رده شناسیِ گویش حناشوری از نظر بازنماییِ روابط دستوری (مقاله علمی وزارت علوم)
درجه علمی: نشریه علمی (وزارت علوم)
آرشیو
چکیده
گویش حناشوری از گونه های زبان فارسی در استان بوشهر است. روستای حناشور در دهستان طسوج از بخشِ شنبه و طسوجِ شهرستان دشتی، قرار دارد. در این پژوهش، ابزارهای صرفی- نحوی ِنشانه گذاری روابط دستوری و نظام های پنجگانه حالت و مطابقه، بر اساس نظریه رده شناسی کلاسیک کامری (1978) در حناشوری واکاوی شده اند. برای انجام این پژوهش، مصاحبه با گویشوران منتخب، ثبت و ضبط گفتار و آوانگاری داده ها به منظور تشکیل پیکره ی زبانی، با بهره گیری از روش های توصیفی-تحلیلی و به صورت میدانی، همراه با استفاده از منابع کتابخانه ای صورت گرفته است. اطلاعات مورد نیاز نیز از همین طریق گردآوری، بررسی و تحلیل شده اند. نتایج این پژوهش، نشان می دهد که حناشوری، دو ابزار را از سه ابزارِ ممکن بازنماییِ نقش مشارکین در بند، به کار می گیرد. بر این اساس، می توان از ابزار صرفیِ مطابقه (هسته نمایی)، به عنوان نخستین ابزار و راهکار اصلی نشانه گذاری روابط دستوری در این گویش یاد کرد. این در حالی است که ابزار صرفیِ حالت نمایی (وابسته نمایی) جایگاه خاصّی در این گویش ندارد. ابزار نحویِ ترتیب سازه ای نیز، به عنوان دوّمین ابزار و راهکاری فرعی برای نشانه گذاری روابط دستوری در حناشوری به کار گرفته می شود. در رابطه با برقراریِ نظام های پنجگانه در حناشوری، می توان گفت که بیشتر، نظام های فاعلی- مفعولی و سپس خنثی در حالاتی از این گویش، مشاهده می شوند؛ امّا نظام های کنایی- مطلق، دوبخشی و سه بخشی در گویش حناشوری، جایگاه خاصّی ندارند.Typology of the Hanashuri Dialect in Terms of Representation of Grammatical Relations
The Hanashuri dialect is a Persian language variety in Bushehr province. The Hanashur village is located in Tasuj rural district of Shonbeh and Tasuj district of Dashti county. In this research, the morphological-syntactic tools for marking grammatical relations and the five-fold systems of case and agreement have been analyzed based on Comrie's classical Typology theory in Hanashuri. Interviews with selected speakers, recording and recording of speech and phonetic data have been used to form a linguistic corpus using descriptive-analytical methods, both fieldwork and library research, to conduct the present study, and the required information has been collected and analyzed using these methods. The results of this research show that Hanashuri uses two of the three possible tools for representing the role of participants in the clause. Accordingly, the morphological device of agreement (head-marking) can be mentioned as the first tool and main strategy for marking grammatical relations in this dialect. This is while the morphological device of case-marking (dependent-marking) does not have a special place in this dialect. The syntactic device of word-order is also used as the second tool and secondary strategy for marking grammatical relations in Hanashuri. Regarding the establishment of five systems in Hanashuri, it can be said that mostly, the subject-object and then the neutral systems are observed in some cases of this dialect; however, the ergative-absolute, two-part and three-part systems do not have a special place in the Hanashuri dialect.
تبلیغات
