معناشناسی واژه ی «سیاست» در نهج البلاغه با تأکید بر روابط هم نشینی و جانشینی(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
«سیاست» به عنوان یکی از ارکان اساسی زندگی اجتماعی انسان ها، همواره مورد توجه اندیشمندان و متفکران بوده است. این واژه در متون دینی به ویژه نهج البلاغه امام علی (ع) با روابط هم نشینی متنوع و گسترده ای به کار رفته است. واژگانی مانند «تدبیر»، «اصلاح» و «رهبری» به عنوان جانشین های این مفهوم، به غنای معنایی آن افزوده و نشان دهنده اهمیت والای «سیاست» در سیره و رفتار اجتماعی اسلام است. هدف این مقاله، تحلیل جامع معنا و ابعاد مختلف واژه ی «سیاست» در نهج البلاغه است که به روشن سازی نقش آن در الزام به عدالت و مسئولیت پذیری کمک می کند. برای نیل به این هدف، از روش تحلیل متنی و بررسی تطبیقی بهره گرفته شده است. نتایج پژوهش حاکی از آن است که این واژه در محور هم نشینی با «استقامت»، «امانت داری» و «مودّت» معنای حفاظتی می گیرد و در محور جانشینی در کنار «حکمت» و «قیاده» بُعد راهبردی اش نمایان می شود. این یافته ها می تواند به درک و تبیین بهتر اندیشه سیاسی اسلامی کمک نماید.