سنجش عدالت فضایی در نحوه ی پراکنش کاربری های شهری (مطالعه موردی: کاربری های ورزشی شهر مشهد) (مقاله علمی وزارت علوم)
درجه علمی: نشریه علمی (وزارت علوم)
آرشیو
چکیده
از مهم ترین پیامدهای رشد شتابان شهرنشینی و توسعه فیزیکی شهرهای کشور در دهه های گذشته، توزیع نابرابر کاربری های خدمات شهری و میزان دسترسی شهروندان به آن ها بوده است. در این میان کاربری های ورزشی با توجه به آن که متضمن سلامت افراد جامعه بوده از اهمیت بسزایی برخوردار هست ازاین رو استقرار مناسب این نوع از کاربری ها و در دسترس بودن آن ها برای همه ی شهروندان به عنوان یک ضرورت اساسی شناخته می شود پژوهش که از نوع کاربردی است و با روش توصیفی تحلیلی صورت پذیرفته است. به بررسی توزیع فضایی کاربری های ورزشی شهر مشهد از منظر عدالت فضایی می پردازد که جهت تجزیه وتحلیل اطلاعات از مدل های آمار فضایی استفاده شده است ازاین رو در گام اول الگوی توزیع فضایی مراکز ورزشی و ارزیابی نحوه پراکنش این کاربری در محیط نرم افزار Arc map با استفاده از تراکم، خوشه بندی، آماره G و خودهمبستگی فضایی (موران) بررسی شد. در گام بعد با فراخوانی نقشه مناطق در محیط نرم افزار Geoda، خودهمبستگی فضایی بین جمعیت و تعداد کاربری در ارتباط با میزان پراکنش و تراکم مراکز ورزشی در سطح مناطق با شاخص موران مورد تحلیل و ارزیابی قرارگرفته است. نتایج به دست آمده نشان می دهد که توزیع امکانات و خدمات ورزشی در مناطق شهر مشهد متوازن و هماهنگ نیست. به طوریکه مناطق 2 و 10 و 11 بیشترین و مناطق 8 و 12 کمترین تراکم ورزشی رادار می باشند. سرانه خدمات ورزشی در مناطق منطقی نمی باشد؛ و مناطق حاشیه ای با تراکم جمعیت بالا از خدمات ورزشی کمتری برخوردار می باشند و در تضاد با رویکرد عدالت فضایی می باشد.Measuring spatial justice in the distribution of urban uses
One of the most important consequences of the rapid growth of urbanization and physical development of cities in the country over the past decades has been the unequal distribution of urban service land uses and the level of access that citizens have to them. In this context, sports land uses, which are essential for the health of the community, hold significant importance. Therefore, the appropriate establishment of such land uses and their accessibility for all citizens is recognized as a fundamental necessity. This research, which is applied and conducted with a descriptive-analytical method, examines the spatial distribution of sports land uses in the city of Mashhad from the perspective of spatial justice. To analyze the data, spatial statistical models have been used. In the first step, the spatial distribution pattern of sports centers and the evaluation of the dispersion of this land use in the environment of ArcMap software were investigated using density, clustering, the G-statistic, and spatial autocorrelation (Moran’s I). In the next step, the spatial autocorrelation between population and the number of sports land uses in relation to the distribution and density of sports centers at the regional level was analyzed and evaluated using Moran’s index in the Geoda software. The results show that the distribution of sports facilities and services in Mashhad’s urban areas is not balanced and coordinated. Specifically, regions 2, 10, and 11 have the highest density, while regions 8 and 12 have the lowest sports density. Additionally, there is no logical correlation between population density and sports service per capita in the areas. Peripheral areas with high population density have less access to sports services, which contrasts with the approach of spatial justice.
تبلیغات
