مقایسه اثربخشی درمان چند سیستمی و طرحواره درمانی مبتنی بر آموزش مادران بر واکنش پذیری بین فردی در نوجوانان دختر دارای رفتارهای جامعه ستیز (مقاله علمی وزارت علوم)
درجه علمی: نشریه علمی (وزارت علوم)
آرشیو
چکیده
زمینه و هدف: پژوهش های اخیر حاکی از آن است که نوجوانان جامعه ستیز در واکنش پذیری بین فردی دچار مشکل هستند. بدین ترتیب، پژوهش حاضر با هدف مقایسه اثربخشی درمان چندسیستمی و طرحواره درمانی مبتنی بر آموزش مادران بر واکنش پذیری بین فردی در نوجوانان دختر دارای رفتارهای جامعه ستیز انجام شد. روش: این پژوهش از نوع شبه تجربی با طرح پیش آزمون_ پس آزمون با دو گروه آزمایش و یک گروه گواه بود. جامعه آماری این پژوهش شامل تمامی دانش آموزان پایه های دهم و یازدهم 4 مدرسه دولتی دخترانه شهرکرج در سال تحصیلی 1402_ 1403 بود. از میان 520 دانش آموز این مدارس، 30 نوجوان دارای رفتارهای جامعه ستیز براساس نمره برش 27 در پرسشنامه جامعه ستیزی لونسون به عنوان نمونه پژوهش با روش در دسترس، انتخاب شدند و به صورت تصادفی در سه گروه (در هر گروه 10 نفر) جایدهی شدند. گروه آزمایش یکم به مدت 12 جلسه هفتگی درمان چندسیستمی و گروه آزمایش دوم به مدت 12 جلسه هفتگی طرحواره درماتی به صورت گروهی شرکت کردند، در حالی که گروه گواه آموزش های معمول مرکز آموزشی خود را دریافت می کردند. ابزار گردآوری داده ها شامل مقیاس خودسنجی جامعه ستیزی (لونسون، ۱۹۹۵) و مقیاس واکنش پذیری بین فردی (دیویس، ۱۹۸۳) بود. داده ها با روش تحلیل کوواریانس چندمتغیری و آزمون تعقیبی بن فرونی با نرم افزار SPSS-24 تحلیل شد. یافته ها: نتایج نشان داد که هر دو روش درمان چندسیستمی و طرحواره درمانی مبتنی بر آموزش مادران در مقایسه با گروه گواه در واکنش پذیری بین فردی مؤثر بوده است (001/0>p). با این وجود، درمان چندسیستمی بیشتر از طرحواره درمانی بر بهبود واکنش پذیری بین فردی در نوجوانان دختر جامعه ستیز اثر داشته است (001/0>p). نتیجه گیری: براساس نتایج به دست آمده، درمان چندسیستمی روش مؤثرتری برای مقابله با پیامدهای روان شناختی دانش آموزان با رفتارهای جامعه ستیز است. بنابراین از این درمان ها می توان به عنوان یک روش مکمل در کنار سایر روش های دیگر در درمان و برنامه های پیشگیرانه استفاده کرد.Comparison of the effectiveness of multisystemic therapy and schema therapy based on mothers' training on interpersonal reactivity in adolescent girls with psychopathic behaviors
Background and Purpose: Recent studies show that adolescents showing psychopathic behaviors experience difficulties in interpersonal reactivity. So, the present study aimed to compare the effectiveness of Multisystemic Therapy (MST) and Schema Therapy (ST) based on mothers' training on interpersonal reactivity in adolescent girls with psychopathic behaviors.
Method: This quasi‑experimental study employed a pretest-posttest method, including two experimental groups and one control group. The statistical population consisted of all tenth- and eleventh-grade students from four public high schools for girls in Karaj City during the 2023–2024 academic year. From a total of 520 students, thirty adolescents with psychopathic behaviors—identified using a cut-off score of 27 on the Levenson Self-Report Psychopathy Scale—were selected through convenience sampling and randomly assigned to three groups (10 participants in each group). The first experimental group received twelve weekly sessions of MST, while the second experimental group took part in twelve weekly group sessions of ST. Meanwhile, the control group continued to receive the regular educational programs provided by their school. Data collection tools included the Self-Report Psychopathy Scale (LSRPS; Levenson, 1995) and the Davis Interpersonal Reactivity Questionnaire (DIRQ; Davis, 1983). Data were analyzed using multivariate analysis of covariance (MANCOVA) and Bonferroni post-hoc tests with SPSS- 24.
Result: The findings showed that both MST and ST based on mothers' training were effective in improving interpersonal reactivity compared to the control group (P<0/001). However, MST had a greater effect than ST in enhancing interpersonal reactivity among adolescent girls with psychopathic behaviors (P<0/001).
Conclusion: Based on the results, MST is a more effective approach for addressing the psychological consequences in students with psychopathic behaviors. Therefore, these interventions can be used as complementary methods alongside other therapeutic and preventive programs.
تبلیغات
