یدالله نصراللهی

روضه المریدین اثری ست عرفانی به نثر که ابوجعفر بن یزدانیار همدانی(380 – 472) آن را به زبان عربی نوشته است.امروزه نسخه هایی خطی از این اثر در جهان وجود دارد و سوری و پورجوادی برای نخستین بار، این اثر را تصحیح و چاپ کرده اند. کتاب.روضه المریدین اثری ست مختصر و جامع که 44 باب دارد و به زبان ساده و روان نوشته شده است.سوال اصلی این است که روضه المریدین چه جایگاهی در منابع عرفانی دارد و ارج و اهمیت این منبع درچیست؟ این اثر قرابت و همسنخی با دیگر آثار عرفانی آن دوره دارد و مبانی عرفانی را ساده تبیین می کند.تقسیم مباحث به اقسام و انواع را از شگردهای بیانی آن می توان دانست. مصححان، کتاب را درسه بخش مقدمه،متن و یادداشت ها به همراه نمایه هایی عرضه کرده اند.ایشان در تصحیح متن، یازده نسخه در دست داشته که از هفت نسخه بهره برده اند. برخی پرسش ها و حتی تردیدها علی الخصوص در باره نویسنده وجود دارد. با این حال، اکنون که روضه المریدین به چاپ رسیده است،یقینا برخی سوال ها و پاسخ ها درباره اثر و صاحب آن را پژوهندگان طرح ، و با شناخت میراث دیگری از عرفان، این جریان را عمیق و غنی خواهند کرد.و مسلما در آینده درباره منزلت ابن یزدانیار و ارج روضه المریدین بیشتر بحث خواهد شد.

بررسی جنبه های زبانی و ترجمه ای آثار ارزشمندی چون مصباح الهدایه ورساله قشیریّه که از مهمترین مآخذومنابع معتبر در تصوف اسلامی هستندیکی از مهم ترین مسائلی است که کمتر به این موضوع پرداخته شده است. هدف از تحلیل و بررسی این دو اثر ارزشمند عرفانی رفع دشواری های زبانی و ترجمه ای این کتابها است که رفع آنها باعث تسلط کامل مخاطبان وعلاقمندی بیشترآنها خواهد بود این پژوهش که نوعی مقاله تحقیقی ، توصیفی و تحلیلی است به روش مطالعه کتابخانه ای انجام شده است هر دوی این کتاب ها در این پژوهش از لحاظ صرفی،نحوی و ترجمه مورد تحلیل واقع شده است مسائلی مانند کاربرد عبارات و کلمات عربی و ترکیبات کهن و ابهام در ترجمه و بررسی روش تصحیح و کاربرد فعل ها در هر دو کتاب و ترجمه عوارف المعارف و ارتباط آن با مصباح الهدایه در این مقاله مورد ارزیابی قرار گرفته است در این پژوهش مقالاتی مانند نقد روشی مصباح الهدایه و ضرورت تصحیح ترجمه ابوعلی عثمانی وکاستی های ترجمه و تصحیح رساله قشیریّه و بررسی جنبه های فرهنگ نگاری در مصباح الهدایه و کتاب سبک شناسی نثر و نقد ادبی دکتر شمیسا و مقالات و کتاب هایی از این قبیل،همچنین تصحیح آقای محبتی و فروزانفر در رابطه با رساله قشیریّه و تصحیح جلال الدین همایی در رابطه با کتاب مصباح الهدایه و منابع دیگر مورد مقایسه و بررسی قرار گرفته است که نتیجه این ارزیابی ها به صورت شفاف در این مقاله بیان شده است امید است که با رفع دشواری های این کتاب ها بتوان در فهم و درک معانی آنها و مطالعه آسان تر به مخاطبان کمک کرد