابواب مختلف فقهی، بررسی شده است. غالب فقهای شیعه، استمناء را به هر نحوى حرام، بلکه از گناهان کبیره دانسته اند و برای عامل آن، تعزیر برشمرده اند. با توجّه به مبتلی به بودن آن در جامعه، به ویژه جوانان، همچنین نیاز به پژوهش های حدیثی و فقهی بیشتر و جدید دراین باره، ضروری است اسناد روایات مرتبط با این موضوع از جهات گوناگون، بازپژوهی شوند. در این میان به نظر می رسد که پیش از جرح و تعدیل رجالی راویان احادیث مرتبط و نیز پژوهش و بررسی شکلیِ اسناد روایاتِ شیعی، لازم است مشخص شود که «اسناد روایات درباره خودارضایی چه تعداد و از لحاظ شکلی (ساختار اِسناد و طبقات راویان) دارای چه وضعیّتی هستند؟». با بررسی های به عمل آمده سیزده روایت پیرامون استمناء یافت شد که احتمالاً تمامی آنها از دو کتاب احمد بن محمد بن خالد برقی و محمد بن احمد اشعری قمی نقل و در طبقات بعدی نشر یافته اند. البته اسناد روایات استمناء و منابع آنها، از لحاظ وضعیّت شکلی، مشکلات و ابهاماتی نیز دارند.

فرزندپروری به عنوان جنبه ای کلیدی از زندگی خانوادگی، نقش محوری در شکل دهی شخصیت و رفتار نوجوانان دارد. این پژوهش با رویکرد تبیینی به بررسی عوامل مؤثر بر شیوه معاشرت نوجوانان با خانواده و تأثیر آن بر کیفیت روابط خانوادگی می پردازد. سبک های فرزندپروری دموکراتیک، مستبدانه و بی تفاوت به عنوان الگوهای اصلی مورد تحلیل قرار گرفته اند. سبک دموکراتیک که بر احترام متقابل، حمایت عاطفی و مشارکت فرزندان تأکید دارد، الگویی ایده آل است و به رشد شخصیتی مسئولیت پذیر و تعاملات مثبت منجر می شود. در مقابل، سبک های مستبدانه و بی تفاوت به دلیل عدم تعادل در ارتباط، پیامدهای منفی مانند افزایش استرس، کاهش اعتماد به نفس و احساس تنهایی در نوجوانان دارند. این مقاله ضمن تحلیل آیات قرآن و احادیث اسلامی، همخوانی توصیه های دینی با اصول سبک دموکراتیک را نشان می دهد. این مطالعه با ارائه دیدگاهی علمی، زمینه ساز طراحی برنامه های مداخله ای برای پرورش نسلی متعهد و مسئولیت پذیر است.

پروپزال حاضر (طرح تفصیلی دکتری)، نمونه ای است به روش بررسی میدانی، برای بررسی نسخ خطی و نیز پژوهش کتابخانه ای، با تحلیل اطلاعات شکلی نسخه ها و برخی از محتوای موجود در نسخ خطی و کتاب های مرتبط موضوعی که جهت آشنایی دانشجویان دکتری رشته های قرآن و حدیث ارائه می شود و قرار است ضمن آن به مسئله «بررسی و تحلیل نسخه های خطی کتاب الغیبه اثر شیخ طوسی» پرداخته شود. محمّد بن حسن طوسی در تمام فنون فقهی، اصولی، کلامی، تفسیری، حدیثی و رجالی شیعه مهارت داشت. یکی از مهم ترین آثار شیخ طوسی، کتابُ الغیبه است که از منابع بسیار مهم کنونی درباره غیبت امام دوازدهم شیعیان و مسئله مهدویت است. تا کنون پژوهش مستقل و هماهنگی پیرامون تمامی نسخه های خطی الغیبه و بررسی آن، صورت نگرفته است؛ بنابراین لازم است تا نسخه های خطی این کتاب مورد بررسی و تحلیل قرار گیرند و همه نسخه های خطی به صورت یک جا و هم زمان فهرست نویسیِ جدید و تبارشناسی و تجزیه و تحلیل شوند، تا به این پرسش ها پاسخ داده شود: 1. تعداد نسخ خطی الغیبه طوسی چه مقدار و چگونه هستند؟ 2. آیا نسخ خطی الغیبه شیخ طوسی، تفاوت های مهمی با هم دارند که بتوان آنها را تفکیک و تحلیل خاصی نمود؛ و این تفاوت ها چگونه هستند؟ 3. تبارشناسی نسخه های خطی موجود الغیبه ، نشان از چند نسخه مادر برای این کتاب خواهد داد؟ 4. چه اطلاعات آماری پیرامون «موارد شکلی»، «جغرافیای کتابت و انتقال»، «قدمت و اصالت» از نسخ خطی الغیبه قابل ارائه است؟