بررسی عوامل تنوع مذهبی خوزستان در سده چهارم هجری (مقاله علمی وزارت علوم)
درجه علمی: نشریه علمی (وزارت علوم)
آرشیو
چکیده
خوزستان در طول تاریخ خود، تلاقی گاه ادیان و مذاهب گوناگون بوده است. این تنوع مذهبی به ویژه در قرن چهارم هجری به اوج خود رسید. در این سده، پیروان ادیان و مذاهب مختلف، اعم از مذاهب فقهی و کلامی اسلامی (مکتب کلامی معتزله، مذاهب فقهی اهل سنت، شیعیان و صوفیان) و ادیان غیر اسلامی (مسیحی، یهودی، صابئی و زردشتی) در خوزستان حضور داشتند. این پژوهش با رویکردی تحلیلی و با مراجعه به منابع مختلف تاریخی و متون مذهبی متقدم، در پی پاسخ به این سؤال اساسی است که چه عواملی موجب تنوع دینی و مذهبی جامعه خوزستان در سده چهارم هجری شده بود؟ یافته های پژوهش نشان می دهد این تنوع دینی و مذهبی برایند سه عامل اساسی بود. این عوامل به ترتیب اهمیت عبارتند از: پیوستگی جغرافیایی و فرهنگی خوزستان به عراق، رواداری مذهبی دولت آل بویه(حک: 322-448 ق) و موقعیت تجاری و بندرگاهی خوزستان.Studying the Factors of Religious Diversity in Khuzestan in the Fourth Century AH
Throughout its history, Khuzestan has been a meeting place for various religions and sects. This religious diversity reached its peak, especially in the fourth century AH. In this century, followers of various religions and sects, including Islamic jurisprudential and theological sects (Mu'tazilite theological school, Sunni, Shiite, and Sufi sects) and non-Islamic religions (Christian, Jewish, Sabean, and Zoroastrian) were present in Khuzestan. This research, with an analytical approach and by referring to various historical sources and early religious texts, seeks to answer this fundamental question. What factors led to the religious diversity of Khuzestan society in the fourth century AH? The research findings show that this religious diversity was the result of three main factors. These factors, in order of importance, are: Khuzestan's geographical and cultural connection to Iraq, the religious tolerance of the Buyid state (ruled 322-448 AH), and Khuzestan's commercial and port location.
تبلیغات
