طاهر نجاری

در سال های اخیر، افزایش پیچیدگی زنجیره های تأمین و اختلالات پیش بینی نشده مانند کووید-۱۹ و نوسانات اقتصادی، تاب آوری زنجیره تأمین را به چالش کلیدی مدیریت عملیات تبدیل کرده است. صنایع غذایی ایران، با توجه به فسادپذیری محصولات، حساسیت زمانی و نقش حیاتی در امنیت غذایی، آسیب پذیری بالایی نشان می دهند. این پژوهش، عوامل کلیدی تاب آوری (انعطاف پذیری، ردیابی و شفافیت اطلاعات، همکاری تأمین کنندگان، نوآوری فناوری اطلاعات، مدیریت ریسک) را شناسایی و تحلیل می کند و تأثیر آن ها بر بهینه سازی همزمان زمان بازیابی اختلالات و هزینه های لجستیکی/عملیاتی را بررسی می نماید. روش شناسی توصیفی-همبستگی و کاربردی، با رویکرد PLS-SEM بر نمونه هدفمند مدیران/کارشناسان صنایع غذایی ایران، روابط علّی مدل را آزمون کرد. یافته ها تأیید می کنند عوامل کلیدی بر تاب آوری کلی تأثیر مثبت معنادار دارند و تاب آوری بر بهینه سازی زمان/هزینه اثرگذار است. نوآوری در تلفیق PLS-SEM با بهینه سازی عملیاتی برای تحلیل همزمان ابعاد زمانی/هزینه ای است. نتایج، سهم علمی در ادبیات تاب آوری و سهم کاربردی در راهکارهای مدیریتی (اولویت انعطاف پذیری/مدیریت ریسک برای کاهش زمان/هزینه) ارائه می دهد. چارچوب قابل تعمیم به صنایع آسیب پذیر است و تحقیقات آینده بر مدل های طولی/فناوری دیجیتال تمرکز کنند.