طراحی مشارکت علمی دانشجویی در دانشگاه خلاق و اثربخش: رویکردی بر پایه اجتماع کاوشگر
آرشیو
چکیده
هدف از پژوهش حاضر، طراحی مشارکت علمی دانشجویی در دانشگاه در چارچوب الگوی «دانشگاه به مثابه اجتماع کاوشگر یادگیرنده» است. هدف از پژوهش حاضر، طراحی مشارکت علمی دانشجویی در دانشگاه در چارچوب الگوی «دانشگاه به مثابه اجتماع کاوشگر یادگیرنده» است. در سال های اخیر، دانشگاه ها در سراسر جهان به سوی حکمرانی مشارکتی و یادگیری سازمانی حرکت کرده اند؛ اما در نظام آموزش عالی ایران، مشارکت دانشجویان در تصمیم گیری ها و سیاست گذاری ها اغلب در سطحی نمادین و غیرساختاری باقی مانده است. این پژوهش با رویکرد کیفی و اسنادی–تحلیلی و با هدف ارائه ی راهکارهای سیاستی مبتنی بر شواهد انجام شده است. در گام نخست، بیش از ۷۰ منبع شامل مقالات علمی، آیین نامه ها، و اسناد سیاستی گردآوری و با معیارهای علمی غربالگری به ۲۶ منبع کلیدی کاهش یافت. سپس با استفاده از روش تحلیل محتوای استقرایی، مؤلفه ها و روابط کلیدی مدل استخراج و مدل مفهومی اولیه طراحی شد. به منظور اعتبارسنجی مدل، ۱۰ نفر از خبرگان حوزه آموزش عالی و سیاست گذاری علمی مدل را ارزیابی کردند و میزان توافق آنان با استفاده از ضریب کاپای کوهن محاسبه گردید. نتایج نشان داد مقدار کاپا برابر با 0.82 بوده و از نظر آماری در سطح 0.01 معنی دار است که بر اساس معیار Landis و Koch (1977) بیانگر توافق بسیار بالا است. یافته ها نشان داد که مشارکت ساختاریافته ی انجمن های علمی دانشجویی می تواند چرخه ی تصمیم سازی، اجرا و بازخورد در دانشگاه را به چرخه ای یادگیرنده و بازتابی تبدیل کند و پیامدهایی چون شفافیت، پاسخ گویی، خودتنظیمی، خلاقیت سازمانی و تعلق نهادی را به دنبال داشته باشد. بدین ترتیب، مدل نهایی پژوهش چارچوبی مفهومی برای ارتقای دانشگاه به مثابه اجتماع کاوشگر و توسعه ی سیاست های مشارکتی در آموزش عالی ایران ارائه می دهد.Designing Student Scientific Participation in a Creative and Effective University: An Approach Based on the Community of Inquiry
The present study aims to design and develop a policy package for enhancing the participation of Student Scientific in university governance, framed within the model of the University as a Community of inquiry.The present study aims to design and develop a policy package for enhancing the participation of Student Scientific in university governance, framed within the model of the University as a Community of inquiry. In recent decades, universities worldwide have moved toward participatory governance and organizational learning; however, in Iran’s higher education system, student involvement in decision-making and policy processes remains largely symbolic and unstructured. This research adopts a qualitative and documentary–analytical approach to propose evidence-based policy strategies. Initially, over 70 sources—including scholarly articles, formal regulations, and policy documents—were collected and screened, resulting in 26 key sources. Using inductive content analysis, the main components and interrelations of the model were extracted and integrated into a conceptual framework. To ensure the model’s validity, ten experts in higher education and policy studies evaluated its clarity, relevance, and comprehensiveness. The Cohen’s Kappa coefficient was calculated to assess inter-rater agreement, yielding a value of 0.82 (p < 0.01), indicating a very high level of agreement according to Landis and Koch (1977). The findings demonstrate that structured participation of SSAs transforms the cycle of decision-making, implementation, and feedback into a reflective and learning-oriented process, leading to outcomes such as transparency, accountability, self-regulation, organizational creativity, and institutional belonging. Consequently, the proposed conceptual model provides a comprehensive framework for advancing universities as communities and strengthening participatory policy development in Iran’s higher education system.
تبلیغات
