سید محمد مجد

نشست علمی «پاک نویس؛ دستیار هوشمند نگارش فارسی»، صبح روز چهارشنبه ۱۶ مهرماه ۱۴۰۴ در مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی، در قم برگزار شد. این نشست که در حاشیه «نمایشگاه دستاوردهای فنّاورانه علوم اسلامی و انسانی دیجیتال» برگزار گردید، یکی از چهار نشست علمی تخصّصی این رویداد بود؛ نمایشگاهی که با هدف ارائه آخرین پیشرفت ها و دستاوردهای فنّاورانه در حوزه علوم اسلامی و انسانی و فنّاوری های دیجیتال نوین و نیز ایجاد بستری برای گفت وگوی علمی و تخصّصی میان پژوهشگران و فعّالان این عرصه، برگزار شد. در این نشست، مهندس سید محمد مجد به معرّفی، تبیین و بررسی ابعادِ مختلف سامانه «پاک نویس» پرداخت؛ سامانه ای که با هدف ارتقاء کیفیت نگارش متون فارسی و بر پایه استانداردهای مصوب زبان و ویرایش طراحی و توسعه یافته است. در جریان این ارائه، پیشینه شکل گیری پاک نویس و مسیر تکامل آن، تشریح شد و قابلیت های اصلی این دستیار هوشمند در حوزه: خطایابی املایی، نویسه ای، نشانه گذاری، ویرایشی، اعداد و واژگان مصوب فرهنگستان زبان و ادب فارسی، مورد بررسی قرار گرفت. همچنین، نسخه های مختلف پاک نویس، از جمله افزونه Word، ویرایشگر برخط، صفحه کلید اندرویدی و افزونه مرورگر، همراه با تحوّلات نسخه جدید و امکانات افزوده شده به آن، به تفصیل معرّفی شد. در بخش پایانی نشست نیز حاضران به طرح پرسش ها و دیدگاه های تخصّصی خود درباره میزان اعتمادپذیری سامانه، شیوه مواجهه با اختلاف های ویرایشی، پردازش متون عربی و غیرفارسی و افق های توسعه پاک نویس پرداختند. آنچه در ادامه می آید، اقتباسی تحلیلی و مشروح از سخنان ارائه کننده این نشست علمی است که بر اساس مطالب مطرح شده در ارائه ایشان، برای بهره برداری پژوهشگران، ویراستاران و علاقه مندان حوزه فنّاوری های زبان فارسی ارائه می شود.