امیرحسین فایقی

هدف : این پژوهش با هدف تحلیل جامعه شناختی دیپلماسی ورزشی در فدراسیون فوتبال ایران و بررسی نقش ارزش های اسلامی در توانمندسازی ملی پوشان به عنوان سفیران صلح انجام شد. مطالعه به دنبال تبیین چگونگی استفاده از دیپلماسی ورزشی برای تقویت هویت اسلامی-ایرانی، کاهش تنش های سیاسی و ارتقای جایگاه جهانی ایران با تأکید بر چارچوب انسان شناسی اسلامی است. روش : پژوهش از روش تحقیق آمیخته (کیفی و کمی) استفاده کرد. در فاز کیفی، با بهره گیری از نظریه داده بنیاد اشتراوس و کوربین، مصاحبه های نیمه ساختارمند با 15 خبره و مرور نظام مند متون علمی انجام شد. در فاز کمی، پرسشنامه ای استاندارد با نمونه 160 نفر از کارکنان فدراسیون فوتبال ایران تدوین و با نرم افزارهای SPSS و LISREL تحلیل شد. تحلیل عاملی تأییدی و مدل سازی معادلات ساختاری برای اعتبارسنجی مدل به کار رفت. یافته ها : نتایج نشان داد که ارزش های اسلامی مانند خودسازی، عدالت، صلح طلبی و اخلاق اسلامی تأثیر معناداری بر دیپلماسی ورزشی دارند. خودسازی (F=14.876) و عدالت (F=16.123) از مهم ترین مؤلفه ها در توانمندسازی ملی پوشان بودند. رفتارهای اخلاقی ملی پوشان، مانند احترام به حریفان، هویت اسلامی-ایرانی را تقویت کرد. همکاری بین المللی و آموزش دیپلماتیک نیز گفت وگوی فرهنگی را در رویدادهای جهانی، مانند جام جهانی 1998، تسهیل کردند. نتیجه گیری : دیپلماسی ورزشی با تکیه بر ارزش های اسلامی، ابزاری مؤثر برای ترویج صلح و تقویت قدرت نرم ایران است. فدراسیون فوتبال ایران می تواند با سیاست گذاری های ارزش محور و آموزش های دیپلماتیک، ملی پوشان را به سفیران صلح تبدیل کند. این چارچوب بومی، الگویی برای کشورهای اسلامی ارائه می دهد و جایگاه دیپلماتیک ایران را ارتقا می بخشد.