خوانش لکانی مفهوم «درد» و «رنج» در اندیشه مولوی (مقاله علمی وزارت علوم)
درجه علمی: نشریه علمی (وزارت علوم)
آرشیو
چکیده
از مفاهیمی که در متون عرفانی، به ویژه در اندیشه و آثار مولوی جایگاه مهمی دارد، درد و رنج است. نیز باید اذعان داشت که در دانش روانکاوی و در اندیشه های ژاک لکان به دو مفهوم مذکور توجه ویژه ای شده است. لکان توانست با بازخوانی آرای فروید، تقریر نوینی از مفهوم فراسوی اصل لذت داشته باشد که با نام ژوئیسانس شناخته می شود. در این پژوهش کوشیده ایم مفهوم رنج و درد را در اندیشه مولوی با نظرداشت مفهوم ژوئیسانس به شیوه لکانی بازخوانی و نسبت بین ژوئیسانس و فالوس را با تکیه بر سالک به مثابه سوژه روان نژند و مولوی در جایگاه پیر یا مرشد به منزله سوژه مراقب و حضرت حق به منزله دیگری بازنمایی کنیم. این پژوهش به شیوه تحلیل کیفی انجام شده است و با توجه به قراین به دست آمده، نشان داده ایم نخست این که، سالک باید نفس خود را به مثابه اگوی بیگانه کننده شناسایی کند. دوم این که ژوئیسانس درد توأم با لذتی است که به صورت سیمپتوم ظاهر می شود. بستر بروز چنین تجربه ای شطحیات سالک و حیرت همراه با سکوت وی است. سوم این که گفتمان عرفانی بازنمایی کننده گفتمان ارباب است؛ زیرا سالک در این گفتمان ملزم به اطاعت از میل دیگری است. چهارم این که سالک به عنوان سوژه روان نژند و مولوی در جایگاه پیر به منزله سوژه مراقب اند.Lacanian reading of the concept of "pain" and "suffering" in Molavi's thought
One of the concepts that has an important place in mystical texts, especially in the thought and works of Molavi, is pain and suffering. Also, special attention has been paid to these two concepts in the knowledge of psychoanalysis and in Jacques Lacan's thoughts. By rereading Freud's opinions, Lacan was able to have a new interpretation of the concept beyond the principle of pleasure, which is known as jouissance. In this research, we have tried to reread the concept of suffering and pain in Molavi's thought by considering the concept of jouissance in the Lacanian way, and the relationship between jouissance and phallus by relying on the holy traveller as a psychotic subject and Molavi in the position of an elder or mentor as a pervert subject and the God as a Let's represent another. This research has been conducted in the qualitative analysis method and according to the evidence obtained, we have shown that, first, the holy traveller must identify his ego as an alienating ego. Second, jouissance is pain combined with pleasure that appears as a symptom. The source of such an experience is the holy traveller's ecstatic and astonishment along with his silence. The third is that the mystical discourse is representative of the master's discourse; Because the holy traveller in this discourse is required to obey the will of another. Fourthly, the holy traveller as a psychotic subject and Molavi in the position of an master as a pervert subject.
تبلیغات
