بحران خوزستان در سال 1358 ش (با تکیه بر نقش عوامل داخلی و خارجی) (مقاله علمی وزارت علوم)
درجه علمی: نشریه علمی (وزارت علوم)
آرشیو
چکیده
بحران خوزستان در سال 1358 از مباحث مهم زمینه ساز جنگ ایران و عراق است. دولت عراق و سایر دولت های عربی همراه، در این بحران وارد شدند. هدف از ورود به بحران تجزیه این استان نفتی و ضمیمه آن به خاک عراق بود. عراق و دولت های همراه در نخستین روزهای پیروزی انقلاب اسلامی، «سازمان سیاسی خلق عرب» را ایجاد و از آن و گروه های همسویش پشتیبانی کردند. اقدامات خلق عرب موجب ایجاد دوگانگی و درگیری در خرّمشهر و زیاد شدن اختلافات گردید. ادامه بحران منجر به بروز درگیری های شدیدِ چهارشنبه 9 خرداد 1358 شد که در آن، جریان خلق عرب موقّتاً سرکوب گردید. ولی این خاتمه ماجرا نبود و پس از وقایع این روز، خلق عرب تلاش بیشتری را برای تسلط بر خوزستان و خرّمشهر انجام داد. خلق عرب پاسداری از تأمین کنندگان امنیّت خرّمشهر را به شهادت رساند و با وقایع پس از آن، همه چیز تغییر کرد و بحران خلق عرب برای همیشه پایان یافت. شیخ شبیر خاقانی تبعید گردید و مراکز پشتیبانی عراق هم تعطیل شدند. مقاله حاضر به روش توصیفی - تحلیلی با استفاده از اسناد، روزنامه ها و کتاب ها فراز و فرود بحران خوزستان در سال 1358 ش را با تکیه بر نقش عوامل داخلی و خارجی بررسی می نماید. پرسش اصلی این است که بحران خوزستان از شکلگیری تا پایان آن چه سیری داشت و نقش عوامل داخلی و خارجی در آن چه بود؟ به نظر میرسد نقش عوامل خارجی به ویژه دولت عراق و برخی علل محلی و منطقه ای در بروز بحران خوزستان تاثیرگذار بوده است.The Khuzestan Crisis in 1979 (Focusing on the Role of Domestic and Foreign Factors)
The Khuzestan crisis of 1979 is one of the significant discussions that laid the groundwork for the Iran-Iraq War. The Iraqi government, along with other Arab states, entered this crisis with the backing of the United States, intending to exploit the situation. Their goal in entering the Khuzestan crisis was to disintegrate this oil-rich province and annex it to Iraq. Therefore, in the early days following the victory of the Islamic Revolution, Iraq and its allied states established the “Arab People’s Political Organization” and supported it and its aligned groups. The role of “Sheikh Shubir Khaghani” and his coalition with the Arab separatists is also noteworthy in this crisis. The actions of the Arab People created duality and conflict in Khorramshahr and increased tensions. In such conditions, political delegations were sent by Imam Khomeini and the provisional government to Khorramshahr for negotiations; however, no results were achieved from these talks. The continuation of the crisis led to severe clashes on Wednesday, May 29, 1979, during which the Arab People’s movement was temporarily suppressed. Yet, this was not the end of the story, and following the events of that day, the Arab People made greater efforts to dominate Khuzestan and Khorramshahr, leading many families to migrate from the city. While no one held hope for the end of the crisis, the Arab People’s forces killed the protectors of Khorramshahr’s security, and with the events that followed, everything changed, and the Arab People’s crisis came to an end forever. Sheikh Shubir Khaghani was respectfully exiled to Qom, and the support centers of Iraq for the Arab People in Khuzestan were also shut down. This article, using a descriptive-analytical method and drawing on documents, newspapers, and books, examines the ups and downs of the Khuzestan crisis in 1979, focusing on the role of internal and external factors. The main question is what trajectory the Khuzestan crisis followed from its formation to its conclusion, and what was the role of internal and external factors in it? It seems that the role of external factors, especially the Iraqi government and certain local and regional causes, was influential in the emergence of the Khuzestan crisis.
تبلیغات
