محمدجواد حدادی

هدف از نگارش این مقاله، تجزیه منابع رشد بهره وری کل عوامل تولید 36 فعالیت معدنی بر حسب سه جزء پیشرفت فنی، تغییرات کارآیی فنی و تغییر کارآیی مقیاس در دوره 1400-1391 است. برای برآورد تابع تولید از تابع تولید ترانسلوگ و برای برآورد کارآیی، از مدل مرزی تصادفی استفاده شده است. یافته ها نشان می دهد، برای تمامی فعالیت ها، کشش نیروی کار بیش از کشش تولیدی سرمایه است. متوسط کشش تولیدی نیروی کار 99/0 و کشش تولیدی سرمایه 28/0 برآورد می شود و بنابراین، بازدهی نسبت به مقیاس در صنعت معدن فزاینده است. افزون بر این، نتایج نشان می دهد، رشد بهره وری روند صعودی داشته و از 012/0- درصد در سال 1392 به 493/0 درصد در سال 1400 افزایش یافته است. متوسط رشد بهره وری فعالیت های معدنی 207/0 درصد بوده و از این مقدار، 193/0 درصد پیشرفت فنی، 003/0 درصد تغییر کارآیی فنی و 011/0 درصد اثرات مقیاس است. بنابراین، پیشران رشد بهره وری فعالیت های معدنی، پیشرفت فنی بوده، همچنین، رشد بهره وری کل در تمامی فعالیت ها مثبت است. بیشترین رشد بهره وری مربوط به فعالیت استخراج سنگ آهن (277/0 درصد) و کمترین رشد مربوط به فعالیت سنگ های قیمتی و نیمه قیمتی (138/0 درصد) است. 18 فعالیت بیش از متوسط (207/0 درصد) رشد داشته اند. در همه فعالیت ها، پیشرفت فنی، مهم ترین محرک رشد بهره وری بوده است