واکاوی شرایط پیدایش یا مطالبه حق فسخ ناشی از نقض تعهدات قراردادی (در کنوانسیون وین 1980، حقوق ایران و حقوق عراق) (مقاله علمی وزارت علوم)
درجه علمی: نشریه علمی (وزارت علوم)
آرشیو
چکیده
در مواردی که یکی از طرفین قرارداد بدون مجوز قانونی تعهداتش را نقض نماید، در برخی نظام های حقوقی و برخی اسناد بین المللی امکان فسخ قرارداد به عنوان یکی از ضمانت اجراها پیش بینی شده است. حال سؤال این است که شرایط بهره گیری از این ضمانت اجرا چیست و وضعیت مطلوب چه باید باشد؟ این جستار با روشی توصیفی تحلیلی و تطبیقی، به جستجوی پاسخ در کنوانسیون وین 1980، حقوق ایران و حقوق عراق پرداخته است. بررسی ها نشان داد، در حقوق عراق فسخ به دلیل نقض تعهدات قراردادی، مخصوص قراردادهای دوتعهدی و نیازمند آمادگی متعهدله به انجام تعهدات خود و نیز اخطار مطالبه انجام تعهد از جانب وی است؛ این در حالی است که کنوانسیون مربوط به قراردادهای بیع بین المللی بوده و اخطار مزبور جز در برخی موارد لازم نیست. در حقوق ایران فسخ، اختصاص به قراردادهای دوتعهدی ندارد و اصولاً پیش نیاز حق فسخ، مطالبه اجبار متعهد به اجرای تعهد از دادگاه است. در کنوانسیون نقض اساسی قرارداد، ملاک اصلی فسخ است ولی در حقوق عراق و ایران این گونه نیست، هرچند در حقوق عراق نقض کم اهمیت به فسخ نمی انجامد. تلف عوضین قرارداد در حقوق ایران اصولاً مانع فسخ نیست ولی در حقوق عراق، توانایی متقاضی فسخ بر اعاده وضع سابق و در کنوانسیون توانایی مشتری بر بازگرداندن مبیع اصولاً شرط فسخ است. در این جستار از جمله پیشنهاد شده است فسخ در مواردی که نقض قرارداد از نظر عرف جدی نیست پذیرفته نشود و قانونگذار ایران برای سازگاری با اقتضائات اقتصادی و قضایی، اخطار مطالبه انجام تعهد را جایگزین لزوم مطالبه اجبار متعهد از دادگاه نماید.An Analysis of the Conditions for the Arising or Exercise of the Right to Avoid a Contract Due to Breach of Contractual Obligations (Under the 1980 Vienna Convention, Iranian Law, and Iraqi Law)
In cases where one of the parties to a contract breaches its obligations without a legal authorization basis, the possibility of contract avoidance as a remedy has been provided for in some legal systems and in international instruments. Now the question is, what are the conditions for utilizing this remedy and what should the desirable situation be? This inquiry, recruiting a descriptive-analytical and comparative framework, seeks the answer in the 1980 Vienna Convention, Iranian law, and Iraqi law. The examinations revealed that in Iraqi law, avoidance due to breach of contractual obligations is specific to bilateral contracts (synallagmatic contracts) and requires the obligee's readiness to perform its own obligations and the provision of a notice demanding performance from the obligee; this is while the Convention pertains to international sales contracts and the mentioned notice is not necessary except in some cases. In Iranian law, avoidance is not specific to bilateral contracts and principally, the prerequisite for the right to avoid is a prior demand from the court for compelling the obligor to perform the obligation. In the Convention, a fundamental breach of contract is the main criterion for avoidance, but this is not the case in Iraqi and Iranian law, although in Iraqi law, a minor breach does not lead to avoidance. The destruction of both counter-performances in the contract in Iranian law principally does not prevent avoidance, but in Iraqi law, the ability of the party requesting avoidance to restore the status quo ante and in the Convention, the ability of the buyer to make restitution of the goods is principally a condition for avoidance. In this inquiry, it is suggested, among other things, that avoidance not be accepted in cases where the breach of contract is not serious according to customary practice, and that the Iranian legislator, for harmony with economic and judicial exigencies, replace the necessity of demanding compulsory performance from the court with a notice demanding performance of the obligation.
تبلیغات
