عوامل مؤثر بر قصد مصرف مشارکتی با میانجیگری سودمندی درک شده (مقاله علمی وزارت علوم)
درجه علمی: نشریه علمی (وزارت علوم)
آرشیو
چکیده
هدف: پدیده مصرف مشارکتی، یکی از اشکال بسیار مهم مصرف پایدار در قرن بیست ویکم، از طریق پیشرفت های فناوری و تغییرات در رفتار مصرف کننده هدایت می شود. پژوهش حاضر با توجه به نقش مصرف کننده در انتشار مصرف مشارکتی، بر عوامل شناختی و محرک های متمایز و مؤثر بر مصرف کننده در مصرف مشارکتی، در حوزه اقامتگاه های اجاره ای آنلاینی تمرکز دارد که توسط پلتفرم های همتابه همتا تسهیل می شود. روش: پژوهش حاضر از نوع توصیفی پیمایشی است. برای جمع آوری داده های متفاوت اما مکمل، از طرح سه سویه سازی یا هم سوسازی (مدل همگرا) با وزن دهی یکسان و هم زمان به داده ها استفاده شد. داده های کیفی از طریق ۳۲ مصاحبه نیمه ساختاریافته با مصرف کنندگانی که قصد داشتند در مصرف مشارکتی در زمینه پژوهش شرکت کنند، جمع آوری شد. تحلیل داده های کیفی، مستقل از مدل های نظری از پیش تعریف شده انجام شد. این روش، امکان شناسایی عوامل جدید از داده ها را فراهم می کند. داده های کیفی با استفاده از الگوی تحلیل مضمون و ایجاد تم های اصلی و فرعی و به کمک نرم افزار مکس کیودا ۲۴ انجام گرفت. داده های کمی نیز با توزیع پرسش نامه برای نمونه ۴۳۵ نفری در تهران به دست آمد. برای بررسی روابط بین متغیرها، هم زمان از تحلیل داده های کیفی، از طریق مدل سازی معادلات ساختاری و تحلیل عاملی استفاده شد. یافته ها: نتایج به دست آمده از تجزیه وتحلیل داده های نظرسنجی، از مدل توسعه یافته کنش مستدل برای مصرف مشارکتی در حوزه اقامتگاه های اجاره ای از طریق پلتفرم های همتا حمایت کرد و تمامی فرضیه ها تأیید شدند. در این پژوهش، مصرف مشارکتی به عنوان یک نوآوری اجتماعی مفهوم سازی شد. در این مدل عوامل اجتماعی اعتماد، جامعه پذیری و تازگی طلبی، به عنوان پیشایندهای سودمندی درک شده شناسایی شدند که قصد مصرف کننده را معین می کنند. هنجارهای اجتماعی، به عنوان عامل تعیین کننده حیاتی در مدل، تعیین کننده اصلی قصد مصرف کننده در این زمینه هستند. در تجزیه وتحلیل داده های کیفی، ۱۴ مضمون برای عوامل مؤثر بر قصد مصرف مشارکتی در حوزه اقامتگاه های اجاره ای آنلاین، از دیدگاه شرکت کنندگان به دست آمد که عبارت اند از: شفافیت محتوا، حاکمیت پلتفرم و ارزیابی عملکرد، اعتبار پلتفرم، تأثیر همتایان آنلاین، تأثیر آشنایان، افزایش قدرت اختیار، تعامل بهبود یافته با میزبان، پیمایش سفر، بهبود تجربه، تمایل به راحتی، کارایی هزینه، مشوق های اقتصادی، رفتار اکتشافی. نتیجه گیری: هدف این پژوهش، دستیابی به درک جامعی از محرک ها و عوامل تعیین کننده رفتار مصرف کننده در مصرف مشارکتی با ادغام داده هایی از منابع کیفی و کمی بود. نتایج به دست آمده از مطالعه کمی نشان داد که همه عوامل اجتماعی (اعتماد، جامعه پذیری و تازگی طلبی) پیشایندهای سودمندی درک شده هستند و همراه با هنجارهای اجتماعی، قصد مصرف کننده را تعیین می کنند. هنجارهای اجتماعی، به عنوان عامل تعیین کننده حیاتی در مدل، تعیین کننده اصلی قصد مصرف کننده در این زمینه است. نتایج کیفی نیز نتایج کمّی را تکمیل و پشتیبانی کرد و ابعاد بیشتری از این عوامل مؤثر را برای ایجاد درک بهتر از عوامل مؤثر بر قصد مصرف کنندگان روشن ساخت. علاوه برآن، عوامل دیگری که بر قصد مصرف کنندگان در اقامتگاه های اجاره ای آنلاین در مصرف مشارکتی مؤثرند شناسایی شد که عبارت اند از: تمایل به راحتی، جنبه های اقتصادی و افزایش قدرت اختیار و پیمایش سفر.Factors Influencing Collaborative Consumption Intention: The Mediating Role of Perceived Usefulness
Objective The phenomenon of collaborative consumption, as one of the most important forms of sustainable consumption in the 21st century, is driven by technological advances and changes in consumer behavior. Considering the role of the consumer in the spread of collaborative consumption, the current research focuses on cognitive factors and distinct, effective stimuli for consumers in collaborative consumption within the field of online rental accommodations facilitated by peer-to-peer platforms. Methodology In this research, a mixed approach, triangulation (convergent model), was used to collect different but complementary data about the research problem, giving the same weighting to the data and collecting them simultaneously. Qualitative data were collected through 32 semi-structured interviews with consumers who plan to participate in collaborative consumption research. Collecting and analyzing qualitative data independently of pre-defined theoretical models allows for the identification of new factors from the data. In this research, we used thematic analysis for the analysis of qualitative data and creation of main themes and sub-themes using MAXQDA 24 software. Quantitative data were collected from the operationalization of the questionnaire on a sample of 435 people in Tehran. Statistical analysis is used simultaneously with qualitative data analysis, including structural equation modeling and factor analysis, to investigate the relationships between variables. Findings The results obtained from the analysis of survey data supported the developed model of reasoned action for collaborative consumption in rental accommodation through peer-to-peer platforms, confirming all hypotheses. In this research, collaborative consumption is conceptualized as a social innovation, where the social factors of trust, sociability, and novelty seeking are perceived as precursors of usefulness and determine the consumer's intention. Social norms, as a critical determinant in the model, are the main determinants of consumer intention in this context. The analysis of qualitative data identified 14 themes of factors affecting the intention of collaborative consumption in the field of online rental accommodation from the participant's point of view, include: content transparency, platform governance and performance evaluation, platform credibility, online peer influence, acquaintances influence, Increase discretionary power, improved interaction with the host, journey navigation, improved experience, desire for convenience, cost efficiency, economic incentives, and exploratory behavior. Conclusion This research aims to achieve a comprehensive understanding of the motivation and determinants of consumer behavior in collaborative consumption by integrating insights from qualitative and quantitative data sources simultaneously. The results obtained from the quantitative study show that all the social factors of trust, sociability, and novelty are perceived as precursors of perceived usefulness and, together with social norms, determine the consumer's intention. Social norms, as a critical determinant in the model, are the main determinants of consumer intention in this context. Qualitative results also support and complement the obtained quantitative results, with the themes generated from the analysis supporting trust, sociability, novelty, perceived usefulness, and social norms, and identifying additional factors such as the desire for convenience, economic aspects, increased discretionary power, and journey navigation as effective influences on consumer intention in online rental accommodations.
تبلیغات
