علی رحمانی فیروزجاء

انقلاب ها به دلیل ماهیت تأسیسی خود، در پی استقرار نظم سیاسی جدیدی هستند. انقلاب اسلامی ایران نیز با ارائه گفتمانی نوین، کوشید الگویی بدیل برای توسعه سیاسی مبتنی بر مردم سالاری دینی ارائه دهد. پرسش اصلی این تحقیق آن است که   مؤلفه های محوری گفتمان انقلاب اسلامی چگونه می توانند در شکل دهی و تقویت توسعه سیاسی مؤثر باشند؟   اهمیت این بررسی ازآنجا ناشی می شود که مردم سالاری دینی به عنوان یک الگوی نوپدید، نیازمند تقویت پشتوانه نظری و تحلیلی برای نشان دادن کارآمدی خود در مقایسه با مدل های رایج غربی است . این پژوهش با   روش توصیفی-تحلیلی   و با تکیه بر   منابع اسنادی و متون علمی   انجام شده است . برجسته ترین مؤلفه های گفتمان انقلاب اسلامی عبارتند از : توحید و حاکمیت الهی، آزادی خواهی ، عدالت طلبی، مبارزه با استکبار و استبداد و احیای ارزش های دینی . این مؤلفه ها در عین تمایز از لیبرالیسم غربی، با مردم سالاری دینی پیوندی روشن دارند و در قالب   تشیع علوی، اصل ولایت فقیه و قوانین اسلامی   تجلی یافته اند. بر اساس یافته های این تحقیق، بین گفتمان انقلاب اسلامی و مردم سالاری دینی از یک سو و توسعه سیاسی به مفهوم مدرن آن از سوی دیگر، نسبت و پیوند عمیقی وجود دارد. توجه عملی به این رابطه می تواند ظرفیت های لازم را برای هدایت توسعه سیاسی فراهم کند، تعهد نهادهای حکومتی به   پاسخگویی و مسئولیت پذیری   را افزایش دهد و الگویی پایدار برای تعالی جهان اسلام ارائه نماید .