توان سنجی و تعادل سنجی توسعه کلان کاربری ها در جزیره قشم (مقاله علمی وزارت علوم)
درجه علمی: نشریه علمی (وزارت علوم)
آرشیو
چکیده
استفاده غیر منطقی انسان از سرزمین در بسیاری از نقاط دنیا منجر به نابودی پتانسیل های طبیعی و منابع موجود شده است. ارزیابی توان بالقوه و تخصیص کاربری های متناسب با توان سرزمین روشی است که می تواند میان توان طبیعی محیط، توسعه کاربری ها، و همچنین فعالیت های انسان در فضا یک رابطه منطقی و سازگاری پایدار برقرار کند. در این زمینه، در مطالعه حاضر به ارزیابی توان اکولوژیک و تعادل سنجی توسعه کلان کاربری ، از جمله توسعه شهری و روستایی و توسعه صنعتی و توسعه کشاورزی آبی، در جزیره قشم مبتنی بر معیارهای اکولوژیک و شاخص های فضایی بر اساس سوابق مطالعاتی موجود پرداخته شد. سپس، ضمن تدوین مدل حرفی برای کاربری ها، شاخص های مکانی در قالب مدل های ریاضی با منطق جبر بولین تلفیق و لایه های هر شاخص در محیط سامانه اطلاعات جغرافیایی ( GIS ) نقشه سازی و تلفیق شد. مطابق نتایج 49/17473 هکتار از سطح جزیره دارای توان اکولوژیک برای توسعه شهری، 25/34736 هکتار دارای توان برای توسعه روستایی، 93/30089 هکتار دارای توان برای توسعه صنعتی، و 56/957 هکتار دارای توان برای توسعه کشاورزی آبی است. از نظر تعادل سنجی نیز منطقه دارای 49/17473 هکتار توسعه ممکن شهری، 64/650 هکتار و 51/34709 هکتار توسعه متعادل و توسعه ممکن روستایی، 55/2251 هکتار و 2389 هکتار توسعه متعادل و ممکن صنعتی، و 56/957 هکتار توسعه متعادل کشاورزی آبی است. نتایج ارزیابی توان اکولوژیک در جزیره قشم می تواند به عنوان بستری برای توسعه متعادل کاربری ها و ابزاری برای شناسایی بی تعادلی های موجود به سنجش ظرفیت ها و محدودیت های اکولوژیک منطقه برای توسعه کلان کاربری ها، امکان بهره برداری چندگانه از ظرفیت های قابل برنامه ریزی، شناسایی ملاحظات مخاطرات طبیعی و حساسیت محیط در توسعه کاربری ها در محدوده مورد مطالعه کمک کند.Land Potential and Balance Analysis of Macro-Land Use Development in Qeshm Island
Irrational human use of land in many parts of the world has led to the destruction of natural potential and existing resources. Evaluating potential and allocating land uses is a method that can establish a logical relationship and sustainable compatibility between the natural potential of the environment, land use development, and human activities in space. The present study evaluated the ecological potential and balance of macro-land use development, including urban and rural development, industrial development, and irrigated agricultural development on Qeshm Island based on ecological criteria and spatial indicators derived from existing study records. Subsequently, while developing a literal model for land uses, spatial indicators were integrated in the form of mathematical models using Boolean algebra logic, and the layers of each indicator were mapped and integrated in a Geographic Information System (GIS) environment. According to the results, 17,473.49 ha of the island's surface have ecological potential for urban development, 34,736.25 ha for rural development, 30,089.93 ha for industrial development, and 56,957 ha for irrigated agriculture development. In terms of balance, the region has 17,473.49 ha of possible urban development, 650.64 ha and 34,709.51 ha for balanced and possible rural development, 2,251.55 ha and 2,389 ha for balanced and possible industrial development, and 56,957 ha for balanced irrigated agriculture development. The results of the ecological capacity assessment on Qeshm Island can serve as a platform for the balanced development of uses and a tool for identifying existing imbalances. This assessment helps to evaluate the ecological capacities and limitations of the region for the development of macro- uses, the potential for multiple exploitation of plannable capacities, and the identification of considerations regarding natural hazards and environmental sensitivity in the development of uses in the study area.
تبلیغات
