ملیحه علی اکبری ممقانی

زمینه و هدف: طرح رتبه بندی معلمان با هدف ارتقای شایستگی های حرفه ای، بهبود وضعیت معیشتی، افزایش انگیزش شغلی و ارتقای کیفیت نظام آموزشی در ایران اجرا شده است. با وجود اهداف مثبت، اجرای این طرح با چالش هایی مواجه بوده که تحقق کامل اهداف آن را تحت تأثیر قرار داده است. پژوهش حاضر با هدف بررسی آسیب های اجرای طرح رتبه بندی معلمان و پیامدهای آن در وزارت آموزش و پرورش انجام شد. روش پژوهش: پژوهش حاضر با رویکرد کیفی و روش تحلیلی مضمون، به بررسی آسیب ها و پیامدهای اجرایی این طرح پرداخته است. جامعه پژوهش شامل معلمان شاغل در وزارت آموزش و پرورش ایران بود که نمونه مورد مطالعه با روش نمونه گیری طبقه ای نسبتی انتخاب شد. داده ها از طریق مصاحبه گردآوری شد. داده های گردآوری شده پس از کدگذاری و طبقه بندی، با استفاده از روش های تحلیلی متناسب با اهداف پژوهش مورد بررسی قرار گرفت. یافته ها: نتایج نشان داد مهم ترین آسیب های اجرای طرح شامل ابهام در معیارهای ارزیابی، ضعف شفافیت، تأخیر در پرداخت مزایا، محدودیت منابع مالی، ناهماهنگی در اجرای دستورالعمل ها و بی توجهی به شرایط و تفاوت های حرفه ای معلمان است. همچنین اجرای نامطلوب طرح موجب کاهش انگیزه شغلی، احساس بی عدالتی، کاهش رضایت شغلی و تضعیف اعتماد معلمان به سیاست های آموزشی شده است. نتیجه گیری: موفقیت طرح رتبه بندی مستلزم اصلاح شاخص های ارزیابی، افزایش شفافیت، تأمین منابع مالی پایدار، تسریع در پرداخت مزایا و مشارکت فعال معلمان در فرایندهای تصمیم گیری است. تحقق این اقدامات می تواند به ارتقای منزلت حرفه ای معلمان، افزایش رضایت شغلی و بهبود کیفیت نظام تعلیم و تربیت منجر شود.