احمد اصغرزاده

تحقیق حاضر به دنبال واکاوی روایت های معلمان درباره بازتولید بی عدالتی آموزشی در بستر پولی شدن آموزش است. عدالت آموزشی در دسترسی برابر به امکانات و فرصت های یادگیری معنا می یابد؛ امری که در وضعیت کنونی نظام آموزشی ایران به یکی از چالش های اساسی بدل شده است. این پژوهش با تکیه بر نظریه های بوردیو، ایلیچ و کلمن، به بررسی نابرابری آموزشی پرداخته و با بهره گیری از روش تحلیل مضمونِ روایی و انجام مصاحبه عمیق با ۳۰ نفر از معلمان انواع مدارس شهر تبریز، چگونگی بازتولید بی عدالتی آموزشی را در این شهر تحلیل کرده است. یافته ها نشان داد که فرایند پولی شدن آموزش، به طور معناداری به بازتولید نابرابری در مدارس منجر شده است. مضمون اصلی پژوهش بیان می کند آموزش (که باید وسیله تحرک اجتماعی، تغییر مثبت و دسترسی برابر به فرصت ها و امکانات باشد)، بیش ازپیش به سمت پولی شدن سوق یافته است. تمایز اجتماعی و فرهنگی، گرایش به مدارس پولی و غیردولتی، نابرابری در دسترسی به آموزش باکیفیت و فقر خانواده ها و پیامدهای آموزشی آن، چهار مضمون کلیدی مرتبط با پولی شدن آموزش اند. همچنین، نتایج نشان داد که در شرایط پولی شدن آموزش، عواملی همچون سلطه فضای مجازی بر فرایند یاددهی-یادگیری و عدم دسترسی برابر دانش آموزان به آن، کم رنگ شدن نقش تربیتی مدارس و کاهش کارکردهای آموزشی و فقر خانواده های ساکن در مناطق کم برخوردار، بستر بازتولید بی عدالتی آموزشی را فراهم ساخته است. درنهایت، این یافته ها بر ضرورت سیاست گذاری در سطوح مختلف برای کاهش نابرابری های آموزشی تأکید می کنند.

دریاچه ی ارومیه بزرگ ترین دریاچه ی خاورمیانه و دومین دریاچه ی حاوی آب شور در جهان می باشد. این دریاچه در سال های اخیر با خطر خشکی روبرو گشته است. خشکی این دریاچه می تواند زیان های جبران ناپذیری را بر طبیعت، اقتصاد، ساخت جمعیتی و در کل موجودیت منطقه وارد سازد. اما مسئله ای که در کنار خشک شدن دریاچه ی ارومیه مطرح می باشد، این است که ارتباط و پیوستگی مردم با این دریاچه در چه حد است؟ آیا مردم از نظر فکری و فیزیکی و نیز در عمل، با این دریاچه و وضعیت بحرانی فعلی آن درگیرند و یا نسبت به آن بی تفاوت اند؟ پاسخ به این سوال کلی و نیز یافتن رابطه ی بین سرمایه ی فرهنگی با ارتباط و پیوستگی مردم با این دریاچه هدف این مقاله بوده است. روش تحقیق پژوهش حاضر، پیمایش بوده و ابزار گردآوری اطلاعات، پرسشنامه است. جامعه آماری نیز شامل تمامی شهروندان پانزده سال به بالای شهر ارومیه می باشد، که از بین آن ها، 384 نفر از طریق فرمول کوکران و به روش نمونه گیری تصادفی مطبق، به عنوان نمونه نهایی انتخاب شدند.  نتایج تحقیق حاصله با استفاده از نرم افزار SPSS نشان داد که میزان ارتباط و پیوستگی شهروندان با طبیعت دریاچه ی ارومیه  در حد بالایی بوده است و متغیر مذکور، با دو بعد تجسم یافته و عینیت یافته ی متغیر سرمایه ی سرمایه ی فرهنگی همبستگی معنی دار داشته است. همچنین، متغیرهای باقی مانده در مدل رگرسیونی توانسته اند 23 درصد از تغییرات متغیر وابسته ارتباط و پیوستگی با طبیعت را تبیین نمایند.