ناهید اعظمی

بخش مالی با تسهیل مبادلات، اعطای اعتبارات، کاهش ریسک و ارایه سایر خدمات مالی نقش مهم و بالقوه ای در افزایش متوسط سطح درآمد و همچنین کاهش آسیب پذیری افراد فقیر در برابر نوسانات درآمد و نیز بسترسازی برای مشارکت بیشتر آنها در جریان رشد اقتصادی دارد. در این پژوهش، به دلیل اهمیت روزافزون بازاراهای مالی در دنیا و تاثیر آن بر فقر، به بررسی شاخص های مالی و فقر در کشورهای در حال توسعه و توسعه یافته منتخب من جمله ایران پرداخته شده است. در این پژوهش شاخص های مالی شامل: توسعه مالی، عمق مالی، دسترسی مالی، کارایی مالی و شاخص کل بازار به همراه متغیرهای کنترل شامل: درآمد سرانه، نرخ تورم، درجه باز بودن تجاری، مخارج دولت می باشد. متغیرهای وابسته نیز شاخص های فقر که شامل ضریب جینی و شکاف درآمدی برای این کشورها می باشد. داده های مورد استفاده تحقیق از سال 2021- 1997 برای هفت کشور توسعه یافته و پنچ کشور در حال توسعه من جمله ایران با الگوی اقتصادسنجی دادهای تابلویی و اثرات ثابت انجام شده است. نتایج این تحقیق نشان می دهد که در کشورهای توسعه یافته بین توسعه مالی، عمق مالی، دسترسی مالی، کارایی مالی و شاخص کل بازار به عنوان متغیرهای توضیحی با شاخص های فقر رابطه معکوسی وجود دارد. همچنین، نتایج برآورد الگوی اثرات ثابت برای کشورهای در حال توسعه حاکی از آن دارد که شاخص های مالی تاثیری بر کاهش فقر نداشته و حتی شاخص کارایی بازار و شاخص کل بازار باعث افزایش شکاف فقر می شوند