گاه شماری و گاه نگاری ساسانی از زبان نوشته های پهلوی (مقاله علمی وزارت علوم)
درجه علمی: نشریه علمی (وزارت علوم)
آرشیو
چکیده
در این گفتار نگارنده کوشیده است پدیده گاه شماری را در زمان ساسانیان برپایه متون زبان پهلوی (سده سوم تا دهم میلادی) بررسی و واکاوی کند. آن دسته از متون پهلوی را که به گزاره ها و جُستارهای گاه شماری، گرچه پراکنده، پرداخته اند، معرفی کند. همراه با برخی از آن داده ها، پرسش و پیشینه و فرآیند پژوهشی را روشن کند و برآیند به دست آمده را در پایان سخن بازگو کند. این گفتار با الگوی متن پژوهی دستاوردی را به نمایش می گذارد که ایرانیان باستان از آغاز تاکنون در نگاه داشتِ گاه نامه ها و سال شماری (حساب و کتاب روز و ماه و سال) با پدید آوردن جشن ها و آیین ها در هم سویی با سنجه (رصد) اخترشناسی و ستاره شناسی (نجوم) و پدیده هایِ آسمانی، نیز هماهنگی با دگرگونی و چرخش زمین و زیست بوم کوشا بوده اند و تا جایی که در توان داشتند در راستایِ بهبودیِ زندگانی و کشورداری، با برگزاریِ آیین های دینی و ملی آن را به کار می گرفتند و به درستی از آنها بهره می بردند. پرسش هایی که در این پژوهش می توان طرح کرد عبات اند از: آیا اثر یا کتابِ مستقلی درباره گاه شماری به زبان پهلوی برجای مانده است؟ آیا ردِّ پا و یا نشانی از گاه شماری زمانِ ساسانیان در آثارِ بازمانده متون پهلوی می توان یافت؟ چنان چه نشانه هایی از گاه شماری در متن های یادشده دیده شود، آیا با گردآوری گزاره ها و واژگان وابسته به آن، آگاهی درخوری را از گاه شماری و گاه نگاری در زمان ساسانیان می توان به دست آورد؟Sasanian Chronology and Chronological Issues Based on Pahlavi Writings
In this article, the author attempts to investigate and analyze the phenomenon of chronology during the Sassanid period, based on Pahlavi language texts (3rd-10th AD). To introduce those Pahlavi texts that deal with chronological propositions and queries, although scattered. Along with some of those data, clarify the question, the background, and the research achievement and recount of the results are mentioned at the end of the article. This article, which presents a model of textual research, demonstrates the achievements of ancient Iranians from the beginning to the present in maintaining calendars (reckoning of days, months, and years) by creating celebrations and rituals in alignment with astronomical and astrological measurements. Astronomy and celestial phenomena have also been diligent in coordinating with the revolution and rotation of the Earth, as well as the changes in the ecosystem (nature). As far as the ancient Iranian people could, they utilized it to enhance their lives and governance by holding religious and national rituals, which ultimately benefited them. The research questions are: 1. Is there an independent work or book on chronology in the Pahlavi language? 2. Can traces and signs of the chronology of the Sasanian era be found in the surviving works of Pahlavi texts? 3. If signs of chronology are seen in the aforementioned texts, can adequate knowledge of the chronology of the Sasanian era be obtained by collecting the statements and words related to it?
تبلیغات
