جامعه شناسی در مواجهه با علوم شناختی؛ تأملی میان رشته ای (مقاله علمی وزارت علوم)
درجه علمی: نشریه علمی (وزارت علوم)
آرشیو
چکیده
امروزه با ظهور حوزه های جدید علم لزوم بازنگری آثار کلاسیک و به روزکردن نظریه های مطرح در صورت های کلاسیک علم و ایجاد یک حوزه میان رشته ای از هر زمان دیگر ضروری تر است. یکی از این عرصه های نوظهور، علوم شناختی است که با نظریه ها و مفاهیم تأمل برانگیزی که در زمینه مطالعات ذهن/شناخت مطرح کرده است، هر علمی که به موضوع ذهن و چرایی و چگونگی رفتار و عمل انسان ها علاقمند است را وادار می کند تا با دستاوردهای آن موضعی اتخاذ کند. از جمله این علوم، علوم اجتماعی به طور کل و جامعه/انسان شناسی به طور خاص است که در چند دهه اخیر اندیشمندان آن تلاش کرده اند تا با بازنگری مفاهیم اساسی و نظریه های خود در آیینه دستاوردهای علوم شناختی، به خصوص روان شناسی و عصب شناسی شناختی، طرح حوزه میان رشته ای جدیدی با عنوان جامعه شناسی شناختی را دربیندازند. البته مانند برخی علوم تازه تأسیسی که ریشه در آرای کلاسیک ها و چشم به دستاوردهای علوم جدیده دارد، گفتمان های متداول در جامعه شناسی شناختی نیز دچار کشمکش هایی از درون هستند. این مقاله سعی دارد تا با روشی تحلیلی-توصیفی نگاهی به تاریخچه رویکردها و سنت های این علم نوخاسته بیندازد و با شناسایی و معرفی گفتمان های مطرح در آن و مشخص کردن تنش های میان این گفتمان ها نشان دهد که چگونه می توان با پیش گرفتن مسیری میانه در بین دو خوانش تقلیل گرا و انزواگرا از رابطه بین فرهنگ و شناخت امکان گفت وگوی مؤثر و هم افزای جامعه شناسی و علوم شناختی را زیر عنوان جامعه شناسی شناختی فراهم آورد.Sociology in the face of cognitive sciences; An interdisciplinary reflection
In today’s rapidly evolving academic landscape, the emergence of new sciences necessitates a reevaluation of classic theories and concepts through an interdisciplinary lens. One notable field making waves is cognitive science, which offers compelling theories and insights into the workings of the mind and cognitive processes. This has prompted scholars interested in the interplay between cognition and culture to critically assess the contributions of cognitive studies to our understanding of social and cultural phenomena. Among the disciplines affected are the social sciences, particularly sociology. Over the past few decades, sociologists have sought to revise their foundational concepts and theories in light of findings from cognitive science, especially those from cognitive psychologists and neuroscientists. This has led to the establishment of a new interdisciplinary field known as cognitive sociology. However, like any emerging discipline, cognitive sociology grapples with internal tensions stemming from differing perspectives. This article aims to explore the historical approaches and traditions within this nascent field using an analytical-descriptive method. It will demonstrate how adopting a balanced perspective between strong and weak interpretations of the relationship between culture and cognition can foster a productive and synergistic dialogue between sociology and cognitive sciences, ultimately enriching the field of cognitive sociology.
تبلیغات
