۱.
پژوهش حاضر تلاشی است برای تحلیل علم سنجی پژوهش های «تاریخ ترجمه در ایران» که در بازه زمانی ۱۳۵۰ تا ۱۳۹۹ منتشر شده اند. در این راستا، با استفاده از پایگاه های اطلاعاتی، ۱۲۱۲ آثار مرتبط با این موضوع شناسایی و در ۹ دسته طبقه بندی شدند: آثار منتشرشده در ایران (شامل تک نگاری، فصل کتاب، مقاله نشریات علمی، مقاله نشریات عمومی، مقاله روزنامه و پارسای دانشگاهی) و آثار منتشرشده در خارج (تک نگاری، فصل کتاب و مقاله نشریات علمی). سپس، اطلاعات کتاب شناختی این آثار گردآوری و وارد نرم افزار وُس ویوور شد. در فرایند تحلیل به پنج مؤلفه پرداخته شد: زبان، سال نشر، محل نشر، نشریات علمی فعال و مراکز علمی-دانشگاهی فعال. طبق نتایج تحلیل، اغلب پژوهش های «تاریخ ترجمه در ایران» به زبان فارسی و انگلیسی منتشر شده اند و روند انتشار آن ها در بازه پنجاه ساله نسبتاً صعودی بوده است. اکثر این آثار در شهرها، نشریات و مراکز علمی-دانشگاهی منتشر شده اند که ارتباط مستقیم با رشته مطالعات ترجمه دارند.
۲.
ترجمه پژوهان تاکنون کمتر به نشریات ادواری توجه نشان داده اند. پژوهش حاضر با هدف بررسی جایگاه ترجمه، زبان های مورداستفاده در ترجمه، محتوای متون ترجمه شده، خاستگاه مترجمان و واکنش های اجتماعی به ترجمه در سه نشریه «دانش»، «الکمال» و «دبستان» چاپ مشهد انجام شده است. نتایج نشان داد ترجمه در این سه نشریه، با توجه به اهداف آن ها، از اهمیت بسزایی برخوردار بوده و بخش قابل توجهی از مطالب آن ها را متون ترجمه شده از زبان های فرانسه، عربی و انگلیسی تشکیل می داده است. محتوای این ترجمه ها شامل موضوعات متنوع اجتماعی، فرهنگی و علمی، مانند زندگی نامه ها، رمان ها و مباحث علمی و دینی، بوده است. مترجمان این نشریات اغلب روزنامه نگاران، تجار و کارکنان ادارات بودند که به صورت غیرحرفه ای به ترجمه مطالب از نشریات و کتاب های خارجی می پرداختند. همچنین، ترجمه آثاری که با ارزش های فرهنگ اسلامی و ایرانی ناسازگار بودند، واکنش منفی علما را به دنبال داشت. این پژوهش ضمن بررسی جایگاه و نقش ترجمه در نشریات ادواری، زمینه را برای پژوهش های آتی در حوزه تاریخ ترجمه هموار می سازد.
۳.
پژوهش حاضر تأثیر آموزش شناختی-فراشناختی ترکیبی بر درک مطلب شنیداری فراگیران ایرانی سطح متوسط زبان انگلیسی را بررسی کرد. بدین منظور، ۸۳ فراگیر از طریق آزمون نلسون شناسایی و به گروه آزمایشی اول (۱۹ نفر)، گروه آزمایشی دوم (۲۱ نفر)، گروه آزمایشی سوم (۲۰ نفر) و گروه کنترل (۲۳ نفر) تقسیم شدند. گروه های آزمایشی تحت آموزش آنلاین استراتژی های شنیداری از طریق تمرین آنلاین حافظه کاری صرف، آموزش آنلاین استراتژی های فراشناختی صرف، و تمرین حافظه کاری در قالب آموزش آنلاین استراتژی های فراشناختی قرار گرفتند؛ اما گروه کنترل آموزش شنیداری آنلاین متداول را دریافت کرد. نتایج نشان داد که آموزش ترکیبی آنلاین به طور قابل توجهی درک مطلب شنیداری این شرکت کنندگان را تقویت کرد. علاوه بر این، نتایج مصاحبه نیمه ساختاریافته مؤید آن بود که آموزش آنلاین استراتژی های فراشناختی صرف به طور ویژه درک مهارت شنیداری را تقویت نمود؛ حال آنکه تمرین آنلاین حافظه کاری صرف تأثیر بسزایی در کاهش اضطراب شنیداری زبان خارجی داشت.
۴.
مطالعه حاضر به بررسی تأثیر جابه جایی زبانی بر زبان آموزان ایرانی می پردازد که زبان انگلیسی را به عنوان زبان خارجی یاد می گیرند و تمرکز آن بر تأثیر این موضوع بر تمایل به برقراری ارتباط و روانی گفتار در زبان دوم است. جابه جایی زبانی که به معنای تغییر متناوب بین زبان ها در جریان گفتگو تعریف می شود، به عنوان عاملی تسهیل کننده یا مانع در برقراری ارتباط مؤثر موردبررسی قرار گرفته است. این پژوهش از رویکرد روش های ترکیبی بهره گرفته و با استفاده از ارزیابی های کمّی از تمایل به برقراری ارتباط و روانی گفتار، به همراه مصاحبه های کیفی برای بررسی تجربیات زبان آموزان، یافته های خود را استخراج کرده است. نتایج نشان داد جابه جایی زبانی می تواند تمایل به برقراری ارتباط و روانی گفتار زبان آموزان را بهبود بخشد. علاوه بر این، نتایج مصاحبه ها نشان داد از دیدگاه زبان آموزان، ایجاد اعتمادبه نفس و راحتی رایج ترین دلیل استفاده از جابه جایی زبانی بوده است؛ درحالی که توسعه مهارت های فراشناختی کمترین نقش را در این زمینه داشته است.
۵.
این مقاله با تکیه بر چارچوب معرفت شناختی فوکو، چالش های ترجمه قطعه نویسی در اندیشه های پاسکال را تحلیل می کند و نشان می دهد ترجمه متون فلسفی کلاسیک صرفاً فرایندی زبانی نیست، بلکه مستلزم بازسازی اپیستمه های حاکم بر متن مبدأ است. با روش کیفی تفسیری، سه قطعه از اندیشه ها (شماره های ۲۱۸، ۱۷۳ و ۱۵۱) از حیث واژگان، خوانش پذیری و انتقال مفاهیم بررسی شده اند. یافته ها حاکی از آن است که تقابل علم و الهیات، نقد خرافه و نظام تربیت تحسین محور، موانعی نظری در ترجمه ایجاد می کنند. برای رفع این موانع، راهکارهایی چون شرح مفهومی، بازآفرینی لحن طعنه آمیز و بازتنظیم بافت تاریخی پیشنهاد می شود. این مطالعه، مترجم را کنشگری معرفت شناختی می داند که باید با درک گسست های اپیستمیک، به ترجمه ای آگاهانه و مسئولانه دست یابد.
۶.
یادگیری زبان های خارجی نه تنها یک مهارت ارتباطی، بلکه ابزاری برای دستیابی به فرصت های شغلی، تحصیلی و فرهنگی است. این پژوهش با هدف بررسی مفاهیم ایدئولوژی های والدین در ایران نسبت به یادگیری زبان های انگلیسی و عربی انجام شده است. با استفاده از تحلیل مضمون مصاحبه های نیمه ساختاریافته با ۵۰ والد دانش آموزان مقطع متوسطه اول در تهران، هفت مضمون اصلی شناسایی شد. نتایج نشان داد والدین، یادگیری زبان انگلیسی را به دلایل شغلی، ارتباطی، تحصیلی و فرهنگی ضروری دانسته و آن را زبان بین المللی و ابزاری برای ارتباط با جهان می دانند. در مقابل، یادگیری زبان عربی بیشتر به دلایل مذهبی و تا حد خواندن قرآن محدود شد. برخی والدین نیز به دلیل مشکلات تاریخی و فرهنگی با کشورهای عربی، تمایل کمتری به یادگیری این زبان داشتند. یافته ها تأثیر عوامل اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی بر نگرش والدین را نشان می دهند. این نتایج می تواند به سیاست گذاران آموزشی در طراحی برنامه های آموزشی کمک کند و پیامدهایی برای سیاست گذاری آموزشی دارد.
