قاعده تفکیک حقایق از اعتباریات و کاربرد آن در تفسیر آیات معاد براساس المیزان (مقاله علمی وزارت علوم)
درجه علمی: نشریه علمی (وزارت علوم)
آرشیو
چکیده
هرچند علامه طباطبایی در کتاب اصول فلسفه رئالیسم با رویکردی معرفت شناختی به اعتباریات پرداخته است ولی در آثار دیگر خود، وجه وجودشناختی و انسان شناختی اعتباریات را هم مطرح نموده و وجود را به اعتباری و حقیقی تقسیم کرده است. تفصیل این رویکرد در المیزان مشاهده می شود که وجوه حقیقی و اعتباری موضوعات از یکدیگر تفکیک و آنگاه تبیین شده است. ره آورد این تلاش به دست دادن قاعده ای روش شناختی است که در این جستار از آن با عنوان «قاعده تفکیک حقایق از اعتباریات» یاد شده است. جستارحاضر درصدد کشف موارد کاربرد و همچنین تبیین نحوه کاربرد این قاعده در تفسیر آیات معاد بر اساس المیزان است. تبیین وجوه حقیقی و اعتباری اعمال انسان، توصیف زبان قرآن در بیان حقایق اخروی، تشریح نحوه وجود حیات آخرت و ابعاد آن، زوال نسبت ها و روابط دنیوی در عوالم اخروی، تبیین حقیقت شفاعت و نیز بیان وجه فردیّت انسان ها در عالم پسین، بخشی از دست آوردهای کاربرد این قاعده در المیزان است.The Rule of Distinguishing Realities from Conventions (Iʿtibāriyāt) and Its Application in the Interpretation of Resurrection Verses Based on al-Mizān
Although Allameh Tabāṭabā’ī addresses conventions (‘i‘tibārīyāt ) from an epistemological perspective in his The Principles of Philosophy and the Realist Method , in his other works he also discusses the ontological and anthropological aspects of conventions, distinguishing existence into conventional and real. This approach is elaborated in al-Mizān , where the real and conventional aspects of subjects are differentiated and then interpreted. The outcome of this effort is a methodological principle, referred to in this study as the “Rule of Distinguishing Realities from Conventions.” The present paper aims to identify the applications of this rule and to clarify its implementation in interpreting the verses on resurrection in al-Mizān . Among the achievements of applying this rule are the explanation of the real and conventional aspects of human actions, the description of the Quranic language in expressing eschatological truths, the exposition of the existence and dimensions of the afterlife, the dissolution of worldly relations in the hereafter, the interpretation of the reality of intercession ( shafā‘ah ), and the illustration of human individuality in the hereafter.
تبلیغات
