صادق الهیاری

مقدمه: افزایش روز افزون جمعیت و نیاز به تامین امنیت غذایی منجر به استفاده بی رویه از منابع و کاربرد بیش از حد از موادی همچون سموم و مواد شیمیایی آسیب زا به انسان و محیط زیست شده است، بنابراین توسعه پایدار و مستمر هر کشوری وابسته به پایداری نظام کشاورزی آن کشور است، دستیابی به نظام کشاورزی پایدار یکی از سیاستهای مهم بخش کشاورزی کشورها است. کشاورزی پایدار را می توان نوعی فرآیند بهینه سازی دانست که با استفاده بهینه از منابع طبیعی، بتوان نیاز غذایی بشر را تامین کرده و کیفیت محیط زیست را بالا برد. مرحله مهم در فرآیند پایداری، انتخاب شاخص های مناسب است. محتوای شاخص ه ا ب ا توجه به شرایط هر منطقه و اهداف توسعه آن ها متفاوت است؛ بنابراین انتخاب شاخص ها علاوه ب ر اینک ه باید مبانی علمی را رعایت کند، باید متناسب با شرایط خاص منطقه ای و با توجه ب ه ه دف مطالع ه نی ز صورت گیرد. شناس ایی شاخص های قابل دسترس، مرتبط و معنی دار ویافتن یک روش کمی برای ترکیب آن ها در یک ش اخص ترکیبی نهایی از مراحل اصلی در فرآیند ارزیابی پایداری است. در حالی که ساخت شاخص ه ای ترکیب ی در برگیرنده انتخاب های متعددی است. هدف پژوهش: هدف از انجام این پژوهش ارزیابی و بیان شاخص هایی است که در پیشبرد کشاورزی پایدار در روستاهای بخش مرکزی شهرستان شوش دانیال استان خوزستان مهم هستند. روش شناسی: : روش تحقیق از نوع توصیفی و تحلیلی بوده و جمع آوری داده ها از طریق مطالعات اسنادی و پیمایشی مبتنی بر پرسش نامه به دست آمده است، جهت تحلیل داده ها از نرم افزار EXCEL و SPSS ( آزمون نابرابری میانگین شاخص ها)استفاده شده است. قلمرو جغرافیایی پژوهش: قلمرو جغرافیایی این پژوهش روستاهای بخش مرکزی شهرستان شوش دراستان خوزستان می باشد. یافته ها و بحث: یافته های پژوهش نشان داد که پس از تکمیل پرسشنامه ها و تحلیل آماری آنها 5 عامل مهم(حمایت های خدماتی و زیربنایی- عملیات زراعی پایدارمحور-اجتماعی، مشارکتی- اکولوژیک و اقتصادی و 19 شاخص تاثیرگذار در موضوع پژوهش مشخص گردید که تاثیر آنها در توسعه کشاورزی پایدار در روستاهای بخش مرکزی شهرستان شوش مشخص گردید. نتیجه گیری: نتایج بیانگر این موضوع می باشد که از دید جامعه آماری وجود متخصصین و کارشناسان جهت امور کشاورزی با میانگین66/3 ، اجرای تناوبات زراعی با میانگین 53/3 و استفاده از کودهای حیوانی وسبز برای تقویت خاک با میانگین50/3 بیشترین تاثیر را درتوسعه کشاورزی پایدار دراین روستاها دارا می باشند.