علی خادم

زبان یک توانایی شناختی است که از نظامی خلاق و زایا به نام نحو برخوردار است. نحو به موجب تولید بی-نهایت جمله حائز اهمیت ویژه ای در زبان است و تصور می شود انسان به صورت خودکار و بدون هوشیاری به تولید و درک جملات می پردازد. با توجه به اهمیت این مسئله، پژوهش حاضر میزان خودکارشدگی پردازش نحوی در زبان فارسی را بررسی می کند. برای این منظور، از ثبت پتانسیل های مرتبط با رخداد (ERP) توسط الکتروانسفالوگرافی که تفکیک پذیری زمانی برحسب هزارم ثانیه دارد، استفاده شده است. این پژوهش با اجرای یک آزمایش در محل آزمایشگاه ملی نقشه برداری مغز ایران و با حمایت مالی ستاد توسعه علوم و فناوری های شناختی بر روی سخنگویان فارسی زبان انجام شده است. در این آزمون با به کارگیری پارادایم چشمک زدن توجهی در یک تکلیف پردازش زبانی در قالب بافت های نحوی کوتاه و محدود، به بررسی میزان خودکارشدگی پردازش این بافت ها به کمک ثبت ERP با تعداد 22 داوطلب (10 نفر خانم و 12 نفر آقا؛ با میانگین سنی 8/23 سال) پرداختیم. تجزیه و تحلیل سیگنال های به دست آمده با استفاده از نرم افزار EEGlab در برنامه متلب انجام شد. نتایج آزمون نشان داد که پردازش نحوی فرایندی خودکار نبوده بلکه یک فرایند کنترل شده ذهنی است و به صورت هوشیارانه انجام می گیرد.

پژوهش حاضر با هدف بررسی امکان استفاده از روش های علوم اعصاب، به طور خاص EEG و یادگیری ماشین، در شناسایی استعدادها با قابلیت رهبری تحول آفرین بالا انجام شده است. در این پژوهش، 61 نفر از مدیران و سرپرستان صنعت نفت شاغل در شهر تهران شرکت کردند. برای جمع آوری داده ها از پرسشنامه چندعاملی رهبری تحول آفرین (MLQ) و دستگاه الکتروانسفالوگراف (EEG) استفاده شد. پس از ثبت سیگنال های مغزی و انجام پیش پردازش های لازم، ویژگی های مربوط به توان در باندهای فرکانسی مختلف محاسبه گردید. سپس با استفاده از روش های یادگیری ماشین، به ویژه الگوریتم ماشین بردار پشتیبان (SVM)، سعی در شناسایی الگوهای مرتبط با رهبری تحول آفرین بالا انجام شد. نتایج نشان داد که می توان با استفاده از این روش ها، افراد با قابلیت رهبری تحول آفرین بالا را با دقت 36/96 درصد از سایرین تمییز داد. این یافته ها حاکی از آن است که روش های علوم اعصاب و یادگیری ماشین می توانند ابزارهای قدرتمندی برای شناسایی و جذب استعدادهای رهبری تحول آفرین باشند. با توجه به اهمیت رهبری تحول آفرین در موفقیت سازمان ها، استفاده از این روش ها می تواند به بهبود عملکرد و افزایش کارایی سازمان ها کمک کند. پیشنهاد می شود که از این ابزار در کنار سایر ابزارهای ارزیابی به صورت آزمایشی در فرایند شناسایی و جذب استعدادها در سیستم مدیریت استعدادها مورد استفاده قرار گیرد