مطالعه تطبیقی زیان معنوی درگذشتگان در حقوق اسلام و غرب (مقاله علمی وزارت علوم)
درجه علمی: نشریه علمی (وزارت علوم)
آرشیو
چکیده
اعتبار آدمی موجودیتی فراتر از حیات وی دارد؛ موجودیتی تاثیرپذیر که پس از فوت انسان نیز می تواند در معرض آسیب قرارگیرد و به تبع نیازمند حمایت های حقوقی است؛ در ادبیات حقوق آمریکا سعی شده است با تسمک به علیت معکوس بر امکان شناسایی درگذشته به عنوان زیان دیده تأکید نمایند؛ لکن با توجه به اینکه درگذشته، فاقد اهلیت تمتع بوده و از قابلیت درک وآگاهی ازآنچه پس از مرگش رخ داده، برخوردارنیست؛ به دشواری می توان وی را زیان دیده تلقی کرد. حقوق اروپایی نیز دراین مسیر بر زیان دیده بودن وراث تمرکز کرده است؛ بااین حال اگرچه ایشان می توانند زیانی را که از محل آسیب به اعتبار متوفا، شخصاً، تحمل کرده اند، مطالبه کنند؛ امّا وقتی خود متوفا را از اساس، ذی حق ندانستیم، چگونه می توانیم وراثش را قائم مقام او بدانیم؟ زیرا آرامش روحی اعضای جامعه از ایراد لطمه به حیثیت اشخاصی که سابقاً در این جامعه مانند همه اعضای زنده حیات داشته و احساسات و عواطف را درک می کردند، برهم می خورد و منفعت جمعی موجود در حفظ حرمت متوفی آسیب می بیند؛ بدین ترتیب، با ذی نفع دانستن جامعه، به اعضای آن این اطمینان داده می شود که نه تنها چنین رفتاری نسبت به حقوق معنوی متوفا تکرار نخواهد شد، بلکه هیچ گاه حرمت معنوی تک تک اعضای جامعه نیز پس از مرگ شان مورد تهاجم قرارنخواهدگرفت. با این اوصاف، به نظر می رسد در حقوق ایران محق دانستن جامعه نسبت به حریم خصوصی متوفا و صرف غرامت دریافتی از عامل زیان در راه منافع عمومی با استفاده از ظرفیت ماده 103 قانون امورحسبی ترجیح داشته باشد.Comparative Study of the Moral Damage of the Deceased in Islamic and Western Law
Person's credit has an existence beyond his life; An impressionable creature that can be harmed even after the death of human being, therefore needs legal protection; In American law's literature, tried to emphasize the possibility of recognizing the deceased as victim by backward causation; However, given that deceased is incapacitated and doesn't have ability to understand and be aware of what happened after his death; He can hardly be considered as a victim. In this direction, European law has also focused on the fact that the heir is the victim; However, although they can claim the loss that they personally suffered from damage to deceased's reputation, but when fundamentally we didn't consider deceased himself rightful, how can we consider his heirs as his successors? According to these points, it seems that the main damage from harm to deceased's credit is to the society, Because the peace of mind of community members will be disturbed by damage to people's dignity who Formerly alive in this society like all living members and understand feelings and emotions; and collective interest in preserving deceased's dignity will be harmed; In this way, by considering society as beneficiary, its members are assured that not only such behavior will not be repeated towards the deceased's moral rights, But rather spiritual sanctity of each member of the society will never be attacked after their death. Therefore, it seems that in Iranian law, it's preferable to consider society as entitled to deceased's privacy and use the compensation received from the cause of loss in way of public interest by using the capacity of Article 103 of Non Litigious Jurisdiction Act.
تبلیغات
