فاطمه ضرغامی فر

در سال های اخیر مهاجرت معکوس به اجتماعات روستایی و نواحی پیراشهری به عنوان یک پدیده نوین درایران مطرح شده است. برخی از پژوهشگران در سال های اخیر بر روی انگیزه های مهاجران، علل و پیامدهای این پدیده تمرکز کرده اند. هدف این پژوهش، شناسایی علل و پیامدهای مهاجرت معکوس به اجتماع روستایی در ایران با بهره گیری از رویکرد سنتزپژوهی( فراترکیب) است. واحد تحلیل در این پژوهش، مقاله های علمی – پژوهشی فارسی زبان با نمونه مطالعاتی داخلی است که در پایگاه اطلاعاتی نظیر Noormags، Magiran، SID، ISC، گوگل اسکالر، سیویلیکا، پرتال جامع علوم انسانی و علم نت، در دوره زمانی(1403-1390)  یافت شده اند. با جستجو در پایگاه های  اطلاعاتی فوق 61 مقاله یافت شد که با استفاده از برنامه مهارت های ارزیابی حیاتی (CASP)، میزان روایی این مقالات مورد بررسی قرار گرفت و درنهایت به 35 مقاله کاهش یافت. برای تجزیه وتحلیل مقالات منتخب از الگوی هفت مرحله ای سندلوسکی و باروسو استفاده شده است. یافته ها نشان می دهد که 7 مؤلفه و 32 مفهوم در شکل گیری مهاجرت معکوس مؤثر بوده اند که مهم ترین آن ها  وضعیت  شغلی و میزان درآمد  بوده است. پیامدهای مهاجرت معکوس نیز در7 مؤلفه و 27 مفهوم طبقه بندی شده اند که  ایجاد شغل و درآمد و واردکردن تسهیلات مختلف به روستاها، رشد کارآفرینی و توسعه اقتصادی  از جمله مهم ترین پیامدهای این پدیده است. یافته های این تحقیق می تواند مورداستفاده پژوهشگران، برنامه ریزان و مدیران جهت شناخت و برنامه ریزی بهتر این پدیده قرار گیرد.