حسن محمودزاده

به دلیل رقابت روزافزون مقاصد گردشگری، توسعه برند مقصد به عنوان یک ابزار استراتژیک در جهان تبدیل شده است. ازاین رو نقش برند را در توسعه و پیشرفت شهری نمی توان انکار کرد. ازاین رو هدف این پژوهش، رتبه بندی مقاصد گردشگری شهر زنجان بر اساس میزان برندینگ بودن آن و تأثیر این برند بر توسعه گردشگری این شهر می باشد. پژوهش حاضر از لحاظ هدف کاربردی و از لحاظ ماهیت، توصیفی- تحلیلی بوده و برای گردآوری داده ها از روش کتابخانه ای و مطالعه میدانی و ابزار پرسشنامه استفاده شده است. تعداد 10 مقصد گردشگری مهم زنجان در قالب 7 معیار تاریخی، فرهنگی، نمادین، صرفه اقتصادی، تسهیلات و خدمات، دسترسی و نقش انگیزی مورد تجزیه وتحلیل قرار گرفتند. برای تجزیه وتحلیل داده ها از نرم افزار SPSS، مدل تاپسیس فازی و به منظور رتبه بندی مقاصد گردشگری از نرم افزار TOPSIS FUZZY SOLVER استفاده گردید. نتایج نشان داد که معیارهای تاریخی، دسترسی و نقش انگیزی با مقدار 9 نزدیک ترین مقدار برای راه حل ایده آل می باشد که این نشان دهنده پتانسیل بیشتر این معیارها جهت برند سازی شهر زنجان می باشد. معیارهای فرهنگی، نمادین، اقتصادی و خدمات نیز با مقدار 7 به راه حل ایده آل نزدیک هستند. همچنین نتایج نشان می دهد که درجه اهمیت مقاصد گردشگری شهر زنجان نسبت به یکدیگر از دیدگاه شهروندان زنجانی فاصله زیادی ندارد، به طوری که بازار سنتی زنجان با رتبه اول و با شباهت 5669/0، موزه رختشوی خانه با رتبه دوم و با شباهت 5227/0 و موزه مردان نمکی با رتبه سوم و با شباهت 5188/0 در برند سازی این شهر سهیم بودند.

مناطق شهری به ویژه کلان شهرها با افزایش سطوح نفوذناپذیر، رواناب های ناشی از باران را با حجم زیاد به جای نفوذ در زیرزمین در سطح زمین جاری می سازند و باعث به وجودآمدن مخاطرات شهری از جمله سیلاب های شهری و پیامدهای منفی و جبران ناپذیر ناشی از آن  می شوند. در این بین زیرساخت های سبز شهری به دلیل کم هزینه بودن و ارائه خدمات تنظیمی اکوسیستمی نقش زیادی در کاهش ریسک سیلاب شهری ایفاء می کنند. ازاین رو هدف این پژوهش، ارزیابی خدمت اکوسیستمی کاهش ریسک سیلاب شهری تبریز با دوره بازگشت 25 ساله می باشد. در پژوهش حاضر از داده های مربوط به تصاویر ماهواره ای لندست، کاربری اراضی/پوشش اراضی، هواشناسی، جدول بیوفیزیکی، GIS و نرم افزار InVEST استفاده شده است. یافته ها نشان داد که در سال 1363 در طی بارندگی های 15، 30 و 45 دقیقه ای، حجم آب جذب و نگه داشته شده به ترتیب 77/6، 47/5 و 72/4 میلیون مترمکعب و میزان منفعت خدمت اکوسیستمی کاهش ریسک سیلاب شهری 19/17، 89/13 و 99/11 میلیون دلار، در سال 1381 در طی بارندگی های 15، 30 و 45 دقیقه ای، حجم آب جذب و نگه داشته شده، 7، 62/5 و 83/4 میلیون مترمکعب و میزان منفعت خدمت اکوسیستمی کاهش ریسک سیلاب شهری 08/32، 78/25 و 16/22 میلیون دلار و در سال 1401 در طی بارندگی های 15، 30 و 45 دقیقه ای، 85/7، 15/6 و 20/5 میلیون مترمکعب و میزان منفعت خدمت اکوسیستمی کاهش ریسک سیلاب شهری، 08/56، 96/43 و 14/37 میلیون دلار برای کل محدوده کلان شهر تبریز بوده است. نتایج نشان داد که در پتانسیل جذب و نگهداشت رواناب تبریز، کاربری اراضی/پوشش اراضی در مقایسه با سایر موارد از جمله گروه هیدرولوژیکی خاک نقش بیشتری را داشته است. در کلان شهر تبریز در طی هر سه دوره زمانی مذکور، به ترتیب کاربری های اراضی بایر، اراضی کشاورزی و تراکم مسکونی کم بیشترین میزان جذب و نگهداشت رواناب و کاربری های آب و مرتع کمترین میزان جذب و نگهداشت رواناب را داشته اند. همچنین نتایج نشان داد که در کلان شهر تبریز در طی هر سه دوره زمانی مذکور به ترتیب مناطق 6، 5 و 7 بیشترین میزان جذب و نگهداشت رواناب و مناطق 9 و 8 کمترین میزان جذب و نگهداشت رواناب را داشته اند

ازدحام ترافیک یکی از تاثیرات مخربی است که رشد سریع شهرها و رشد بی رویه جمعیت و پراکندگی نامعقول آنها، بر روی محیط های طبیعی و فرهنگی بر جای می گذارد. این رشد سریع از یک سو، شهرها را با مسایل جدیدی مواجه ساخته و از سوی دیگر تلاش های زیادی برای برطرف ساختن تاثیرات منفی آنها به عمل آمده که یکی از عمده ترین آنها، راهبرد استفاده از فنآوری های نو و هوشمند می باشد. این تحقیق به لحاظ هدف، کاربردی و از نظر نوع و ماهیت، توصیفی- تحلیلی و از نظر روش ترکیبی (کمی و کیفی) است. در بخش مطالعات کیفی از تکنیک تحلیل موضوعی و نرم افزار Maxqda و در بخش مطالعات کمی از تکنیک Swara برای تعیین ضریب اهمیت و از نرم افزارSmart PLS برای تعیین ضریب تاثیرگذاری پیشران ها (محرک ها) و پسران ها (موانع) استفاده شده است. بر اساس یافته های تحقیق؛ مشخص گردید که عوامل کیفی و کمی متعددی در زمینه هوشمندسازی حمل و نقل شهری تبریز تاثیرگذار می باشند. هفت عامل (سیاستگذاری-برنامه ریزی، اقتصادی-سرمایه-گذاری، امنیتی-قانونی، فیزیکی-کالبدی، مدیریتی-سازمانی، فرهنگی-اجتماعی و فنی-تکنولوژیکی) به عنوان مهمترین پیشران و پسران، شناسایی گردید. یافته ها نشان می دهد که عواملی نظیر: ضعف مدیریت یکپارچه شهری، نبود برنامه های هدفمند و چشم انداز مشخص، عدم شناخت نقاط ضعف و قوت، فرصت ها و تهدیدات، عدم نصب سنسورهای هوشمند، نبود حسگرهای ترافیکی، نظارتی و تحلیل محیطی، عدم توسعه شبکه فیبر نوری و اینترنت بی سیم و اینترنت g4Gو g5G، نبود سامانه تشخیص خودکار حوادث و سامانه توزین در حال حرکت، ضعف نرم افزارهای مدیریت ترافیک و... مهمترین پسران های هوشمندسازی سیستم حمل و نقل شهری تبریز در بستر فنآوریهای نوین نظیر اینترنت اشیاء می باشند.