بررسی میزان همخوانی نقش دهنده های موجودیت عامل و نشانگرهای روابط میان منابع در استاندارد توصیف و دسترسی به منبع (آردی اِی) با نقش دهنده ها و نشانگرها در بافت انتشارات ایرانی – اسلامی (مقاله علمی وزارت علوم)
درجه علمی: نشریه علمی (وزارت علوم)
آرشیو
چکیده
هدف: هدف از این پژوهش، تبیین میزان همخوانی نقش دهنده های موجودیت عامل و نشانگرهای روابط میان منابع در استاندارد توصیف و دسترسی به منبع (آردی اِی) با نقش دهنده ها و نشانگرها در بافت انتشارات ایرانی – اسلامی بود. روش: این پژوهش با روش های تحلیل محتوا و تطبیقی انجام شد. جامعه پژوهش از پیشینه های کتابشناختی مربوط به مجموعه کتاب های دو خانواده بزرگ کتابشناختی نهج البلاغه و مثنوی معنوی در کتابشناسی ملی ایران بودند که به ترتیب از بافت انتشارات اسلامی و بافت انتشارات ایرانی انتخاب شدند. تمامی پیشینه های کتابشناختی مربوط به دو خانواده کتابشناختی بررسی شد و نمونه گیری از آن ها صورت نگرفت. ابزار گردآوری داده ها، پی افزود های آی و جِی استاندارد توصیف و دسترسی به منبع بودند که به عنوان سیاهه وارسی مورداستفاده قرار گرفتند. به منظور نیل به هدف پژوهش، در گام نخست اجرای پژوهش، با بررسی پیشینه های کتابشناختی، عبارات و واژه هایِ نمایانگر نقش دهنده ها و نشانگرها استخراج و همخوانی آن ها با یکدیگر موردبررسی قرار گرفت. سپس در مراحل بعدی، به ترتیب همخوانی نشانگرهای رابطه ای (از پیوست جِی) استاندارد آردی اِی با نشانگرهای بافت انتشارات ایرانی – اسلامی و نقش دهنده های (از پیوست آی) استاندارد آردی اِی با نقش دهنده های بافت انتشارات ایرانی-اسلامی در پیشینه های عضو جامعه پژوهش موردمطالعه قرار گرفت. یافته ها : یافته های پژوهش نشان داد، به طورکلی بین نقش دهنده های موجودیت عامل و نشانگرهای روابط میان موجودیت های چهارگانه مرتبط با منبع (وِمی) در استاندارد آردی اِی با نقش دهنده ها و نشانگرها در بافت انتشارات ایرانی–اسلامی در بسیاری از موارد همخوانی مطلوبی مشاهده شد، ولی همخوانی مناسبی بین نقش دهنده ها با نشانگرهای روابط کتابشناختی مورداستفاده در بافت انتشارات ایرانی – اسلامی وجود ندارد. نتیجه گیری : نتایج پژوهش بیانگر همخوانی کم بین نقش دهنده ها با نشانگرهای روابط کتابشناختی مورداستفاده در بافت انتشارات ایرانی-اسلامی بود؛ اما بین نشانگرهای روابط میان موجودیت های منبع در استاندارد آردی اِی با نشانگرهای روابط مورداستفاده در بافت انتشارات ایرانی-اسلامی همخوانی مناسبی قابل مشاهده بود. همچنین نتایج نشان داد، بین نقش دهنده های مورداستفاده در بافت انتشارات ایرانی-اسلامی با نقش دهنده های استاندارد آردی اِی همخوانی مطلوبی وجود دارد. عدم انسجام و یکدستی در به کارگیری نقش دهنده ها با نشانگرها در پیشینه های کتابشناختی موردبررسی، یکی از دلایل مهم از ناهمخوانی های یادشده است. همچنین، کاربرد نادرست نقش دهنده ها و نشانگرها نسبت به نوع نقش و رابطه در اغلب پیشینه ها به چشم می خورد.Study on the Match Rate of the Agent Entity Relators and the Inter-Resource Relationship Designators of RDA with the Relators and Designators of the Islamic – Iranian Publication Context
Purpose: The purpose of this research was to determine the match rate of the agent entity relators and the inter-resource relationship designators of RDA with the relators and designators of the Islamic – Iranian publication context. Method: This research was accomplished using content analysis and comparative methods.The research population consisted of bibliographic records related to the collections of two major bibliographic families, Nahj al-Balagha and Masnavi-ye Ma'navi, from the national bibliography of Iran, representing Islamic-Iranian publication contexts, respectively. All bibliographic records related to these two bibliographic families were examined without sampling. The data collection tools were RDA Appendices I and J, used as checklists. To achieve the research objective, in the initial phase of the study, through a review of bibliographic literature, terms and expressions representing relators and relationship designators were extracted, and their consistency with each other was examined. Subsequently, in the following stages, the alignment of relational designator (from Appendix J) of the RDA standard with the designators of the Iranian-Islamic publication context, and the alignment of relators (from Appendix I) of the RDA standard with the relators of the Iranian-Islamic publication context, were examined in the records of the research community members under study. Findings: The research findings indicated that, overall, there was satisfactory alignment in many cases between the agent entity relators and the Inter-resource relationship designator in the RDA standard and the relators and designators in the Iranian-Islamic publication context and there is no suitable alignment between the relators and the bibliographic relationship designators used in the context of Iranian-Islamic publications. Conclusion : The results indicated low alignment between the relators and the bibliographic relationship designators used in the Iranian publication context. However, satisfactory alignment was observed between the relationship designators among resource entities in the RDA standard and those used in the Iranian-Islamic publication context. Additionally, the results indicated that there is a favorable alignment between the relators used in the Iranian-Islamic publication context and those of the RDA standard. The lack of consistency and uniformity in the application of designators and relators in the examined bibliographic records is one of the primary reasons for the aforementioned discrepancies. Additionally, the incorrect use of designators and relators is frequently observed in most contexts.
تبلیغات
